Examkin

Duran Varlıklar

457 soru

Soru 441Soru →

İşletme, 01.09.202501.09.2025 tarihinde ana faaliyeti kapsamında 120.000120.000 ABD Doları tutarında, vadesi 01.11.202601.11.2026 olan bir alacak senedi almıştır. İşletme politikası gereği senetli alacaklarına reeskont hesaplamaktadır.

Veriler:
- 01.09.202501.09 .2025 tarihinde 11 ABD Doları =30= 30 TL
- 31.12.202531.12 .2025 tarihinde 11 ABD Doları =33= 33 TL
- Reeskont faiz oranı: %12\% 12
- 31.12.202531.12 .2025 itibarıyla vadesine kalan gün sayısı: 300300

Buna göre, 31.12.202531.12 .2025 tarihinde yapılması gereken dönem sonu değerleme ve envanter işlemleri sonucunda, söz konusu alacağın dönen varlıklar içerisindeki net defter değeri kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 3.600.0003.600.000 TL

Cevap

Söz konusu alacağın dönen varlıklar içerisindeki net defter değeri 3.600.0003.600.000 TL'dir.
Dönem sonunda işletme önce 120.000120.000 ABD Dolarını güncel kur olan 3333 TL ile çarparak 3.960.0003.960.000 TL tutarına ulaşır. Alacağın vadesine 300300 gün kaldığı için bu tutar '121 Alacak Senetleri' hesabına aktarılır. Ardından bu tutar üzerinden iç iskonto formülüyle (3.960.000×36000/396003.960.000 \times 36000 / 39600) tasarruf değeri 3.600.0003.600.000 TL olarak hesaplanır. Aradaki 360.000360.000 TL reeskont tutarıdır. Net defter değeri ise 3.960.000−360.000=3.600.0003.960.000 - 360.000 = 3.600.000 TL olur.

Adım Adım Çözüm

1
Kur Değerlemesi
120.000×33=3.960.000120.000 \times 33 = 3.960.000 TL
Yabancı para cinsinden alacaklar dönem sonunda güncel kur üzerinden değerlenmelidir.
2
Vade ve Sınıflandırma Kontrolü
Dönem sonundan vadeye kalan gün sayısı 300300 olduğu için 1212 grubuna (Dönen Varlıklar) aktarılmalıdır.
Vadesi bir yılın altına düşen duran varlıklar dönem sonunda dönen varlıklara devredilir.
3
İç İskonto Yöntemi ile Reeskont Hesaplama
R=3.960.000−[3.960.000×36.000/(36.000+(12×300))]=360.000R = 3.960.000 - [3.960.000 \times 36.000 / (36.000 + (12 \times 300))] = 360.000 TL
Senetli alacaklar vadesindeki değerlerinden tasarruf değerlerine indirgenmek için reeskonta tabi tutulur.
4
Net Defter Değeri Belirleme
3.960.000−360.000=3.600.0003.960.000 - 360.000 = 3.600.000 TL
Bilanço net değer esasına göre düzenlenir; alacak senedi bakiyesinden reeskont tutarı düşülür.

Anahtar Kavram

Uzun vadeli ticari alacakların dönem sonunda kur değerlemesi, reeskont işlemi ve vadeye göre sınıflandırma işlemlerinin bütünleşik uygulaması.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 442Soru →

İşletme, 01.10.202401.10 .2024 tarihinde pazarlama faaliyetlerinde kullanmak üzere 1.500.0001.500.000 TL (KDV hariç) maliyet bedeliyle bir binek otomobil satın almıştır. Faydalı ömrü 5 yıl olan bu taşıt için işletme 'Azalan Bakiyeler' yöntemine göre amortisman ayırmaya karar vermiştir. Buna göre, işletmenin 31.12.202531.12 .2025 tarihinde yapacağı amortisman kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 760 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri hesabı 540.000540.000 TL borçlandırılır.

Cevap

Pazarlama faaliyetlerinde kullanılan binek otomobilin 2025 yılı amortisman payı 540.000540.000 TL olup, bu tutar 760 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri hesabının borcuna kaydedilmelidir.
Doğru hesaplamada öncelikle normal amortisman oranının iki katı olan %40 oranı belirlenir. 2024 yılı için Ekim ayında alınan taşıta 3 aylık kıst amortisman (150.000150.000 TL) ayrılır. 2025 yılına gelindiğinde, azalan bakiyeler yöntemi gereği net değer olan 1.350.0001.350.000 TL (1.500.000−150.0001.500.000 - 150.000) üzerinden %40 oranında amortisman hesaplanarak 540.000540.000 TL tutarına ulaşılır. Taşıt pazarlama faaliyetlerinde kullanıldığı için bu tutar 760 nolu hesaba borç kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1
Amortisman oranının belirlenmesi
Amortisman Oranı = 1/5×2=%401 / 5 \times 2 = \%40
Azalan bakiyeler yönteminde oran, normal amortisman oranının iki katıdır.
2
2024 (1. Yıl) kıst amortisman payının hesaplanması
2024 Payı = (1.500.000×%40)×(3/12)=150.000(1.500.000 \times \%40) \times (3 / 12) = 150.000 TL
Binek otomobillerde ilk yıl alındığı aydan (Ekim-Aralık: 3 ay) itibaren kıst amortisman uygulanır.
3
2025 (2. Yıl) amortisman matrahının tespiti
Matrah = 1.500.000−150.000=1.350.0001.500.000 - 150.000 = 1.350.000 TL
Azalan bakiyeler yönteminde sonraki yılın matrahı, maliyet bedelinden ayrılmış amortismanların düşülmesiyle bulunan net değerdir.
4
2025 (2. Yıl) amortisman payının hesaplanması
2025 Payı = 1.350.000×%40=540.0001.350.000 \times \%40 = 540.000 TL
İkinci ve sonraki yıllarda amortisman payı tam yıl üzerinden hesaplanır.
5
Muhasebe kaydının yapılması
760 (Borç) / 257 (Alacak) 540.000540.000 TL
Pazarlama faaliyetlerine ilişkin amortisman giderleri 760 nolu hesapta izlenir.

Anahtar Kavram

Binek otomobillerde Azalan Bakiyeler yöntemi ile Kıst Amortisman hesaplama mantığı

Daha Fazla Pratik

Binek otomobillerde amortisman süresinin son yılında (bu örnekte 5. yıl), ilk yıl ayrılmayan kıst süresine ait tutarın da itfa edildiğini unutmayınız.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 443Soru →

İşletme, 01.11.202501.11.2025 tarihinde üretim makinelerinin 33 yıllık (3636 ay) periyodik bakımı için 72.00072.000 TL tutarındaki hizmet bedelini peşin ödemiştir. Muhasebenin dönemsellik kavramı ve 11 yıllık süre sınırı dikkate alındığında, ödeme tarihinde yapılan kayıtta "280 Gelecek Yıllara Ait Giderler" hesabına borç kaydedilmesi gereken tutar kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 48.00048.000 TL

Cevap

280280 Gelecek Yıllara Ait Giderler hesabına borç kaydedilmesi gereken tutar 48.00048.000 TL'dir.
İşletme 3636 aylık bir ödeme yapmıştır. Bu ödemenin ilk 1212 ayı (24.00024.000 TL) kısa vadeli kabul edilerek '180 Gelecek Aylara Ait Giderler' hesabına, geri kalan 2424 aylık kısmı (48.00048.000 TL) ise uzun vadeli kabul edilerek '280 Gelecek Yıllara Ait Giderler' hesabına borç kaydedilmelidir. Soruda 280 No'lu hesaba yazılacak tutar sorulduğu için doğru cevap uzun vadeli kısımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Aylık hizmet bedelini hesaplayın.
72.000/36 ay=2.00072.000 / 36 \text{ ay} = 2.000 TL/ay
Toplam bedelin her bir aya düşen payını belirlemek için gereklidir.
2
Kısa vadeli (gelecek 12 ay) tutarı belirleyin.
12 ay×2.000 TL=24.00012 \text{ ay} \times 2.000 \text{ TL} = 24.000 TL
Dönemsellik gereği ilk 12 aylık kısım 180 No'lu hesapta izlenmelidir.
3
Uzun vadeli (12 ayı aşan) tutarı hesaplayın.
72.000−24.000=48.00072.000 - 24.000 = 48.000 TL (veya 24 ay×2.000 TL24 \text{ ay} \times 2.000 \text{ TL})
Toplam süreden kısa vadeli süre çıkarıldığında kalan kısım 280 No'lu hesaba kaydedilir.

Anahtar Kavram

Dönemsellik kavramı uyarınca, peşin ödenen giderlerin 1 yıla kadar olan kısmı '180 Gelecek Aylara Ait Giderler', 1 yılı aşan kısmı ise '280 Gelecek Yıllara Ait Giderler' hesabında takip edilir.
Tahmini Süre:45s
Soru 444Soru →

İşletme, üretim hattında kullandığı ve ekonomik ömrünü tamamlamak üzere olan bir makineyi yenisiyle değiştirmek amacıyla satmıştır. Satış işlemi sonucunda ortaya çıkan kârın, yeni alınacak makinenin amortisman giderlerinden mahsup edilerek vergisinin ertelenmesi planlanmaktadır. Buna göre, Vergi Usul Kanunu ve Tekdüzen Hesap Planı hükümleri çerçevesinde söz konusu kâr tutarı aşağıdaki hesaplardan hangisinin alacağına kaydedilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 549549 Özel Fonlar

Cevap

İşletme, duran varlık satış kârını yenileme amacıyla pasifteki '549 Özel Fonlar' hesabına kaydetmelidir.
Vergi Usul Kanunu ve Tekdüzen Hesap Planı'na göre, yenilenmesi planlanan duran varlıkların satışından elde edilen kârlar, yeni varlık alınıncaya kadar veya en fazla 33 yıl süreyle '549 Özel Fonlar' hesabının alacağında bekletilir. Bu sayede vergi ödemesi yeni varlığın amortisman giderleriyle mahsup edilerek geleceğe ötelenmiş olur.

Adım Adım Çözüm

1
Duran varlık satış kârını belirle.
Satıştan doğan net kâr tutarı hesaplanır.
Yenileme fonuna alınacak tavan tutarın belirlenmesi gerekir.
2
Yenileme niyeti ve fon kullanım şartlarını teyit et.
İşletme yönetiminin yenileme kararı doğrultusunda fon ayrılmasına karar verilir.
VUK m. 328-329 uyarınca vergi ertelemesi için yenileme kararı şarttır.
3
Kâr tutarını ilgili pasif hesaba aktar.
549549 Özel Fonlar hesabı alacaklandırılır.
Kârın gelir tablosuna girmesini engelleyerek verginin ertelenmesini sağlamak.

Anahtar Kavram

Yenileme fonu, amortismana tabi duran varlıkların satılması veya hasara uğraması sonucu doğan kârın, yeni varlık alımını teşvik amacıyla pasifte bir fon hesabında 33 yıl süreyle tutulması uygulamasıdır.

İpuçları

1
Bu işlem bir vergi erteleme yöntemidir ve kârın bir özkaynak hesabında bekletilmesini gerektirir.
2
Tekdüzen Hesap Planı'nda belirli amaçlar için ayrılan fonlar 'Özel Fonlar' başlığı altında takip edilir.

Daha Fazla Pratik

Yenileme fonunun 33 yıllık bekleme süresinin hangi andan itibaren başladığını ve bu sürenin sonunda fonun akıbetini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 445Soru →

İşletme, genel yönetim faaliyetlerinde kullanılmak amacıyla 01.01.202501.01.2025 tarihinde 600.000600.000 TL (KDV hariç) maliyet bedeliyle bir büro mobilya takımı satın almıştır. Söz konusu mobilyaların faydalı ömrü 55 yıl olarak belirlenmiş olup işletme amortisman hesaplamalarında "Azalan Bakiyeler" (Hızlandırılmış Amortisman) yöntemini benimsemiştir. Buna göre, işletmenin bu mobilya takımı için ikinci yıl ayırması gereken amortisman tutarı kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 144.000144.000 TL

Cevap

İkinci yıl ayrılacak amortisman tutarı 144.000144.000 TL'dir.
Varlığın maliyeti 600.000600.000 TL ve faydalı ömrü 55 yıl olduğu için normal amortisman oranı %20\%20'dir. Azalan bakiyeler yöntemi seçildiğinde bu oran %40\%40 olarak uygulanır. Birinci yıl sonunda 240.000240.000 TL (600.000×0,40600.000 \times 0,40) amortisman ayrılır. İkinci yıl amortismanı ise varlığın kalan net değeri üzerinden hesaplanır; yani (600.000−240.000=360.000600.000 - 240.000 = 360.000 TL) net değerin %40\%40'ı olan 144.000144.000 TL ikinci yılın gideridir.

Adım Adım Çözüm

1
Amortisman oranını hesapla.
%40\%40
Normal amortisman oranı 1/5=%201 / 5 = \%20'dir. Azalan bakiyeler yönteminde bu oran iki katı olarak uygulanır (2×%20=%402 \times \%20 = \%40).
2
Birinci yıl amortisman tutarını hesapla.
240.000240.000 TL
600.000 TL×%40=240.000 TL600.000 \text{ TL} \times \%40 = 240.000 \text{ TL}.
3
İkinci yılın başında esas alınacak net defter değerini bul.
360.000360.000 TL
Varlık maliyetinden birinci yıl birikmiş amortismanı düşülür (600.000−240.000=360.000 TL600.000 - 240.000 = 360.000 \text{ TL}).
4
İkinci yıl amortisman tutarını hesapla.
144.000144.000 TL
İkinci yıl başındaki net defter değeri üzerinden oran uygulanır (360.000 TL×%40=144.000 TL360.000 \text{ TL} \times \%40 = 144.000 \text{ TL}).

Anahtar Kavram

Azalan bakiyeler yönteminde amortisman oranı normal oranın iki katıdır ve her yıl varlığın net defter değeri üzerinden hesaplanır.

İpuçları

1
Azalan bakiyeler yönteminde amortisman oranının normal oranın kaç katı olduğunu hatırlayın.
2
Birinci yıl ayrılan amortismanı bulduktan sonra, ikinci yıla geçerken bu tutarı maliyetten düşerek yeni matrahı (net defter değerini) belirleyin.
3
Normal oran %20\%20 ise uygulanacak oran %40\%40'tır. İkinci yıl için hesaplama 360.000360.000 TL üzerinden yapılmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Aynı verilerle varlığın üçüncü yıl sonundaki net defter değerini hesaplamayı deneyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 446Soru →

İşletme, (K) Anonim Şirketi'nin toplam 1.000.0001.000.000 TL olan sermayesinde %20\%20 pay sahibi olmak amacıyla girişimde bulunmuş ve pay senetlerini 200.000200.000 TL nominal bedelle taahhüt etmiştir. İşletme, taahhüt ettiği bu tutarın %25\%25’ini tescil tarihinde banka aracılığıyla ödemiş, kalan tutar için ise sermaye taahhüdünde bulunmuştur.

Buna göre, işletmenin tescil tarihinde yapacağı yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 242 İştirakler hesabı 200.000200.000 TL borçlu; 102 Bankalar hesabı 50.00050.000 TL alacaklı, 243 İştiraklere Sermaye Taahhütleri hesabı 150.000150.000 TL alacaklı

Cevap

İşletmenin tescil tarihinde yapacağı kayıt; 242 İştirakler hesabının 200.000200.000 TL borçlandırılması, 102 Bankalar hesabının 50.00050.000 TL ve 243 İştiraklere Sermaye Taahhütleri hesabının 150.000150.000 TL alacaklandırılması şeklindedir.
İşletme bir başka şirketin sermayesine %20 oranında (yani %10 ile %50 arasında) ortak olduğu için bu yatırım '242 İştirakler' hesabında izlenmelidir. Tescil anında ortaklık hakkı doğduğu için toplam bedel (200.000200.000 TL) borç kaydedilir. Bu bedelin bankadan ödenen kısmı (50.00050.000 TL) 102 nolu hesaptan çıkarılırken, henüz ödenmemiş olan ve gelecekte ödenmesi vaat edilen kısım (150.000150.000 TL) ise 242 nolu hesabı aktifte düzenleyen pasif karakterli '243 İştiraklere Sermaye Taahhütleri (-)' hesabına alacak kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1
Ortaklık payının yüzdesini ve ilgili hesabı belirle.
%20 pay, %10 ile %50 arasında olduğu için '242 İştirakler' hesabı kullanılır.
Tekdüzen Hesap Planı'na göre mali duran varlıklar sermaye payına göre sınıflandırılır.
2
Toplam yatırım tutarını hesapla.
1.000.000 TL×%20=200.000 TL1.000.000 \text{ TL} \times \%20 = 200.000 \text{ TL}.
Ortak olunan şirketin sermayesi ile pay oranının çarpımı maliyeti verir.
3
Ödenen ve taahhüt edilen tutarları ayır.
Ödenen: 200.000×%25=50.000 TL200.000 \times \%25 = 50.000 \text{ TL}; Taahhüt: 200.000−50.000=150.000 TL200.000 - 50.000 = 150.000 \text{ TL}.
Nakit çıkan kısım ile borçlanılan kısmın ayrı hesaplarda izlenmesi gerekir.
4
Sermaye taahhüdü için doğru düzenleyici hesabı seç.
242 hesabı ile ilişkili olan '243 İştiraklere Sermaye Taahhütleri (-)' hesabı kullanılır.
Her mali duran varlık grubunun (240, 242, 245) kendine ait bir taahhüt hesabı (241, 243, 246) bulunur.

Anahtar Kavram

İştiraklerin Muhasebeleştirilmesi ve Sermaye Taahhütleri

Daha Fazla Pratik

İştirak payı %10'un altına düştüğünde veya %50'nin üzerine çıktığında yapılacak sınıflama değişikliği kayıtlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 447Soru →

İşletme, uzun vadeli yatırım amacıyla aktifinde 150.000150.000 TL maliyet bedeli ile "240 Bağlı Menkul Kıymetler" hesabında izlediği hisse senetlerinin dönem sonu itibarıyla borsa değerinin 135.000135.000 TL'ye düştüğünü tespit etmiştir. Söz konusu varlıklar için daha önce herhangi bir karşılık ayrılmamıştır.

Buna göre, ihtiyatlılık kavramı gereği yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 654 Karşılık Giderleri hesabı borçlu 15.00015.000 TL, 241 Bağlı Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabı alacaklı 15.00015.000 TL

Cevap

Doğru kayıt; 654 Karşılık Giderleri hesabının borçlandırılması ve 241 Bağlı Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabının alacaklandırılmasıdır.
Doğru seçenek, değer düşüklüğünü 654 Karşılık Giderleri hesabıyla giderleştirip, duran varlıklar grubunda yer alan 240 Bağlı Menkul Kıymetler hesabı için özel olarak açılmış 241 Bağlı Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabını alacaklandırarak ihtiyatlılık ilkesini eksiksiz yerine getirmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Varlığın kayıtlı değeri ile piyasa değerini karşılaştırın.
150.000150.000 TL (Maliyet) - 135.000135.000 TL (Borsa Değeri) = 15.00015.000 TL değer kaybı.
İhtiyatlılık kavramı gereği, varlıklarda meydana gelen muhtemel değer düşüşleri için karşılık ayrılmalıdır.
2
Varlık türüne göre doğru karşılık hesabını belirleyin.
240 Bağlı Menkul Kıymetler hesabı için "241 Bağlı Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı (-)" hesabı kullanılır.
Tekdüzen Hesap Planı'nda mali duran varlıklar grubundaki her ana kalem için özel karşılık hesapları tanımlanmıştır.
3
Gider hesabını ve yevmiye kaydını oluşturun.
Borç: 654 Karşılık Giderleri 15.00015.000 / Alacak: 241 Bağlı Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) 15.00015.000.
Karşılık ayırma işlemi dönem içi bir gider olduğundan 654 numaralı hesap borçlandırılırken, aktif düzenleyici bir hesap olan 241 numaralı hesap alacaklandırılarak varlığın net değerinin düşmesi sağlanır.

Anahtar Kavram

Mali duran varlıklarda değer düşüklüğü karşılığı ayrılırken, varlığın türüne (240, 242, 245) uygun spesifik düzenleyici hesapların (241 veya 249) seçilmesi ve giderin 654 Karşılık Giderleri hesabında izlenmesi gerekir.

İpuçları

1
Karşılık ayırma işlemleri her zaman pasif karakterli bir hesabın alacaklandırılmasıyla yapılır.
2
Varlığın kodu 240 olduğuna göre, kullanılacak karşılık hesabı da 24'lü gruptan bir düzenleyici hesap olmalıdır.
3
240 Bağlı Menkul Kıymetler için THP'de tanımlanmış özel hesap 241'dir; iştirakler ve bağlı ortaklıklar için ise 249 kullanılır.

Daha Fazla Pratik

İştirakler (242) ve Bağlı Ortaklıklar (245) hesapları için hangi karşılık hesabının (249) kullanıldığını tekrar ederek konuyu pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 448Soru →

İşletme, 01.10.202401.10.2024 tarihinde pazarlama faaliyetlerinde kullanılmak üzere 2.400.0002.400.000 TL (KDV hariç) maliyet bedeliyle bir binek otomobil satın almıştır. Varlığın ekonomik ömrü 5 yıl olup işletme azalan bakiyeler yöntemini tercih etmiştir. Vergi Usul Kanunu hükümleri ve kıst amortisman uygulaması dikkate alındığında, işletmenin 2025 yılına ait ayırması gereken amortisman tutarı kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 576.000

Cevap

İşletmenin 2025 yılı için ayırması gereken amortisman tutarı 576.000576.000 TL'dir.
Doğru cevap olan seçenekte; 5 yıllık ekonomik ömre göre normal amortisman oranı %20, azalan bakiyeler oranı ise %40 olarak belirlenmiştir. 2024 yılı için hesaplanan tam tutar 960.000 TL (2.400.000×0,402.400.000 \times 0,40) olup, kıst amortisman nedeniyle sadece 240.000 TL (960.000/12×3960.000 / 12 \times 3) gider yazılacaktır. Ancak 2025 yılı matrahı hesaplanırken, kıst uygulamasına rağmen tam tutar olan 960.000 TL maliyet bedelinden düşülür. Bulunan 1.440.000 TL matrahına %40 oranı uygulandığında 576.000 TL sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Amortisman oranlarını belirle
Normal oran: 1/5=%201 / 5 = \%20; Azalan bakiyeler oranı: %20×2=%40\%20 \times 2 = \%40.
Azalan bakiyeler yönteminde normal amortisman oranının iki katı uygulanır.
2
2024 yılı (ilk yıl) için hesaplanması gereken tam amortisman tutarını bul
2.400.000×%40=960.0002.400.000 \times \%40 = 960.000 TL.
Binek otomobillerde kıst amortisman ayrılsa da sonraki yılların matrahı hesaplanan tam tutar üzerinden belirlenir.
3
2025 yılı (ikinci yıl) amortisman matrahını hesapla
2.400.000−960.000=1.440.0002.400.000 - 960.000 = 1.440.000 TL.
Azalan bakiyeler yönteminde amortisman, net defter değeri (maliyet - birikmiş amortismanlar) üzerinden hesaplanır; kıst uygulaması olsa dahi matrah hesaplanan tam tutar kadar azaltılır.
4
2025 yılı amortisman giderini hesapla
1.440.000×%40=576.0001.440.000 \times \%40 = 576.000 TL.
İkinci yılın amortisman matrahına belirlenen oran uygulanarak o yıla ait gider tutarına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Azalan Bakiyeler ve Kıst Amortisman Etkileşimi

Daha Fazla Pratik

Binek otomobillerde amortisman ayrılmayan sürenin (kıst farkı) itfa süresinin sonunda nasıl muhasebeleştirileceğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 449Soru →

İşletme, sermaye payı %65\%65 olan "Z Anonim Şirketi"ne ait hisse senetlerini 900.000900.000 TL maliyet bedeli ile aktifinde "245 Bağlı Ortaklıklar" hesabında takip etmektedir. Dönem sonunda yapılan değerlemede, iştirak edilen şirketin sürekli zarar etmesi ve finansal darboğaza girmesi nedeniyle bu hisse senetlerinin makul değerinin 780.000780.000 TL'ye gerilediği saptanmıştır.

Bu bilgilere göre, ihtiyatlılık kavramı uyarınca dönem sonunda yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ------------------- 31/12/-------------------
654 KARŞILIK GİDERLERİ 120.000
247 BAĞLI ORTAKLIKLAR SERMAYE PAYLARI
DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI (-) 120.000
---------------------------------------------

Cevap

654 Karşılık Giderleri hesabının borçlandırıldığı ve 247 Bağlı Ortaklıklar Sermaye Payları Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabının alacaklandırıldığı kayıt doğrudur.
Doğru yevmiye kaydı, maliyet bedeli 900.000900.000 TL ile gerçeğe uygun değeri 780.000780.000 TL arasındaki 120.000120.000 TL'lik farkı Karşılık Giderleri hesabına borç ve Bağlı Ortaklıklar hesabının düzenleyicisi olan 247 nolu hesaba alacak olarak yansıtır. Bu işlem, ihtiyatlılık kavramının bir gereği olarak, gerçekleşmesi muhtemel zararların dönem gideri olarak tanınmasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Karşılık tutarını hesaplayınız.
900.000−780.000=120.000900.000 - 780.000 = 120.000 TL
Maliyet bedeli ile dönem sonu rayiç değeri arasındaki fark, ayrılacak karşılık tutarını belirler.
2
Varlık grubuna uygun karşılık hesabını belirleyiniz.
245 Bağlı Ortaklıklar hesabı için '247 Bağlı Ortaklıklar Sermaye Payları Değer Düşüklüğü Karşılığı (-)' hesabı kullanılır.
Her mali duran varlık hesabı için Tekdüzen Hesap Planı'nda tanımlanmış özel bir düzenleyici karşılık hesabı mevcuttur.
3
Muhasebe kaydını gerçekleştiriniz.
Gider hesabı borç, pasif karakterli düzenleyici hesap alacak kaydedilir.
İhtiyatlılık kavramı gereği, varlıklarda meydana gelen muhtemel değer azalışları için karşılık ayrılarak dönem karı muhafazakar bir şekilde hesaplanır.

Anahtar Kavram

Mali duran varlıklarda değer düşüklüğü oluştuğunda, varlık hesabı doğrudan azaltılmaz; bunun yerine Karşılık Giderleri borçlandırılırken ilgili karşılık hesabı alacaklandırılarak varlığın net defter değeri bilanço üzerinde düşürülür.

Daha Fazla Pratik

Karşılık ayrılan bu hisse senetlerinin ilerleyen dönemlerde maliyet bedelinin altına ancak karşılık ayrılan tutarın üstünde bir bedelle satılması durumundaki muhasebe kayıtlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 450Soru →

Bir işletme, pazarlama faaliyetlerinde kullandığı bir teslimat kamyonetine ilişkin aşağıdaki bilgilere sahiptir:

KalemTutar / Bilgi
Kayıtlı Maliyet200.000200.000 TL
Birikmiş Amortisman120.000120.000 TL
Satış Bedeli (KDV hariç)110.000110.000 TL
KDV Oranı%20\%20

İşletme yönetimi, kamyoneti banka aracılığıyla satmış ve elde edilen kârı yeni bir kamyonet alımında kullanmak üzere yenileme fonuna aktarmaya karar vermiştir.

Bu bilgilere göre, kamyonetin satışına ilişkin yapılacak muhasebe kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 549 Özel Fonlar hesabı 30.00030.000 TL alacaklandırılır.

Cevap

İşletme yenileme kararı aldığı için satıştan elde edilen 30.00030.000 TL tutarındaki kâr, 549 Özel Fonlar (Yenileme Fonu) hesabının alacağına kaydedilmelidir.
Satış işlemi sonucunda varlığın maliyeti (200.000200.000 TL) ile birikmiş amortismanı (120.000120.000 TL) arasındaki fark olan 80.00080.000 TL net defter değerini oluşturur. 110.000110.000 TL satış bedeli ile bu değer arasındaki 30.00030.000 TL kâr, işletme yönetimi yenileme kararı aldığı için 549 Özel Fonlar hesabının alacağına kaydedilerek pasifte takip edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Net Defter Değerini (NDD) hesaplayın.
NDD=200.000−120.000=80.000NDD = 200.000 - 120.000 = 80.000 TL
Varlığın satış tarihindeki muhasebe değerini bulmak gerekir.
2
Satış kârını hesaplayın.
Ka^r=110.000−80.000=30.000Kâr = 110.000 - 80.000 = 30.000 TL
Satış bedeli ile net defter değeri arasındaki olumlu fark kârı ifade eder.
3
Yenileme kararına göre kârın muhasebeleştirileceği hesabı belirleyin.
549 Özel Fonlar hesabına 30.00030.000 TL alacak kaydı.
Yenileme kararı alındığında kâr, yenileme fonuna alınarak 3 yıl boyunca pasifte bekletilir.
4
KDV tutarını ve hesabını hesaplayın.
110.000×0,20=22.000110.000 \times 0,20 = 22.000 TL (391 Hesaplanan KDV Alacak)
Satış işlemlerinde KDV, satış bedeli üzerinden hesaplanarak alacak tarafına kaydedilir.

Anahtar Kavram

Yenileme Fonu Uygulaması
Soru 451Soru →

Bir işletme, fabrikasındaki kesintisiz enerji ihtiyacını karşılamak amacıyla bir endüstriyel jeneratör satın almıştır. İşleme ilişkin fatura ve harcama detayları aşağıda sunulmuştur:

İşlem KalemiTutar (TL)
Jeneratör Fatura Bedeli350.000350.000
Katma Değer Vergisi (\%20)70.00070.000
Nakliye Gideri8.0008.000
Taşıma Sırasındaki Sigorta4.0004.000
Kurulum ve Montaj Gideri12.00012.000
Personel Kullanım Eğitimi5.0005.000

Buna göre, işletmenin Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde "253 Tesis, Makine ve Cihazlar" hesabına kaydedeceği maliyet değeri kaç TL olmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 374.000374.000

Cevap

374.000374.000 TL olan seçenek doğrudur.
Muhasebenin temel kavramlarından 'Maliyet Esası' uyarınca, bir maddi duran varlığın maliyeti; fatura bedelinin yanı sıra, varlığın işletmeye getirilmesi, kurulması ve çalışır hale gelmesi için yapılan nakliye, montaj ve sigorta gibi tüm zorunlu harcamaları kapsar. Bu soruda 350.000350.000 TL fatura bedeline; 8.0008.000 TL nakliye, 4.0004.000 TL sigorta ve 12.00012.000 TL montaj gideri eklendiğinde 374.000374.000 TL sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Fatura bedelini temel maliyet olarak belirle.
350.000350.000 TL
Varlığın çıplak alış bedeli maliyetin ana unsurudur.
2
Varlığı çalışır hale getirmek için yapılan zorunlu harcamaları topla.
8.0008.000 (Nakliye) + 4.0004.000 (Sigorta) + 12.00012.000 (Montaj) = 24.00024.000 TL
Maliyet esası kavramı uyarınca varlık kullanıma hazır hale gelene kadar yapılan tüm zorunlu harcamalar maliyete eklenir.
3
Maliyet dışı kalemleri ayıkla.
70.00070.000 (KDV) ve 5.0005.000 (Eğitim) tutarları elenir.
KDV indirilebilir bir vergi olduğu için, personel eğitimi ise varlığın fiziksel durumuyla ilgili değil, operasyonel bir gider olduğu için maliyete girmez.
4
Toplam maliyeti hesapla.
350.000+24.000=374.000350.000 + 24.000 = 374.000 TL
Aktifleştirilecek tüm unsurların toplamı varlığın kayıtlı değerini oluşturur.

