Soru

Zorluk: OrtaMevduat İşlemleri

(M) İşletmesi, 1515 Şubat 20262026 tarihinde bir ticari bankada 200.000200.000 TL tutarında, 3030 gün vadeli ve yıllık %30\%30 faiz oranlı bir ticari mevduat hesabı açtırmıştır. Vade sonunda (1717 Mart 20262026) faiz tahakkuk ettirilmiş, yasal kesintiler yapıldıktan sonra anapara ve net faiz tutarı müşterinin vadesiz ticari mevduat hesabına aktarılarak vadeli hesap kapatılmıştır. (Gelir vergisi stopaj oranı %15\%15 olarak dikkate alınacak ve faiz hesaplamasında 11 yıl 360360 gün kabul edilecektir.)

Buna göre, vade sonundaki faiz ödemesi ve hesabın kapatılmasına ilişkin yapılacak muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. BORÇ: 303 Vadeli Ticari Mevduat 200.000200.000 / BORÇ: 400 Mevduata Verilen Faizler 5.0005.000 // ALACAK: 302 Vadesiz Ticari Mevduat 204.250204.250 / ALACAK: 380 Ödenecek Vergi ve Fonlar 750750Cevap
  2. B
    BORÇ: 303 Vadeli Ticari Mevduat 200.000200.000 / BORÇ: 400 Mevduata Verilen Faizler 5.0005.000 // ALACAK: 302 Vadesiz Ticari Mevduat 205.000205.000
  3. C
    BORÇ: 303 Vadeli Ticari Mevduat 200.000200.000 / BORÇ: 400 Mevduata Verilen Faizler 4.9324.932 // ALACAK: 302 Vadesiz Ticari Mevduat 204.192204.192 / ALACAK: 380 Ödenecek Vergi ve Fonlar 740740
  4. D
    BORÇ: 303 Vadeli Ticari Mevduat 200.000200.000 / BORÇ: 780 Finansman Giderleri 5.0005.000 // ALACAK: 302 Vadesiz Ticari Mevduat 204.250204.250 / ALACAK: 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar 750750
  5. E
    BORÇ: 302 Vadesiz Ticari Mevduat 205.000205.000 // ALACAK: 303 Vadeli Ticari Mevduat 200.000200.000 / ALACAK: 642 Faiz Gelirleri 5.0005.000

Cevap

Vade sonundaki doğru muhasebe kaydı; 303 Vadeli Ticari Mevduat ve 400 Mevduata Verilen Faizler hesaplarının borçlandırılması, 302 Vadesiz Ticari Mevduat ve 380 Ödenecek Vergi ve Fonlar hesaplarının alacaklandırılması şeklindedir.
Doğru kayıt, bankanın mevduat faizini bir gider olarak 400 Mevduata Verilen Faizler hesabının borcuna, kapanan vadeli anaparayı 303 Vadeli Ticari Mevduat hesabının borcuna kaydeder. Alacak tarafında ise müşteriye ödenecek net tutar 302 Vadesiz Ticari Mevduat hesabına, devlete ödenecek vergi ise 380 Ödenecek Vergi ve Fonlar hesabına aktarılır.

Adım Adım Çözüm

1
Brüt faiz tutarının hesaplanması
I=200.000×30×3036.000=5.000I = \frac{200.000 \times 30 \times 30}{36.000} = 5.000 TL
Mevduatın bankada kaldığı süre boyunca hak edilen toplam faiz gelir vergisinden önceki tutardır.
2
Gelir vergisi stopaj tutarının hesaplanması
5.000×%15=7505.000 \times \%15 = 750 TL
Banka, ödediği faiz üzerinden yasal olarak vergi kesintisi yapmak ve vergi dairesine ödemekle yükümlüdür.
3
Net faiz ve toplam ödeme tutarının belirlenmesi
Net Faiz: 5.000750=4.2505.000 - 750 = 4.250 TL; Toplam: 200.000+4.250=204.250200.000 + 4.250 = 204.250 TL
Müşterinin vadesiz hesabına aktarılacak olan anapara ve net faiz toplamıdır.
4
Muhasebe kaydının yapılması
BTDHP kodlarına göre ilgili hesapların çalıştırılması
Vadeli hesabın kapatılması, faiz giderinin kaydedilmesi ve vergi borcunun tahakkuku için gereklidir.

Anahtar Kavram

Banka Muhasebesinde Mevduat Faiz Tahakkuku ve Ödemesi

İpuçları

1
Faiz hesaplamasında kullanılan standart formülü (I=PnT/36000I = PnT/36000) hatırlayın.
2
Bankanın müşteriye yapacağı ödemenin brüt faiz değil, vergi kesildikten sonra kalan net faiz olduğunu dikkate alın.

Daha Fazla Pratik

Vade sonu yıl sonuna sarkan mevduatlarda 'Kıstelyevm' esasına göre faiz tahakkuku konusunu inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla