1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi (VAHS), uluslararası hukukta normlar hiyerarşisinin en üstünde yer alan emredici kurallar ( ) ile antlaşmalar arasındaki ilişkiyi titizlikle düzenlemiştir. Sözleşme, antlaşmanın yapıldığı sırada mevcut olan bir emredici kural ile antlaşmanın yapımından sonra ortaya çıkan bir emredici kuralın ( ) hukuki etkilerini birbirinden ayırmaktadır.
Buna göre, VAHS'nin 53. maddesi uyarınca, akdedildiği sırada yürürlükte bulunan bir emredici kural ile çatışan bir antlaşmanın hukuki durumu aşağıdakilerden hangisidir?
- Antlaşma başlangıçtan itibaren ( ) bütünüyle geçersizdir ve taraflar için hiçbir hukuki sonuç doğurmaz.Cevap
- BAntlaşmanın sadece emredici kural ile çatışan hükümleri geçersiz sayılır; geri kalan maddeler tarafları bağlamaya devam eder.
- CAntlaşma, aykırılığın tespit edildiği andan itibaren sona erer ancak o ana kadar doğmuş olan hak ve yükümlülükler geçerliliğini korur.
- DAntlaşma, tarafların ortak rızasıyla emredici kurala uygun hale getirilene kadar askıya alınmış () sayılır.
- EAntlaşma, ancak Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi tarafından geçersiz ilan edildiği takdirde taraflar için bağlayıcılığını yitirir.
Cevap
Uluslararası hukukta emredici bir kurala ( ) aykırı olarak akdedilen bir antlaşma, yapıldığı andan itibaren ( ) mutlak surette batıldır ve hukuki bir varlık kazanamaz.
Doğru ifade, antlaşmanın yapıldığı andan itibaren hukuken geçersiz olduğunu belirtir. 1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 53. maddesine göre, bir antlaşma yapıldığı sırada mevcut olan genel uluslararası hukukun emredici bir kuralı ile çatışıyorsa batıldır (). Bu batıllık 'ab initio' niteliğindedir, yani antlaşma hiçbir zaman hukuken geçerli bir belge haline gelmemiştir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Jus Cogens'e Aykırılığın Mutlak Butlan Sonucu