Anahtar Kavram

Maddi Duran Varlıkların Maliyet Esası
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 452Soru →

İşletme, 01.11.202501.11.2025 tarihinde nakit sıkışıklığı yaşayan bir ortağına finansman desteği sağlamak amacıyla 300.000300.000 ABD Doları tutarında borç vermiştir. Borç verme tarihinde kur 11 USD =32= 32 TL'dir. Yapılan protokole göre borç, 01.05.202601.05.2026 tarihinden itibaren her 66 ayda bir 75.00075.000 ABD Doları tutarındaki eşit taksitlerle geri tahsil edilecektir. 31.12.202531.12 .2025 tarihinde dönem sonu envanter işlemleri sırasında kur 11 USD =36= 36 TL olarak belirlenmiştir.

Buna göre, 31.12.202531.12.2025 tarihli bilançoda "231 Ortaklardan Alacaklar" hesabında raporlanacak tutar kaç TL olmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 5.400.000

Cevap

İşletmenin 31.12.2025 tarihli bilançosunda '231 Ortaklardan Alacaklar' hesabında raporlanacak tutar 5.400.000 TL olmalıdır.
İşletmenin 31.12.2025 tarihi itibarıyla yaptığı envanter işlemlerinde, toplam 300.000300.000 USD tutarındaki alacağın 2026 yılında tahsil edilecek olan 150.000150.000 USD'lik kısmı (75.000+75.00075.000 + 75.000) kısa vadeli alacaklara (131 nolu hesap) aktarılmalıdır. Geriye kalan ve 2027 yılında tahsil edilecek olan 150.000150.000 USD'lik kısım ise '231 Ortaklardan Alacaklar' hesabında kalacaktır. Yabancı paralar dönem sonunda bilanço kuru ile değerlendiğinden, uzun vadeli kalan 150.000150.000 USD tutarındaki alacak 3636 TL olan güncel kurla çarpıldığında 5.400.0005.400.000 TL sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Taksitlerin vadelerini ve bilanço tarihindeki durumlarını belirle
1. Taksit (01.05.2026) ve 2. Taksit (01.11.2026) kısa vadeli (12 ay içinde); 3. Taksit (01.05.2027) ve 4. Taksit (01.11.2027) uzun vadelidir.
Bilanço tarihinden itibaren 12 ay içinde tahsil edilecek alacaklar dönen varlıklarda (131), daha uzun vadeliler duran varlıklarda (231) izlenir.
2
Uzun vadeli kalacak toplam döviz tutarını hesapla
75.000 USD + 75.000 USD = 150.000 USD
Sadece 2027 yılında tahsil edilecek taksitler '231 Ortaklardan Alacaklar' hesabında kalmaya devam eder.
3
Dönem sonu kur değerlemesini gerçekleştir
150.000 USD x 36 TL = 5.400.000 TL
Yabancı para cinsinden alacaklar, bilanço tarihindeki güncel kur üzerinden değerlenerek raporlanmalıdır.

Anahtar Kavram

Uzun Vadeli Alacaklarda Dönem Sonu Değerlemesi ve Kısa Vadeye Aktarım

İpuçları

1
Bilanço tarihinden itibaren 12 ay içinde tahsil edilecek taksitleri belirleyin.
2
Uzun vadeli kalan döviz tutarını, dönem sonu kuru olan 3636 TL ile çarpmayı unutmayın.
3
Mayıs ve Kasım 2026 taksitleri kısa vadelidir. 2027 yılındaki iki taksit ise uzun vadeli (231) hesabında raporlanır.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruda, değerleme sonucunda ortaya çıkan 'Kambiyo Karı' tutarını hesaplamayı deneyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 453Soru →

İşletme, 01.09.202501.09.2025 tarihinde üretim tesislerinde kullanılacak 33 yıl (3636 ay) süreli teknik destek ve periyodik bakım hizmeti için toplam 216.000216.000 TL (++ % 2020 KDV) tutarındaki bedeli banka aracılığıyla peşin ödemiş ve ödeme tarihinde dönemsellik ilkesine uygun olarak gerekli kayıtları yapmıştır. Sözleşme kapsamında sunulan hizmetlerden aylar itibarıyla eşit tutarda yararlanılmaktadır.

Buna göre, işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapması gereken ve vadesi bir yılın altına inen giderlerin sınıflandırılmasına ilişkin yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 180 Gelecek Aylara Ait Giderler 72.00072.000 (Borçlu), 280 Gelecek Yıllara Ait Giderler 72.00072.000 (Alacaklı)

Cevap

180 Gelecek Aylara Ait Giderler hesabına 72.00072.000 TL borç, 280 Gelecek Yıllara Ait Giderler hesabına 72.00072.000 TL alacak kaydı yapılmalıdır.
İşletme 01.09.202501.09.2025 tarihinde ödediği tutarın 20252025 yılına ait olan 44 aylık kısmını (24.00024.000 TL) dönem sonunda giderleştirecektir. Ancak bilançoyu izleyen ilk takvim yılı olan 20262026 yılına ait 1212 aylık bedel (72.00072.000 TL), vadesi bir yılın altına indiği için '280 Gelecek Yıllara Ait Giderler' hesabından çıkarılarak '180 Gelecek Aylara Ait Giderler' hesabına aktarılmalıdır. Bu işlem işletmenin likidite durumunu ve borç ödeme kapasitesini doğru yansıtan bir sınıflandırma kaydıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Aylık hizmet bedelinin hesaplanması
216.000/36=6.000216.000 / 36 = 6.000 TL
Toplam bedelin sözleşme süresine bölünerek bir aya düşen maliyetin bulunması gerekir.
2
20262026 yılına (1212 ay) isabet eden tutarın belirlenmesi
12×6.000=72.00012 \times 6.000 = 72.000 TL
31.12.202531.12.2025 tarihinde hazırlanan bilançoda, izleyen bir yıl içinde (yani 20262026 yılında) tükenecek olan tutarlar kısa vadeli kabul edilir.
3
Hesaplar arası sınıflandırma kaydının yapılması
180 Gelecek Aylara Ait Giderler (Borç), 280 Gelecek Yıllara Ait Giderler (Alacak)
Uzun vadeli bir varlığın vadesi bir yılın altına düştüğünde, ilgili tutar dönen varlıklara aktarılmalıdır.

