Soru

Zorluk: OrtaMali Duran Varlıklarda Değer Düşüklüğü Karşılığı

İşletme, uzun vadeli yatırım amacıyla portföyünde tuttuğu ve aktifinde 300.000300.000 TL maliyet bedeliyle "240 Bağlı Menkul Kıymetler" hesabında izlediği hisse senetleri için geçmiş dönemde 40.00040.000 TL değer düşüklüğü karşılığı ayırmıştır. 31.12.2025 tarihli dönem sonu değerlemesinde, bu hisse senetlerinin piyasa değerinin 285.000285.000 TL olduğu tespit edilmiştir.

Buna göre, işletmenin yapması gereken dönem sonu muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 241 Mali Duran Varlıklar Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabı 25.00025.000 TL borçlu, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı 25.00025.000 TL alacaklıCevap
  2. B
    654 Karşılık Giderleri hesabı 25.00025.000 TL borçlu, 241 Mali Duran Varlıklar Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabı 25.00025.000 TL alacaklı
  3. C
    241 Mali Duran Varlıklar Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabı 15.00015.000 TL borçlu, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı 15.00015.000 TL alacaklı
  4. D
    119 Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabı 25.00025.000 TL borçlu, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı 25.00025.000 TL alacaklı
  5. E
    241 Mali Duran Varlıklar Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabı 25.00025.000 TL borçlu, 649 Diğer Olağan Gelir ve Karlar hesabı 25.00025.000 TL alacaklı

Cevap

İşletmenin mevcut karşılık tutarını piyasa değerindeki toparlanma oranında azaltması gerekmektedir. Yapılması gereken kayıt: 241 Mali Duran Varlıklar Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabına 25.00025.000 TL borç, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabına 25.00025.000 TL alacak kaydedilmesidir.
Varlığın maliyet bedeli 300.000300.000 TL ve yeni piyasa değeri 285.000285.000 TL olduğundan, işletmenin bilançosunda taşıması gereken net karşılık tutarı 15.00015.000 TL'dir. Ancak işletmenin kayıtlarında halihazırda 40.00040.000 TL karşılık (241 hesap alacak bakiyesi) bulunmaktadır. Bu tutarı 15.00015.000 TL'ye indirmek için aradaki 25.00025.000 TL'lik fazlalık, 241 nolu hesabın borcuna yazılarak kapatılmalı ve 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabına gelir kaydedilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Olması gereken toplam karşılık tutarını hesapla
300.000300.000 (Maliyet) - 285.000285.000 (Yeni Piyasa Değeri) = 15.00015.000 TL
İhtiyatlılık kavramı gereği varlıklar maliyet bedeli ile piyasa değerinden düşük olanıyla değerlenir.
2
Mevcut karşılık ile karşılaştır ve iptal edilecek tutarı belirle
40.00040.000 (Eski Karşılık) - 15.00015.000 (Yeni Gereken Karşılık) = 25.00025.000 TL İptal Edilecek
Varlığın değerinde meydana gelen artış, daha önce ayrılan karşılığın o kadarlık kısmının iptal edilmesini gerektirir.
3
Muhasebe kaydını yap
241 hesabı borçlandırılırken 644 hesabı alacaklandırılır.
Aktifi düzenleyici pasif karakterli hesaplardaki azalış borca, karşılık iptalleri ise ilgili gelir hesabına kaydedilir.

Anahtar Kavram

Mali duran varlıklarda daha önce ayrılan karşılığın değer artışı nedeniyle iptal edilmesi (Reversal of Provision).

İpuçları

1
Piyasa değeri 285.000285.000 TL olduğunda, toplamda ne kadar karşılığa ihtiyaç olduğunu hesaplayın.
2
Mevcut karşılık 40.00040.000 TL iken gereken 15.00015.000 TL ise, aradaki farkın nasıl muhasebeleştirileceğini düşünün.
3
Daha önce ayrılan bir karşılığın artık gerek kalmayan kısmını '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabına kaydetmelisiniz.

Daha Fazla Pratik

Karşılık ayrılan varlık satıldığında, ayrılmış olan karşılığın satış kaydıyla nasıl kapatıldığını inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla