Examkin

Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Yargı Kararları (İçtihatlar)

Bir uluslararası hukuk uyuşmazlığında taraflardan biri, daha önce benzer bir konuda farklı devletler arasında verilmiş olan bir Uluslararası Adalet Divanı (UAD) kararının, "uluslararası hukukun genel bir kuralı" niteliği kazandığını ve bu nedenle mevcut davada da Divan tarafından doğrudan bir hukuk kuralı olarak uygulanması gerektiğini savunmaktadır. Uluslararası Adalet Divanı Statüsü ve genel kabul görmüş hukuk ilkeleri uyarınca, bu iddiaya karşı yapılabilecek en isabetli hukuki değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Yargı kararları hukuk kurallarını yaratan asli bir kaynak değil, mevcut kuralların tespit edilmesinde kullanılan yardımcı bir araçtır ve kural olarak sadece davanın tarafları için bağlayıcıdır.Cevap
  2. B
    Yargı kararları, UAD Statüsü'nün 38. maddesi uyarınca antlaşmalar ve teamül hukuku ile aynı hiyerarşik düzeyde yer alan asli bir hukuk kaynağıdır.
  3. C
    Uluslararası hukukta "stare decisis" (emsal karar) ilkesi mutlak olarak geçerli olduğundan, Divan kararları benzer nitelikteki tüm gelecek uyuşmazlıklar için genel bağlayıcılığa sahiptir.
  4. D
    Uluslararası yargı kararları verildiği andan itibaren doğrudan doğruya birer uluslararası teamül (yapılageliş) kuralına dönüşür ve tüm uluslararası toplumu bağlar.
  5. E
    Yargı kararları, normlar hiyerarşisinde antlaşmalardan üstte yer alan ve aksine hüküm tesis edilemeyen emredici kurallar (jus cogens) niteliğindedir.

Cevap

Yargı kararları uluslararası hukukun asli kaynağı değil, yardımcı aracıdır ve sadece davanın tarafları için bağlayıcıdır.
Doğru yanıt, yargı kararlarının asli bir kaynak olmadığını, kuralların tespitinde kullanılan yardımcı bir araç olduğunu ve bağlayıcılığının sadece davanın taraflarıyla sınırlı olduğunu doğru bir şekilde ifade etmektedir. Bu durum UAD Statüsü'nün 38. ve 59. maddeleriyle tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Kaynağın Niteliğini Belirleme
Yardımcı Kaynak (Subsidiary Means)
UAD Statüsü Madde 38(1)(d), yargı kararlarını hukuk kurallarının belirlenmesinde yardımcı bir araç olarak tanımlar.
2
Bağlayıcılık Kapsamını Analiz Etme
Nisbi Bağlayıcılık (Inter Partes)
UAD Statüsü Madde 59'a göre, Divan'ın kararları sadece davanın tarafları ve o dava konusu olay için bağlayıcıdır.
3
Uluslararası Hukuk Sistemini Değerlendirme
Stare Decisis Yokluğu
Uluslararası hukukta mahkemelerin önceki kararlarına uyma zorunluluğu (emsal sistem) bulunmamaktadır; her uyuşmazlık kendi şartları içinde değerlendirilir.

Anahtar Kavram

Uluslararası yargı kararlarının yardımcı kaynak niteliği ve nisbi bağlayıcılığı.

Daha Fazla Pratik

UAD Statüsü Madde 38'de sayılan diğer yardımcı kaynak olan 'öğreti' (doktrin) ile yargı kararları arasındaki ilişkiyi inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Yargı Kararları (İçtihatlar)