Soru

Zorluk: OrtaÖdenecek Vergi ve Diğer Yükümlülükler

İşletme, Şubat 20262026 dönemine ait 18.50018.500 TL tutarındaki ödenecek vergi borcu ile 12.40012.400 TL tutarındaki sosyal güvenlik prim borcunu Mart ayında ödemiştir. Ödeme sırasında vergi borcunun 3.5003.500 TL'lik kısmı işletmenin daha önceki dönemlerden doğan vergi iadesi alacağına mahsup edilmiş, kalan tutarın tamamı banka hesabından havale yoluyla gönderilmiştir.

Bu bilgilere göre, söz konusu ödeme ve mahsup işlemine ilişkin yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar hesabı 18.50018.500 TL borçlandırılır.Cevap
  2. B
    102 Bankalar hesabı 30.90030.900 TL alacaklandırılır.
  3. C
    136 Diğer Çeşitli Alacaklar hesabı 3.5003.500 TL borçlandırılır.
  4. D
    361 Ödenecek Sosyal Güvenlik Kesintileri hesabı 12.40012.400 TL alacaklandırılır.
  5. E
    102 Bankalar hesabı 18.50018.500 TL alacaklandırılır.

Cevap

İşletmenin vergi borcu olan 18.50018.500 TL tutarının tamamı (ister nakit, ister mahsup yoluyla olsun) ödenmiş/kapatılmış olduğu için 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar hesabı 18.50018.500 TL borçlandırılır.
İşletmenin ödediği veya mahsup ettiği vergi borcu bir kısa vadeli yabancı kaynaktır. Tekdüzen Hesap Planı'na göre '360 Ödenecek Vergi ve Fonlar' hesabı pasif karakterli bir hesaptır ve bu borcun ödenmesi/kapatılması durumunda hesap borçlandırılarak bakiyesi azaltılır.

Adım Adım Çözüm

1
Kapatılacak yükümlülükleri ve tutarlarını belirleyin.
360 Ödenecek Vergi ve Fonlar: 18.50018.500 TL; 361 Ödenecek Sosyal Güvenlik Kesintileri: 12.40012.400 TL. Her iki hesap da pasif karakterli olduğu için azalış durumunda borç tarafına yazılır.
Yükümlülüklerin ödenmesi pasif hesaplarda azalış meydana getirir.
2
Ödeme araçlarını ve tutarlarını hesaplayın.
Mahsup (136 Diğer Çeşitli Alacaklar): 3.5003.500 TL; Banka ödemesi (102 Bankalar): (18.500+12.400)3.500=27.400(18.500 + 12.400) - 3.500 = 27.400 TL.
Varlıkların (alacak ve banka) ödeme amacıyla kullanılması aktif hesaplarda azalış meydana getirir ve alacak tarafına yazılır.
3
Yevmiye kaydını oluşturun.
Borç tarafına 360 (18.50018.500) ve 361 (12.40012.400); alacak tarafına 136 (3.5003.500) ve 102 (27.40027.400) hesapları yazılır.
Çift taraflı kayıt sistemi gereği borç ve alacak toplamları (30.90030.900 TL) birbirine eşit olmalıdır.

Anahtar Kavram

Pasif hesaplar (yükümlülükler) ödendiğinde veya mahsup edildiğinde borçlandırılarak kapatılır; aktif hesaplar (varlıklar) ödeme amacıyla kullanıldığında alacaklandırılarak azaltılır.

İpuçları

1
Ödenen borçlar pasif karakterli hesaplardır; bu hesapların azalışları hangi tarafa kaydedilir?
2
Bankadan ödenen tutarı bulmak için toplam borçtan mahsup edilen alacağı düşmelisiniz.
3
Yevmiye kaydının borç tarafında 360 ve 361 hesapları, alacak tarafında ise 102 ve 136 hesapları yer almalıdır.

Daha Fazla Pratik

Vergi borçlarının ödenmemesi durumunda ortaya çıkan gecikme zamlarının hangi hesaba (örneğin 689) kaydedileceğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla