Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Tahkim (Hakemlik)

XX Devleti ile YY Devleti, aralarındaki kıta sahanlığı sınırlandırmasına ilişkin teknik ve hukuki uyuşmazlığı çözmek amacıyla bir 'tahkim sözleşmesi' (compromis) imzalayarak konuyu tarafsız bir hakem heyetine intikal ettirmişlerdir. Bu uyuşmazlık çözüm süreci ve sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Hakem heyeti tarafından verilen karar, uyuşmazlığın tarafları için hukuken kesin ve bağlayıcı niteliktedir.Cevap
  2. B
    Hakem heyeti tarafından hazırlanan sonuç metni, hukuki bir hüküm değil; taraflara sunulan bağlayıcı olmayan bir tavsiye raporudur.
  3. C
    Tahkim yoluna başvurulabilmesi için tarafların rızasına bakılmaksızın Uluslararası Adalet Divanı'nın zorunlu yargı yetkisi esastır.
  4. D
    Hakem heyetinde görev alacak tüm üyeler, uyuşmazlığın taraflarından bağımsız olarak münhasıran Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi tarafından atanır.
  5. E
    Hakem heyeti, taraflar bu yönde açık bir rıza göstermiş olsa dahi kararlarını 'hakkaniyet ve nisfet' (ex aequo et bono) ilkelerine dayandıramaz.

Cevap

Hakem heyeti tarafından verilen karar, uyuşmazlığın tarafları için hukuken kesin ve bağlayıcı niteliktedir.
Uluslararası tahkim, devletlerin aralarındaki uyuşmazlığı kendi seçtikleri hakemler önünde, hukuka uygun bir şekilde ve taraflar için bağlayıcı bir kararla sonuçlandırılmasını sağlayan yargısal bir çözüm yoludur. Tahkim sözleşmesi (compromis) imzalanması, tarafların bu kararın hukuki sonuçlarına katlanmayı peşinen kabul ettikleri anlamına gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Uyuşmazlık çözüm yolunun türünü belirle.
Soruda 'tahkim' (hakemlik) mekanizmasından bahsedilmektedir.
Tahkim, devletlerin kendi seçtikleri hakemler vasıtasıyla uyuşmazlığı hukuki bir karara bağlamayı kabul ettikleri bir yöntemdir.
2
Tahkim ile uzlaştırma arasındaki temel farkı analiz et.
Tahkim kararı (award) bağlayıcıdır, uzlaştırma raporu (report) ise tavsiye niteliğindedir.
Bu ayrım, uyuşmazlığın 'yargısal' (tahkim, mahkeme) veya 'diplomatik/siyasi' (uzlaştırma, arabuluculuk) olmasıyla ilgilidir.
3
Tahkim Sözleşmesinin (Compromis) rolünü değerlendir.
Taraflar bu sözleşme ile hakemleri seçer, uygulanacak hukuku belirler ve kararın bağlayıcılığını kabul ederler.
Tahkim süreci tamamen tarafların rızasına (consent) dayanır.

Anahtar Kavram

Uluslararası Tahkimin Bağlayıcılığı

Daha Fazla Pratik

Tahkim ile Uluslararası Adalet Divanı arasındaki usuli farkları (hakem seçimi, sürekli yapı vb.) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla