Uluslararası hukukta normlar hiyerarşisinin zirvesinde yer alan ve 'emredici kural' ( ) olarak nitelendirilen bir normun hukuki karakteri gereği, bu kuralın içeriğinde yapılacak bir değişikliğin veya kuralın tamamen ortadan kaldırılmasının hukuken geçerli olabilmesi için gereken temel şart aşağıdakilerden hangisidir?
- ADeğişikliğin Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun üçte iki çoğunlukla alacağı bir tavsiye kararı ile onaylanması
- Yalnızca aynı nitelikteki (emredici) daha sonraki bir genel uluslararası hukuk kuralı ile yapılmasıCevap
- CUluslararası Adalet Divanı'nın (UAD) bir istişari mütalaa ile kuralın artık geçerli olmadığını ilan etmesi
- DDeğişikliğin en az bir asli hukuk kaynağı olan uluslararası antlaşma hükümleri ile açıkça düzenlenmiş olması
- Eİlgili değişikliğin bölgesel düzeydeki bir teâmül kuralı olarak devletlerce uygulanmaya başlanması
Cevap
Emredici bir kuralın ( ) değiştirilebilmesi için, bu değişikliğin ancak aynı niteliğe (emredici karakter) sahip daha sonraki bir genel uluslararası hukuk kuralı ile gerçekleştirilmesi zorunludur.
Doğru seçenek, emredici kuralların hukuki doğasını ve 1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 53. maddesindeki açık hükmü yansıtmaktadır. Bir kuralın 'emredici' (jus cogens) olarak kabul edilmesi, onun ancak toplumun bütünü tarafından tanınan ve yine aynı derecede güçlü (emredici nitelikte) yeni bir kural ile güncellenebileceği anlamına gelir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Jus Cogens Kuralların Değiştirilme Usulü
İpuçları
1
1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 53. maddesindeki tanımı hatırlayın.
2
Normlar hiyerarşisinde 'bir üst seviyedeki kuralın ancak aynı seviyedeki bir kural ile değiştirilebileceği' mantığını düşünün.
3
Cevap, değişikliğin yapılacağı yeni kuralın 'niteliği' (character) ile doğrudan ilgilidir.
Daha Fazla Pratik
Emredici bir kural ortaya çıktıktan sonra ona aykırı mevcut antlaşmaların durumunu (VAHS Madde 64) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s