Uluslararası hukukta öğretinin (doktrin) niteliği tartışılırken, bu kaynağın "yeni bir kural yaratma" yetkisinden ziyade "var olan bir kuralın kapsamını aydınlatma" işlevi üzerinde durulmaktadır. Buna göre, öğretinin uluslararası hukuk kaynakları arasındaki yeri ve hukuki gücüyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Öğreti, bir hukuk kuralının varlığını ve içeriğini belirlemeye yarayan yardımcı bir kanıt aracıdır.Cevap
- BUluslararası hukukta bir boşluk bulunması durumunda, doktrindeki görüşler doğrudan bağlayıcı birer asli kaynak haline gelir.
- CBir hukukçunun görüşünün doktrin sayılabilmesi için ilgili devletin bu mütalaayı resmen onaylamış olması şarttır.
- DÖğreti, uluslararası teamül kurallarının oluşum sürecinde devlet uygulaması (state practice) unsuru yerine geçer.
- EÖğreti, uyuşmazlıkların çözümünde antlaşmalar ve teamül hukuku ile aynı hiyerarşik düzeyde kabul edilen bir asli kaynaktır.
Cevap
Öğretinin uluslararası hukuktaki temel rolü, mevcut hukuk kurallarının varlığını ve içeriğini belirlemeye yardımcı olan ikincil (yardımcı) bir kanıt aracı olmasıdır.
Doğru olan ifade, öğretinin hukuk yaratma gücüne sahip olmadığını ancak mevcut kuralların varlığını ve sınırlarını ispat etmede bir delil (evidence) işlevi gördüğünü belirtir. Uluslararası hukukta devletlerin rızası kuralın meşruiyet kaynağıyken, öğreti bu rızanın ürünü olan kuralların doğru anlaşılmasını sağlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Doktrin, uluslararası hukukun asli bir kaynağı değil, hukukun kanıtlanması ve yorumlanması sürecinde başvurulan yardımcı bir kaynaktır.
İpuçları
1
Doktrinin 'asli kaynak' mı yoksa 'yardımcı kaynak' mı olduğunu hatırlayın.
2
Uluslararası Adalet Divanı Statüsü'nün 38. maddesinde doktrin hangi başlık altında sayılmaktadır?
3
Doktrin hukuk yaratmaz (law-making), sadece var olan hukuku bulur ve açıklar (law-finding).
Daha Fazla Pratik
Uluslararası yargı kararlarının da doktrin gibi yardımcı kaynak statüsünde olmasının nedenlerini araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s