Uluslararası hukukta bir devletin siyasi varlığı, diğer devletlerin tanımasından bağımsızdır. Tanıma işlemi, yalnızca yeni devletin var olan kapasitesini teyit eden ve tanıyan devletin uluslararası hukuk kurallarını bu yeni birime karşı uygulama niyetini gösteren tek taraflı bir irade beyanıdır.
Bu tespitten hareketle, devletlerin tanınmasına ilişkin 'açıklayıcı (beyan edici) teori' uyarınca ulaşılabilecek en isabetli hukuki sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
- ATanıma, bir devletin uluslararası hukuk kişiliğini başlatan ve ona haklar kazandıran kurucu bir işlemdir.
- BTanıma işlemi gerçekleşmeden önce ilgili oluşumun herhangi bir uluslararası hak veya yükümlülüğü bulunmaz.
- Devletin varlığı tanılamadan önce de hukuken mevcut olduğundan, tanıma işlemi sadece mevcut bir durumun saptanması ve kabulüdür.Cevap
- DDevletin 'de jure' (hukuki) olarak tanınması, o ülkedeki mevcut hükümetin de otomatik ve geri alınamaz şekilde tanındığı anlamına gelir.
- EBir siyasi oluşumun devlet sayılabilmesi için Montevideo unsurlarına ek olarak 'de facto' tanımanın gerçekleşmiş olması zorunlu bir ön şarttır.
Cevap
Devletin varlığının tanılamadan önce de mevcut olduğunu, tanımanın ise sadece bu durumun hukuken saptanması ve kabulü olduğunu belirten seçenek doğrudur.
Açıklayıcı (Beyan Edici) Teori uyarınca, bir devlet Montevideo Sözleşmesi'nde belirtilen halk, ülke ve otorite unsurlarına sahip olduğu andan itibaren uluslararası hukukun bir süjesidir. Diğer devletlerin tanıması bu kişiliği 'yaratmaz', sadece 'tescil' eder ve tanıyan devletin o birimle resmi ilişkiler yürütme niyetini ortaya koyar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Açıklayıcı (Beyan Edici) Tanıma Teorisi