Anahtar Kavram

Dönemsellik kavramı uyarınca vadesi bir yılın altına inen duran varlıkların dönen varlıklar grubuna aktarılması.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 454Soru →

(S) İşletmesi, stratejik bir büyüme hedefi doğrultusunda sermayesi 3.000.0003.000.000 TL olan (Y) Anonim Şirketi'nin %55\%55 hissesini, şirket üzerinde tam yönetim kontrolü sağlamak amacıyla satın almayı taahhüt etmiştir. İşletme, taahhüt edilen tutarın %60\%60'lık kısmını banka hesabından havale yoluyla hemen ödemiş, kalan tutar için ise altı aylık bir ödeme planı oluşturulmuştur. Bu bilgilere göre, söz konusu işlemin başlangıç kaydında yapılacak muhasebe kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: "245 Bağlı Ortaklıklar" hesabı 1.650.0001.650.000 TL borçlandırılır.

Cevap

İşletmenin ortaklık payı %55 olduğu için bu yatırım '245 Bağlı Ortaklıklar' hesabında izlenmeli ve bu hesap toplam taahhüt tutarı olan 1.650.0001.650.000 TL üzerinden borçlandırılmalıdır.
Ortaklık payının %55\%55 olması, yatırımın '245 Bağlı Ortaklıklar' hesabında izlenmesini gerektirir. Muhasebe standartları gereği, bu tür yatırımlar iktisap edildiklerinde veya taahhüt edildiklerinde toplam bedel üzerinden varlık hesaplarına borç kaydedilirler. Dolayısıyla 3.000.0003.000.000 TL sermayenin %55\%55'i olan 1.650.0001.650.000 TL, doğrudan 245 nolu hesaba borç yazılır.

Adım Adım Çözüm

1
Ortaklık oranına göre doğru hesabın belirlenmesi
Ortaklık payı %55 (> %50) olduğu için '245 Bağlı Ortaklıklar' hesabı kullanılmalıdır.
Tekdüzen Hesap Planı'na göre %10-50 arası İştirak, %50 üzeri ise Bağlı Ortaklık olarak sınıflandırılır.
2
Toplam taahhüt tutarının hesaplanması
3.000.000×0,55=1.650.0003.000.000 \times 0,55 = 1.650.000 TL
İşletmenin edindiği payların toplam nominal değeri, varlık hesabına borç yazılacak tutardır.
3
Ödenen ve kalan taahhüt tutarlarının belirlenmesi
Ödenen: 1.650.000×0,60=990.0001.650.000 \times 0,60 = 990.000 TL; Kalan: 1.650.000×0,40=660.0001.650.000 \times 0,40 = 660.000 TL
Ödenen tutar varlıklarda (banka) azalış yaratırken, kalan tutar taahhüt hesabında izlenir.
4
Yevmiye kaydının oluşturulması
245 Bağlı Ortaklıklar (B) 1.650.0001.650.000 / 246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri (A) 660.000660.000 ve 102 Bankalar (A) 990.000990.000.
Varlık hesabı tam bedelle kaydedilir, ödenmeyen kısım pasif karakterli düzenleyici hesapta gösterilir.

Anahtar Kavram

Mali duran varlıklarda sınıflandırma sınırları ve sermaye taahhütlerinin muhasebeleştirilmesi.

Daha Fazla Pratik

Pay oranı %45 olsaydı hangi hesabın borçlandırılması gerektiğini düşünerek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

İşlemi iki aşamalı kaydedebilirsiniz: Önce tüm tutarı 245 (B) ve 246 (A) şeklinde taahhüt olarak kaydedip, ardından ödeme tutarını 246 (B) ve 102 (A) şeklinde ayrıca kaydedebilirsiniz. Bu yöntem net bakiyeyi görmenizi kolaylaştırır.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 455Soru →

İşletme, aktifinde 500.000500.000 TL maliyet bedeliyle kayıtlı olan ve "242 İştirakler" hesabında izlediği hisse senetleri için önceki dönem sonunda 60.00060.000 TL karşılık ayırmıştır. Cari dönem sonu itibarıyla yapılan değerleme çalışmalarında, söz konusu iştirak hisselerinin borsa değerinin 480.000480.000 TL olduğu tespit edilmiştir. Buna göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken muhasebe kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 243 İştirakler Sermaye Payları Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) hesabı 40.00040.000 TL borçlandırılır.

