Examkin

Soru

Zorluk: ZorHukukun Genel İlkeleri

Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü'nün 38/1-c maddesinde 'medeni milletlerce kabul edilmiş hukukun genel ilkeleri' olarak ifade edilen kaynak, uluslararası hukukun asli kaynakları arasında sayılmaktadır. Bu kaynağın tespiti ve uyuşmazlıklara uygulanmasına ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. Bu ilkeler, temelini ulusal hukuk sistemlerindeki ortak kurallarda bulur ve uluslararası hukuktaki boşlukları doldurmak amacıyla analoji yoluyla uygulanır.Cevap
  2. B
    Bir uyuşmazlıkta uygulanabilmesi için, tarafların Divan'a 'hakkaniyet ve nisfet' (ex aequo et bono) çerçevesinde karar verme yetkisini açıkça tanımış olması gerekir.
  3. C
    Uluslararası yargıcın önüne gelen olayda uygulayacağı kurallar hiyerarşisinde en alt sırada yer alan, bağlayıcılığı olmayan yardımcı bir kaynaktır.
  4. D
    İçeriği itibarıyla sadece devletlerin birbirleriyle olan ilişkilerinde doğan ve teamül (yapılageliş) hukuku kurallarından türetilen ilkeleri kapsar.
  5. E
    Uluslararası toplumun tamamı tarafından hiçbir şekilde aksine hüküm kurulmasına izin verilmeyen 'jus cogens' (emredici norm) niteliğindeki kuralların bütünüdür.

Cevap

Hukukun genel ilkeleri, ulusal hukuk sistemlerinde ortak olarak bulunan prensiplerin uluslararası hukukun yapısına uygun şekilde (analoji yoluyla) uygulanmasıyla işlev gören asli bir kaynaktır.
Hukukun genel ilkeleri, ulusal hukuk sistemlerinde (özel hukuk, ceza hukuku, usul hukuku vb.) ortak olarak kabul görmüş ve uluslararası uyuşmazlıklara aktarılabilecek nitelikteki kuralları ifade eder. Bu ilkeler, antlaşma ve teamül kurallarının uyuşmazlığı çözmede yetersiz kaldığı durumlarda, yargıcın 'kanun boşluğu' gerekçesiyle karar vermekten kaçınmasını (non-liquet) önlemek amacıyla analoji (kıyas) yoluyla sisteme dahil edilen asli bir kaynaktır.

Adım Adım Çözüm

1
UAD Statüsü Madde 38 analizi yapılması
Maddenin 1-c bendi, hukukun genel ilkelerini antlaşmalar (a) ve teamül (b) ile birlikte asli kaynaklar arasında sayar.
Kaynağın hukuki niteliğinin (asli/yardımcı) belirlenmesi gerekir.
2
Kaynağın kökeninin incelenmesi
Bu ilkeler, medeni milletlerin (tüm gelişmiş hukuk sistemlerinin) kendi iç hukuklarında kabul ettikleri 'pacta sunt servanda', 'res judicata' veya 'iyiniyet' gibi kavramları içerir.
Uluslararası hukukun kendine özgü ilkeleri ile ulusal kökenli genel ilkelerin ayrımını yapmak için gereklidir.
3
Uygulama amacının (fonksiyon) değerlendirilmesi
Antlaşma veya teamül hükmü bulunmayan durumlarda yargıcın 'hüküm vermekten kaçınmasını' (non-liquet) engellemek için boşluk doldurucu olarak kullanılır.
Yargısal çözüm sürecindeki pratik değerini anlamak için kritiktir.

Anahtar Kavram

Hukukun Genel İlkelerinin Ulusal Kökeni ve Analoji Yoluyla Uygulanması

Daha Fazla Pratik

Uluslararası hukukta asli ve yardımcı kaynaklar arasındaki 'bağlayıcılık' farkını pekiştirmek için yargı kararlarının niteliği üzerine çalışabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Hukukun Genel İlkeleri

Bu konudan daha fazla soru