Soru

Zorluk: OrtaÜlkesel Yetki (Mülkilik İlkesi)

Uluslararası hukukta devletlerin yargı yetkisinin sınırlarını belirleyen ilkelerden biri olan mülkilik ilkesi; suçun nerede işlendiği hususunda 'hareket' ve 'netice' kriterlerini esas alan iki farklı görünüme sahiptir. Bir suçun icra hareketlerinin (A) Devleti topraklarında başlaması, ancak suçun tamamlanmasının veya neticesinin (B) Devleti topraklarında gerçekleşmesi öngörülen bir durumda; (A) Devleti'nin söz konusu fiilin başlangıç aşaması üzerindeki yargı yetkisi aşağıdakilerden hangisiyle ifade edilir?

  1. Öznel (Subjektif) Mülkilik İlkesiCevap
  2. B
    Nesnel (Objektif) Mülkilik İlkesi
  3. C
    Aktif Şahsilik İlkesi
  4. D
    Koruma İlkesi
  5. E
    Evrensellik İlkesi

Cevap

Doğru cevap, suçun icra hareketlerinin başladığı yere dayanan Öznel (Subjektif) Mülkilik İlkesi'dir.
Mülkilik ilkesi gereğince bir devlet, kendi ülkesinde işlenen suçlar üzerinde yargı yetkisine sahiptir. Sınır aşan suçlarda suçun icra hareketleri bir ülkede başlayıp neticesi başka bir ülkede gerçekleşebilir. Eğer bir devlet, suçun kendi ülkesinde 'başlaması' (icra hareketlerinin yapılması) nedeniyle yetki kullanıyorsa buna 'öznel (subjektif) mülkilik' denir.

Adım Adım Çözüm

1
Suçun nerede başladığını tespit etme.
İcra hareketlerinin (A) Devleti'nde başladığı görülmektedir.
Mülkilik ilkesinin hangi unsurunun (hareket mi netice mi) tetiklendiğini belirlemek için gereklidir.
2
Suçun tamamlandığı veya neticesinin doğduğu yeri tespit etme.
Suçun neticesinin (B) Devleti'nde gerçekleşmesi öngörülmektedir.
Öznel ve nesnel ayrımını yapabilmek için sınır aşan unsurları belirlemek gerekir.
3
Hareketin başladığı devletin yetkisini adlandırma.
Öznel (Subjektif) Mülkilik İlkesi.
Uluslararası hukuk terminolojisinde, suçun kendi ülkesinde başlayıp başka bir ülkede bittiği durumlarda, başlangıç ülkesinin yetkisi 'öznel' olarak nitelendirilir.

Anahtar Kavram

Ülkesel Yetki (Mülkilik İlkesi) - Öznel ve Nesnel Görünüm

İpuçları

1
Mülkilik ilkesi suçun nerede işlendiğine bakar. Sınır aşan durumlarda suçun başlangıç ve bitiş noktaları farklıdır.
2
Suçun başladığı (hareketin yapıldığı) yere odaklanan yaklaşım 'öznel', neticeye odaklanan ise 'nesnel'dir.

Daha Fazla Pratik

Lotus Davası'nda Fransa ve Türkiye'nin savunduğu yetki argümanlarını mülkilik ilkesinin bu iki görünümü üzerinden analiz ediniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla