Examkin

Soru

Zorluk: ZorKutup Bölgelerinin Hukuki Statüsü

Uluslararası hukukta kutup bölgelerinin (ArktikaArktika ve AntarktikaAntarktika) hukuki statülerine ilişkin rejimler; coğrafi nitelikleri, devletlerin tarihsel egemenlik iddiaları ve uluslararası antlaşmalar çerçevesinde farklılık göstermektedir. Bu bölgelerin tabi olduğu hukuki rejimler ve egemenlik iddialarına yönelik yaklaşımlar dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    ArktikaArktika (Kuzey Kutbu) bölgesinde 'Sektör Teorisi', 19821982 Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (BMDHSBMDHS) tarafından kıyı devletlerine doğrudan tam egemenlik tanıyan temel bir norm olarak kabul edilmiştir.
  2. B
    AntarktikaAntarktika, 19911991 tarihli Madrid Protokolü ile 'İnsanlığın Ortak Mirası' (Common Heritage of Mankind) statüsüne geçirilmiş ve bu statü gereği bölgedeki tüm doğal kaynaklar uluslararası bir otorite denetiminde işletilmeye başlanmıştır.
  3. 19591959 tarihli Antarktika Antlaşması'nın 44. maddesiyle getirilen 'iddiaların dondurulması' rejimi, tarafların mevcut egemenlik iddialarından feragat etmesini gerektirmediği gibi antlaşmanın yürürlükte olduğu süre boyunca yeni bir iddia ileri sürülmesini de yasaklamaktadır.Cevap
  4. D
    ArktikaArktika'da yer alan ve yılın büyük bölümünde donmuş halde bulunan buz kütleleri, uluslararası hukukta 'kara ülkesi' (terra firma) statüsünde kabul edildiğinden, bu alanlarda kıyı devletlerinin deniz yetki alanı belirleme hakkı bulunmamaktadır.
  5. E
    19591959 Antarktika Antlaşması uyarınca kıtanın silahsızlandırılması esastır; ancak bilimsel araştırma istasyonlarının güvenliğini sağlamak amacıyla her devletin kendi iddia alanında sınırlı askeri personel ve tahkimat bulundurma hakkı saklı tutulmuştur.

Cevap

Antarktika Antlaşması'nın 44. maddesi uyarınca egemenlik iddialarının dondurulması, mevcut hakların saklı kalmasını sağlarken yeni iddiaları ve mevcut iddiaların genişletilmesini yasaklar.
19591959 Antarktika Antlaşması'nın en özgün yönü, devletlerin egemenlik iddialarını hukuken yok saymadan 'dondurması'dır. Buna göre antlaşma yürürlükte olduğu sürece ne mevcut iddialar güçlenir ne de taraflar bu haklarından vazgeçmiş sayılır; aynı zamanda yeni bir toprak iddiası ileri sürülemez.

Adım Adım Çözüm

1
Antarktika Antlaşması'nın 44. maddesini analiz et.
Bu madde 'Dondurma' (Freezing) ilkesini içerir: Ne egemenlik iddialarından feragat edilir ne de yeni iddialar kabul edilir.
Kıta üzerindeki egemenlik çatışmalarını barışçıl bir şekilde askıya almak için temel mekanizmadır.
2
ArktikaArktika ve AntarktikaAntarktika arasındaki coğrafi ve hukuki farkı değerlendir.
ArktikaArktika büyük oranda bir okyanustur ve deniz hukuku (BMDHSBMDHS) geçerlidir; AntarktikaAntarktika ise bir kıtadır ve özel bir antlaşma rejimine tabidir.
İki bölgenin statülerinin birbirine karıştırılmasını önlemek gerekir.
3
'İnsanlığın Ortak Mirası' kavramının kapsamını belirle.
Antarktika 'tüm insanlığın çıkarı' (Common interest of mankind) için kullanılır ancak hukuken 'İnsanlığın Ortak Mirası' (Common Heritage of Mankind) değildir.
Kavramsal ayrımı yaparak 'deniz yatağı' rejimiyle karıştırılmasını engellemek.

Anahtar Kavram

Antarktika Antlaşması Sistemi (ATS) ve İddiaların Dondurulması İlkesi

Daha Fazla Pratik

Antarktika rejiminin deniz alanlarına (Güney Okyanusu) etkisi ve 1982 BMDHS ile ilişkisi üzerine bir soru incelenebilir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Kutup Bölgelerinin Hukuki Statüsü

Bu konudan daha fazla soru