Soru

Zorluk: OrtaTelafi Edici (Denkleştirici) Hatalar

Bir işletmenin dönem sonu işlemleri sırasında yapılan incelemelerde aşağıdaki iki hata tespit edilmiştir:

I. "102102 Bankalar" hesabının borç tarafına kaydedilmesi gereken 9.4509.450 TL tutarındaki bir tahsilat işlemi, yanlışlıkla 7.2507.250 TL olarak kaydedilmiştir.
II. "320320 Satıcılar" hesabının alacak tarafına kaydedilmesi gereken 8.6008.600 TL tutarındaki bir mal alım borcu, yanlışlıkla 6.4006.400 TL olarak kaydedilmiştir.

Bu hataların mizan ve finansal tablolar üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Mizan borç ve alacak toplamları birbirine eşit çıkar ancak bilanço toplamı gerçek durumdan 2.2002.200 TL düşük görünür.Cevap
  2. B
    Mizanın borç tarafı toplamı, alacak tarafı toplamından 2.2002.200 TL daha fazla çıkar.
  3. C
    Yapılan hatalar birbirini dengelediği için bilançonun aktif ve pasif toplamları gerçek değerleri yansıtır.
  4. D
    Sadece mizan toplamlarının kontrol edilmesiyle bu hataların varlığı kesin olarak belirlenebilir.
  5. E
    Mizanın borç tarafı gerçek durumdan 2.2002.200 TL eksik çıkarken, alacak tarafı gerçek durumu yansıtır.

Cevap

Mizanın borç ve alacak toplamlarının birbirine eşit çıkması ancak bilanço toplamının gerçek durumdan eksik görünmesi
Mizan borç ve alacak toplamlarının birbirine eşit çıkması, yapılan iki hatanın da aynı yönlü (toplamları aynı miktarda azaltan veya artıran) ve aynı tutarda (2.2002.200 TL) olmasından kaynaklanır. Bu durum muhasebede 'Telafi Edici (Denkleştirici) Hata' olarak adlandırılır. Ancak bu eşitlik hatanın olmadığını değil, hataların birbirini mizan toplamı düzeyinde gizlediğini gösterir. Bilançoda ise hem banka mevcudu (aktif) hem de satıcı borçları (pasif) eksik görüneceği için genel toplam gerçek durumdan düşük çıkacaktır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci hatanın etkisini hesapla
9.4507.250=2.2009.450 - 7.250 = 2.200 TL (Borç tarafı eksik)
"102102 Bankalar" aktif karakterli bir hesaptır ve borç tarafına eksik kayıt yapılması mizanın borç toplamını düşürür.
2
İkinci hatanın etkisini hesapla
8.6006.400=2.2008.600 - 6.400 = 2.200 TL (Alacak tarafı eksik)
"320320 Satıcılar" pasif karakterli bir hesaptır ve alacak tarafına eksik kayıt yapılması mizanın alacak toplamını düşürür.
3
Mizan dengesini analiz et
Borç Toplamı (2.200-2.200) = Alacak Toplamı (2.200-2.200)
Her iki taraf da aynı tutarda azaldığı için mizan borç ve alacak eşitliği korunur (Telafi Edici Hata).
4
Bilanço üzerindeki etkiyi belirle
Aktif (Bankalar) 2.2002.200 TL eksik, Pasif (Satıcılar) 2.2002.200 TL eksik
Varlık ve kaynak hesaplarındaki eksik kayıtlar, bilanço toplamının gerçek değerinden düşük çıkmasına neden olur.

Anahtar Kavram

Telafi Edici (Denkleştirici) Hatalar

İpuçları

1
Her iki hatanın da borç ve alacak toplamlarını ne kadar etkilediğini ayrı ayrı hesaplayın.
2
Bankalar hesabındaki 2.2002.200 TL'lik eksiklik borç toplamını, Satıcılar hesabındaki 2.2002.200 TL'lik eksiklik alacak toplamını etkiler.
3
Eğer mizan toplamları aynı miktarda azalıyorsa, denge bozulmaz ancak bilanço toplamı yanlış çıkar.

Daha Fazla Pratik

Farklı hesap sınıflarında (Gelir/Gider) gerçekleşen telafi edici hataların dönem karı üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla