Soru

Zorluk: ZorAlexander Wendt ve Anarşinin İnşası

Uluslararası ilişkiler kuramında Alexander Wendt, sistemin yapısını sadece maddi güç unsurlarının dağılımı olarak gören neorealist yaklaşıma karşı "sosyal yapı" kavramını geliştirir. Wendt'e göre bir yapıyı oluşturan temel bileşenler; salt maddi imkanlar değil, bu imkanlara anlam yükleyen ortak bilgiler ve öznelerarası (intersubjective) anlayışlardır. Bu doğrultuda Wendt, neorealizmin "anarşik bir yapıda devletler zorunlu olarak kendi başının çaresine bakma (self-help) mantığıyla hareket eder" iddiasına karşı çıkar.

Wendt'in bu eleştirisi çerçevesinde, uluslararası sistemdeki "anarşi" ve "devlet davranışı" ilişkisine dair yapılabilecek en doğru saptama aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Anarşi, kendi başına çatışmacı veya iş birlikçi bir doğaya sahip olmayan; devletlerin birbirleriyle olan etkileşimleri ve karşılıklı kimlik tanımlamaları sonucunda bir "sosyal yapı" niteliği kazanan bir olgudur.Cevap
  2. B
    Anarşi, rasyonel devletlerin uluslararası sistemdeki belirsizliği ve işlem maliyetlerini azaltmak amacıyla inşa ettikleri kurumsal bir mekanizmadır.
  3. C
    Anarşi, maddi güç unsurlarının dağılımındaki dengesizlikler nedeniyle devletleri kaçınılmaz olarak bir güvenlik ikilemine ve güç dengesi arayışına iten yapısal bir zorunluluktur.
  4. D
    Anarşi, uluslararası toplumun temel kurumu olan egemenlik ilkesinin bir sonucu olarak devletlerin kendi aralarında gönüllü olarak kabul ettikleri hukuksal bir düzendir.
  5. E
    Anarşi, merkezi bir otoritenin yokluğu nedeniyle devletleri her zaman "en kötü senaryo" üzerinden hareket etmeye zorlayan ve iş birliğini imkansız kılan doğal bir kaos halidir.

Cevap

Anarşinin kendi başına bir mantığı olmadığı, devletlerin etkileşimleri ve kimlik tanımlamalarıyla sosyal bir nitelik kazandığı yargısı Wendt'in temel argümanıdır.
Wendt'in temel argümanı, anarşinin neorealistlerin iddia ettiği gibi sabit ve zorunlu bir 'kendi başının çaresine bakma' mantığına sahip olmadığıdır. Ona göre anarşi 'boş bir yapı'dır (empty structure) ve bu yapıya anlam kazandıran şey devletlerin birbirlerine karşı geliştirdikleri öznelerarası algılar ve kimliklerdir. Eğer devletler birbirlerini düşman olarak inşa ederlerse anarşi çatışmacı; dost olarak inşa ederlerse iş birlikçi bir karakter kazanır.

Adım Adım Çözüm

1
Wendt'in neorealizm eleştirisini analiz etme
Neorealizmin anarşi ve self-help (kendi başının çaresine bakma) arasında kurduğu zorunlu bağın reddedilmesi.
Wendt'e göre self-help bir yapısal zorunluluk değil, bir 'kurumdur' (institution).
2
Sosyal yapı ve maddi yapı ayrımını değerlendirme
Maddi kapasitelerin (silahlar vb.) ancak sosyal anlamlar yüklendiğinde bir değer kazandığının tespiti.
Öznelerarası anlayışlar, maddi gücün tehdit mi yoksa güvence mi olduğunu belirler.
3
Anarşinin inşası sürecini yorumlama
Etkileşim sürecinde kimliklerin çıkarları, çıkarların ise davranışları belirlediği sonucuna ulaşma.
Düşman, rakip veya dost kimlikleri anarşinin işleyiş mantığını (Hobbesçu, Lockeçu, Kantçı) kurar.

Anahtar Kavram

Anarşi Devletlerin Ondan Ne Anladığıdır (Social Construction of Anarchy)

Daha Fazla Pratik

Wendt'in üç anarşi kültürü (Hobbesçu, Lockeçu, Kantçı) ve bunların hangi tarihsel dönemleri temsil ettiği üzerine çalışmak konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla