Kabul eden devletin ülkesinde görev yapan meslekten bir konsolosluk memuru, mesai saatleri dışında kendi şahsi aracıyla gerçekleştirdiği bir taşınmaz alım-satım sözleşmesinden kaynaklanan borç uyuşmazlığı nedeniyle yerel mahkemede davalık olmuştur.
1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri uyarınca, bu konsolosluk memurunun yargı bağışıklığı durumu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Konsolosluk memurları, yalnızca resmi görevlerinin yerine getirilmesi sırasında gerçekleştirdikleri fiiller bakımından yargı bağışıklığına sahiptir; bu nedenle şahsi borç uyuşmazlığında bağışıklığı bulunmaz.Cevap
- BKonsolosluk memurları, diplomatik ajanlarla aynı hukuki statüye sahip olduklarından hem resmi görevlerinden hem de özel işlemlerinden dolayı mutlak yargı bağışıklığından yararlanırlar.
- CKonsolosluk memurları, işledikleri fiilin niteliğine bakılmaksızın, kabul eden devletin adli makamları tarafından ancak ağır bir suç işlenmesi durumunda yargılanabilirler.
- DKonsolosluk memurunun şahsi bir uyuşmazlık nedeniyle yargılanabilmesi için öncelikle gönderen devletin bu memurun bağışıklığından açıkça feragat etmesi gerekir.
- EKonsolosluk memurları, kabul eden devlette tanıklık yapmaya hiçbir şekilde zorlanamadıkları için hukuki davalarda da yerel yargı yetkisinden muaf sayılırlar.
Cevap
Konsolosluk memurlarının yargı bağışıklığı görevsel nitelikte olduğundan, şahsi işlemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda bağışıklıkları bulunmaz ve yerel yargı yetkisine tabidirler.
1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin 43. maddesi uyarınca, konsolosluk memurları yalnızca konsolosluk görevlerinin yerine getirilmesi sırasında işledikleri fiillerden dolayı kabul eden devletin adli ve idari yargı yetkisinden bağışıklığa sahiptirler. Şahsi bir borç uyuşmazlığı veya özel bir sözleşme, konsolosluk görevinin icrası kapsamında değerlendirilmediği için bu tür durumlarda memurun yargı bağışıklığı bulunmaz ve yerel mahkemelerin yetkisini kabul etmek zorundadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Konsolosluk memurlarının görevsel (işlevsel) yargı bağışıklığı