Soru

Zorluk: OrtaÜlkesel Yetki (Mülkilik İlkesi)

AA Devleti merkezli bir mühendislik grubunun hazırladığı teknik projede yer alan bir hesaplama hatası, BB Devleti'nde inşa edilen bir köprünün çökmesine ve bu ülkede ciddi can ve mal kayıpları yaşanmasına neden olmuştur. BB Devleti'nin, fiil başka bir ülkede icra edilmiş olsa dahi, zararlı sonucun kendi topraklarında meydana gelmiş olması gerekçesiyle söz konusu olay üzerinde yargı yetkisi kullanması uluslararası hukukta aşağıdaki kavramlardan hangisiyle tanımlanır?

  1. Nesnel mülkilik ilkesiCevap
  2. B
    Öznel mülkilik ilkesi
  3. C
    Pasif şahsilik ilkesi
  4. D
    Koruma ilkesi
  5. E
    Evrensellik ilkesi

Cevap

Nesnel mülkilik ilkesi, bir fiilin sonuçlarının devletin ülkesinde gerçekleşmesi nedeniyle o devlete yargı yetkisi tanıyan kuraldır.
Nesnel mülkilik ilkesi uyarınca, bir suç veya hukuka aykırı eylem bir devletin ülkesi dışında başlasa bile, eğer bu eylemin kurucu unsurlarından biri veya zararlı sonuçları devletin kendi ülkesinde gerçekleşmişse, o devletin yargı yetkisi doğar. Soruda köprünün çökmesi ve can kayıplarının BB Devleti sınırları içinde olması, bu devlete nesnel mülkilik temelinde yetki kullanma hakkı verir.

Adım Adım Çözüm

1
Fiilin nerede icra edildiğini ve sonucun nerede doğduğunu belirleyin.
Fiil (hesaplama hatası) AA Devleti'nde gerçekleşmiş, ancak sonuç (köprünün çökmesi) BB Devleti'nde meydana gelmiştir.
Mülkilik ilkesinin hangi alt dalının uygulanacağını belirlemek için fiil-sonuç ilişkisinin coğrafi dağılımı kritiktir.
2
Sonuca dayalı mülkilik yetkisini tanımlayan uluslararası hukuk kuralını hatırlayın.
Zararlı sonucun gerçekleştiği yerdeki devletin yetkisi 'Nesnel (Objektif) Mülkilik' olarak adlandırılır.
Uluslararası hukukta Lotus davası gibi içtihatlar, fiilin etkilerinin ulaştığı ülkeye yargı yetkisi tanımaktadır.

Anahtar Kavram

Nesnel Mülkilik (Objective Territoriality)

İpuçları

1
Yargı yetkisinin 'fiilin başladığı yer' mi yoksa 'sonucun gerçekleştiği yer' mi olduğuna odaklanın.
2
Mülkilik ilkesinin sonuç odaklı olan alt dalı, literatürde 'objektif' olarak da adlandırılır.

Daha Fazla Pratik

Lotus davasının uluslararası hukukta mülkilik ve yargı yetkisi konusundaki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla