Soru

Zorluk: OrtaÜlkesel Yetki (Mülkilik İlkesi)

Lidya Devleti topraklarında bulunan bir şahıs, sınırın hemen diğer tarafındaki Medya Devleti hava sahasında seyreden bir yolcu uçağının pilotuna yüksek güçlü bir lazer tutarak pilotun geçici körlük yaşamasına ve uçağın tehlikeli bir irtifa kaybına uğramasına neden olmuştur. Medya Devleti'nin, kendi hava sahasında gerçekleşen bu sonuçlar nedeniyle söz konusu şahıs üzerinde yargı yetkisi kullanmak istemesi uluslararası hukuktaki hangi yetki kuralına dayanmaktadır?

  1. Nesnel mülkilik ilkesiCevap
  2. B
    Aktif şahsilik ilkesi
  3. C
    Pasif şahsilik ilkesi
  4. D
    Koruma ilkesi
  5. E
    Evrensellik ilkesi

Cevap

Fiilin sonuçlarının Medya Devleti ülkesinde (hava sahasında) meydana gelmesi nedeniyle Medya Devleti'nin yetkisi nesnel mülkilik ilkesine dayanmaktadır.
Nesnel mülkilik ilkesi, bir suçun veya hukuka aykırı fiilin başka bir devlette başlayıp, yargı yetkisini kullanmak isteyen devletin ülkesinde tamamlanması veya sonuçlarını burada doğurması durumunda geçerlidir. Soruda lazer tutma eylemi Lidya'da başlasa da, uçağın pilotunun etkilenmesi ve hayati tehlikenin oluşması Medya Devleti'nin hava sahasında (ülkesinde) gerçekleştiği için Medya Devleti bu ilkeye dayanarak yargı yetkisi kullanabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Fiilin başlangıç ve bitiş yerlerini analiz etme
Fiil Lidya'da başlamış ancak uçağa müdahale ve tehlikeli sonuçlar Medya hava sahasında oluşmuştur.
Uluslararası hukukta mülkilik ilkesinin kapsamını belirlemek için fiilin unsurlarının dağılımına bakılmalıdır.
2
Mülkilik ilkesinin alt dallarını uygulama
Fiilin tamamlandığı veya etkilerinin görüldüğü devletin yetkisi 'nesnel mülkilik' olarak adlandırılır.
Lotus Davası'nda da kabul edildiği üzere, bir suçun unsurlarından birinin veya sonucunun ülke içinde gerçekleşmesi o devlete yargı yetkisi verir.

Anahtar Kavram

Nesnel Mülkilik (Objective Territoriality)

Daha Fazla Pratik

Lotus Davası (Fransa v. Türkiye) kararındaki yargı yetkisi gerekçelerini inceleyerek mülkilik ilkesinin sınır ötesi etkilerini pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla