Soru

Zorluk: OrtaHukuka Uygun Fiillerden Kaynaklanan (Kusursuz) Sorumluluk

Uluslararası hukukta devletlerin sorumluluğu kural olarak bir uluslararası yükümlülüğün ihlali (hukuka aykırı fiil) neticesinde doğsa da, bazı durumlarda devletlerin yasaklanmamış ancak yüksek risk taşıyan faaliyetlerinden dolayı da sorumlu tutulabileceği kabul edilmektedir. Bu 'hukuka uygun fiillerden kaynaklanan (kusursuz) sorumluluk' rejimini, geleneksel 'hukuka aykırı fiillerden kaynaklanan sorumluluk' rejiminden ayıran en temel yapısal fark aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Sorumluluğun doğması için devletin bir uluslararası hukuk kuralını ihlal etmiş olmasının zorunlu bir ön şart olması
  2. Zarar (damage) unsurunun, sorumluluğun doğması için kurucu (asli) bir nitelik taşımasıCevap
  3. C
    Devletin faaliyet esnasında 'gerekli özen' (due diligence) yükümlülüğünü yerine getirmediğinin kanıtlanmasının şart olması
  4. D
    Sorumluluğun sadece devlet organlarının yetki aşımı (ultra vires) durumunda söz konusu olması
  5. E
    Sorumluluğun işletilmesi için zarar gören devletin mutlaka iç hukuk yollarını tüketmiş olmasının bir ön şart olması

Cevap

Hukuka uygun fiillerden kaynaklanan sorumlulukta zararın (damage) kurucu/asli unsur olması
Hukuka uygun fiillerden kaynaklanan (kusursuz) sorumluluk rejiminde, ortada bir 'hukuka aykırılık' veya 'yükümlülük ihlali' bulunmaz. Bu nedenle sorumluluğun tetiklenmesi için tek ve asli şart, sınır ötesi bir maddi zararın (damage) meydana gelmiş olmasıdır. Geleneksel devlet sorumluluğunda ihlal yeterli görülürken, bu rejimde zarar kurucu (constitutive) bir unsurdur.

Adım Adım Çözüm

1
Sorumluluğun temelini analiz etme
Hukuka aykırı fiillerde sorumluluk 'yükümlülük ihlali' ile başlar; kusursuz sorumlulukta ise fiil hukuka uygun olduğu için ihlal yoktur.
İki rejim arasındaki hukuki dayanak farkını belirlemek için gereklidir.
2
Zarar unsurunun rolünü karşılaştırma
Geleneksel sorumlulukta zarar tazminatın miktarını belirleyen ikincil bir unsurdur; kusursuz sorumlulukta ise zarar gerçekleşmeden hukuki bir sorumluluk ilişkisi kurulamaz.
Zararın sorumluluğun doğuşu üzerindeki etkisini anlamak için kritiktir.
3
Sonuca ulaşma
Zararın kurucu (constitutive) bir unsur olması, kusursuz sorumluluğu ayıran en temel yapısal özelliktir.
Hukuka uygun bir fiilin ancak zarar verici bir sonuç doğurduğunda uluslararası toplumu ilgilendirmesi ilkesine dayanır.

Anahtar Kavram

Kusursuz Sorumlulukta Zararın Kurucu Niteliği
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla