Examkin

Soru

Zorluk: ZorÜlkesel Yetki (Mülkilik İlkesi)

(A)(A) Devleti sınırları içerisinde faaliyet gösteren bir siber saldırı grubunun, (B)(B) Devleti'nin demir yolu ağını yöneten merkezi sinyalizasyon sistemine uzaktan müdahale ederek trenlerin rotalarını değiştirmesi sonucunda, (B)(B) Devleti toprakları üzerinde iki yolcu treni çarpışmış ve ağır can kaybı meydana gelmiştir. Faillerin (C)(C) Devleti vatandaşı olduğu ve eylemin fiziksel icra hareketlerinin tamamının (A)(A) Devleti'nde gerçekleştirildiği bu olayda; (B)(B) Devleti'nin söz konusu failler üzerindeki cezai yargı yetkisini "mülkilik ilkesi" çerçevesinde temellendirebilmesi için ileri süreceği en güçlü hukuki gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Suçun kurucu unsurlarından olan maddi neticenin kendi ülkesinde vuku bulması nedeniyle nesnel (objektif) mülkilik ilkesine dayanılmasıCevap
  2. B
    Suçun mağdurlarının (B)(B) Devleti vatandaşı olması nedeniyle aktif şahsilik ilkesinin işletilmesi
  3. C
    Kritik altyapı sistemlerine saldırının devletin temel güvenlik çıkarlarını ihlal etmesi sebebiyle koruma ilkesine başvurulması
  4. D
    Failin (C)(C) Devleti vatandaşı olması nedeniyle pasif şahsilik ilkesine göre cezalandırma yoluna gidilmesi
  5. E
    Suçun icra hareketlerinin (A)(A) Devleti'nde başlaması nedeniyle öznel (subjektif) mülkilik ilkesinin esas alınması

Cevap

Suçun neticesinin kendi ülkesinde gerçekleşmesi nedeniyle nesnel (objektif) mülkilik ilkesine dayanılması
Mülkilik ilkesi, bir suçun unsurlarından herhangi birinin (icra hareketleri veya netice) devletin ülkesinde gerçekleşmesi durumunda o devletin yargı yetkisine sahip olduğunu öngörür. Eğer suçun icra hareketleri bir devletin ülkesinde başlayıp neticesi başka bir devletin ülkesinde gerçekleşiyorsa (sınır aşan suçlar), neticenin gerçekleştiği devletin yetkisi 'nesnel (objektif) mülkilik' ilkesine dayanır. Olayda tren kazası ve can kayıpları (B)(B) Devleti topraklarında olduğu için bu devlet nesnel mülkilik uyarınca yetkilidir.

Adım Adım Çözüm

1
Suçun icra hareketleri ve neticesinin gerçekleştiği yerleri tespit etme
İcra hareketleri (A)(A) Devleti'nde, netice (tren kazası) (B)(B) Devleti'nde gerçekleşmiştir.
Mülkilik ilkesinin hangi alt dalının uygulanacağını belirlemek için suçun unsurlarının coğrafi dağılımı analiz edilmelidir.
2
Yargı yetkisi kullanmak isteyen devletin (B Devleti) pozisyonunu değerlendirme
Netice kendi ülkesinde vuku bulduğu için (B)(B) Devleti 'Nesnel Mülkilik' iddiasında bulunabilir.
Nesnel mülkilik, suçun etkilerinin veya sonucunun gerçekleştiği yere dayalı bir egemenlik kullanımıdır.
3
Şahsilik ve koruma ilkelerini eleme
Soruda 'mülkilik ilkesi kapsamında' bir gerekçe istendiği için şahsilik (fail/mağdur uyruğu) ve koruma (devlet menfaati) ilkeleri dışlanmalıdır.
Şahsilik ilkeleri suçun nerede işlendiğine değil, tarafların kimliğine odaklanır.

Anahtar Kavram

Nesnel (Objektif) Mülkilik İlkesi

Daha Fazla Pratik

Lotus Davası (1927) kararı ve Türk Ceza Kanunu'nun 8. maddesindeki 'suçun işlendiği yer' tanımını inceleyerek mülkilik ilkesinin pratik uygulamalarını pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Ülkesel Yetki (Mülkilik İlkesi)

Bu konudan daha fazla soru