Uluslararası ceza hukukunda devletlerin yargı yetkisini kullanırken dayandıkları geleneksel bağlar (yer veya şahıs bağlantısı) bulunmasa dahi, bazı suçların niteliği gereği her devletin yargılama yetkisine sahip olduğu kabul edilmektedir.
Buna göre aşağıdaki durumlardan hangisi, 'evrensel yetki' (evrensellik ilkesi) kuralının; mülkilik, şahsilik ve koruma ilkelerinden tamamen bağımsız olarak uygulandığı bir senaryoyu ifade etmektedir?
- Bir devletin, kendi vatandaşı olmayan bir şahsı, yabancı bir ülkede yabancı ülke vatandaşlarına karşı gerçekleştirdiği soykırım suçu nedeniyle ülkesine girdiğinde yargılamasıCevap
- BBir devletin, kendi ulusal para birimini yurt dışında taklit ederek sahtecilik yapan bir yabancıyı ülkesinde yakalayıp yargılaması
- CBir devletin, yurt dışında tatil yapan kendi vatandaşına karşı suç işleyen bir yabancıyı, suçun işlendiği yer neresi olursa olsun yargılama yetkisine sahip olduğunu iddia etmesi
- DBir devletin, kendi vatandaşının yurt dışında işlediği bir suçtan dolayı, suçun işlendiği yer devletinin rızası olmasa dahi kendi mahkemelerinde yargılama yapması
- EBir devletin, kendi karasularından geçiş yapmakta olan yabancı bayraklı bir ticaret gemisinde gerçekleşen ve kıyı devletinin huzurunu bozan bir suça müdahale ederek yargılama başlatması
Cevap
Bir devletin, kendi vatandaşı olmayan bir faili, yabancı bir ülkede yabancı vatandaşlara karşı işlediği soykırım suçu nedeniyle yargılaması, evrensel yetki ilkesinin en tipik ve bağımsız uygulama biçimidir.
Doğru seçenek, yargı yetkisini kullanan devlet ile suçun unsurları arasında hiçbir coğrafi veya şahsi illiyet bağı bulunmayan bir durumu tarif etmektedir. Soykırım gibi 'erga omnes' (herkese karşı) yükümlülük doğuran suçlarda, devletler 'insanlığın düşmanı' olan failleri, mülkilik veya şahsilik ilkelerine dayanmaksızın evrensel yetki çerçevesinde yargılayabilirler.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Evrensel yetki ilkesi, suçun niteliği gereği uluslararası toplumun ortak vicdanını yaralayan hallerde, hiçbir bağlantı şartı aranmaksızın her devlete yargılama yetkisi tanır.
Daha Fazla Pratik
Deniz haydutluğu (piracy) suçunun açık denizlerdeki hukuki statüsü ile evrensel yetki arasındaki ilişkiyi inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s