Cevap

İşletmenin önceki dönemden kalan 60.00060.000 TL tutarındaki karşılık bakiyesini, cari dönemdeki yeni değer düşüklüğü ihtiyacı olan 20.00020.000 TL'ye düşürmek için aradaki 40.00040.000 TL fark kadar "243 İştirakler Sermaye Payları Değer Düşüklüğü Karşılığı (-)" hesabını borçlandırarak iptal kaydı yapması gerekir.
Doğru yanıt olan karşılık hesabının 40.00040.000 TL borçlandırılması ifadesi, işletmenin ihtiyatlılık kavramı gereği ayırdığı 60.00060.000 TL'lik karşılığın, hisselerin değerinin 440.000440.000 TL'den 480.000480.000 TL'ye yükselmesi üzerine artık gereksiz kalan 40.00040.000 TL'lik kısmının muhasebe sisteminden çıkarılmasını ifade eder. Bu işlemde düzenleyici hesap olan 243 nolu hesap borçlandırılarak azaltılırken, karşılığında 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Önceki dönemden devreden karşılık bakiyesini belirle.
60.00060.000 TL
Mevcut karşılık tutarını bilmek, yapılacak düzeltmenin miktarını belirlemek için gereklidir.
2
Cari dönem sonu itibarıyla olması gereken değer düşüklüğü tutarını hesapla.
500.000−480.000=20.000500.000 - 480.000 = 20.000 TL
Maliyet bedeli ile borsa değeri arasındaki fark, ayrılması gereken güncel karşılık tutarını gösterir.
3
İptal edilecek karşılık tutarını hesapla.
60.000−20.000=40.00060.000 - 20.000 = 40.000 TL
Eski karşılık tutarı yeni ihtiyaçtan fazla olduğu için aradaki farkın iptal edilmesi (gelir kaydedilmesi) gerekir.
4
Muhasebe kaydını gerçekleştir.
Borç: 243 İştirakler Sermaye Payları Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) 40.00040.000 / Alacak: 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar 40.00040.000
Pasif karakterli düzenleyici hesabın azaltılması borç kaydıyla, iptal edilen tutarın gelire dönüştürülmesi ise ilgili gelir hesabı ile yapılır.

Anahtar Kavram

Mali duran varlıklarda değer artışı olduğunda, sadece daha önce ayrılmış olan karşılık tutarı kadar iptal (reversal) yapılabilir; maliyet bedelinin üzerine çıkılamaz.

İpuçları

1
Karşılık iptal işlemlerinde, önceki dönem bakiyesi ile cari dönem sonu ihtiyacını karşılaştırın.
2
Cari dönem sonundaki değer düşüklüğü 20.00020.000 TL'dir (500.000−480.000500.000 - 480.000). Eldeki mevcut karşılık ise 60.00060.000 TL'dir.
3
Mevcut bakiyeyi gereken seviyeye indirmek için 40.00040.000 TL'lik bir ters kayıt (iptal) yapmanız gerekir.

Daha Fazla Pratik

Eğer değer 500.000500.000 TL'nin üzerine çıksaydı (örneğin 520.000520.000 TL), iptal edilecek tutarın neden hala en fazla 60.00060.000 TL olacağını araştırınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 456Soru →

İşletme, bir başka anonim şirketin sermayesinin %12\%12'sini temsil eden hisse senetlerini uzun vadeli yatırım amacıyla ve yönetimde söz sahibi olmak hedefiyle satın almıştır. Tekdüzen Hesap Planı'na göre, sermaye payı %10\%10 ile %50\%50 arasında olan bu tür uzun vadeli yatırımların izlenmesi gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 242 İştirakler

Cevap

Sermaye payı %10 ile %50 arasında olan uzun vadeli ortaklık payları İştirakler hesabında izlenir.
Doğru cevap, sermaye payının %10\%10 ile %50\%50 arasında olması durumunda kullanılan 'İştirakler' hesabıdır. Soruda verilen %12\%12 oranı bu aralığa girdiği ve yatırım uzun vadeli olduğu için bu hesap tercih edilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Yatırımın niteliğini ve süresini belirle
Uzun vadeli ve yönetimde söz sahibi olma amacı (24 Mali Duran Varlıklar grubu).
Kısa vadeli amaç olsaydı 11 grubuna gidilirdi.
2
Sermaye payı oranını kontrol et
Pay oranı %12 olarak verilmiştir.
Mali duran varlıklarda hesap seçimi sermaye payı eşiklerine göre yapılır.
3
Hesabı seç
%10 \leq %12 < %50 olduğu için 242 İştirakler hesabı kullanılır.
Tekdüzen Hesap Planı'na göre %10-50 arası iştirak kabul edilir.

Anahtar Kavram

Mali Duran Varlıklarda Sermaye Payı Eşikleri

Alternatif Yöntem

Eşik değerleri bir tablo veya şema olarak zihinde canlandırmak (0-10: Bağlı Menkul, 10-50: İştirak, 50+: Bağlı Ortaklık) hata payını azaltır.
Tahmini Süre:45s
Soru 457Soru →

İşletme, pazarlama faaliyetlerini yürütmek amacıyla 44 yıllığına kiraladığı bir mağazanın dekorasyon ve raf sistemleri için 200.000200.000 TL + %20\%20 KDV harcama yapmış ve bu tutarı "264 Özel Maliyetler" hesabına kaydetmiştir. Söz konusu harcamaların ekonomik ömrü 1010 yıl olduğuna ve işletme normal (eşit tutarlı) amortisman yöntemini uyguladığına göre, ilk yılın sonunda yapılacak amortisman kaydında alacaklandırılacak hesap ve tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 268 Birikmiş Amortismanlar 50.00050.000 TL

Cevap

268 Birikmiş Amortismanlar 50.00050.000 TL
264 Özel Maliyetler hesabında izlenen harcamaların itfası, kira süresi ile ekonomik ömürden hangisi kısa ise o süre üzerinden yapılır. Bu soruda kira süresi (44 yıl), ekonomik ömürden (1010 yıl) kısa olduğu için itfa süresi 44 yıl olarak kabul edilir. KDV hariç 200.000200.000 TL üzerinden yıllık itfa payı 50.00050.000 TL (200.000/4200.000 / 4) olarak hesaplanır. Maddi olmayan duran varlıkların amortismanı ise '268 Birikmiş Amortismanlar' hesabının alacağına kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1
İtfa (amortisman) süresinin belirlenmesi
44 yıl
Özel maliyetlerde itfa süresi, kira süresi ile varlığın ekonomik ömründen kısa olanı esas alınarak belirlenir (4<104 < 10).
2
Yıllık amortisman tutarının hesaplanması
50.00050.000 TL
Amortisman matrahı olarak KDV hariç maliyet bedeli (200.000200.000 TL) esas alınır: 200.000/4=50.000200.000 / 4 = 50.000 TL.
3
Kullanılacak muhasebe hesabının tespiti
268 Birikmiş Amortismanlar
Maddi olmayan duran varlıklar (26 grubu) için Tekdüzen Hesap Planı'nda tanımlanan amortisman hesabı 268 nolu hesaptır.

Anahtar Kavram

Özel Maliyetlerde İtfa Süresi Seçimi ve Amortisman Kaydı
Tahmini Süre:50s
ÖncekiSayfa 23 / 23
Duran Varlıklar Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe — Sayfa 23 | Examkin