Soru

Zorluk: Çok zorÜlkesel Yetki (Mülkilik İlkesi)

(A) Devleti sınırları içerisinde faaliyet gösteren bir biyokimya uzmanı, (B) Devleti'ne ihraç edilmek üzere hazırlanan bir tarımsal gübre içeriğine, ancak (B) Devleti'nin toprak florasıyla temas ettiğinde aktif hale gelecek bir patojen yerleştirmiştir. Söz konusu madde (B) Devleti topraklarına ulaşıp kullanılmaya başlandığında, bölgedeki tüm tarımsal üretimin durmasına ve ekosistemin geri dönülemez şekilde çökmesine neden olan bir sonuç doğurmuştur.

Bu olayda, suçun icra hareketlerinin (A) Devleti'nde başlamasına rağmen, suçun tamamlandığı yer veya zararlı sonuçların meydana geldiği yer sıfatıyla (B) Devleti'nin bu fiil üzerinde yargı yetkisi kullanmasını meşrulaştıran mülkilik ilkesi görünümü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Nesnel (Objektif) Mülkilik İlkesiCevap
  2. B
    Öznel (Subjektif) Mülkilik İlkesi
  3. C
    Aktif Şahsilik İlkesi
  4. D
    Pasif Şahsilik İlkesi
  5. E
    Koruma İlkesi

Cevap

Nesnel (Objektif) Mülkilik İlkesi
Doğru cevap olan Nesnel (Objektif) Mülkilik İlkesi, bir suçun icra hareketleri başka bir devletin ülkesinde başlasa bile, suçun tamamlandığı veya kanuni unsuru olan neticenin gerçekleştiği devletin yargı yetkisine sahip olduğunu ifade eder. Senaryoda (B) Devleti, patojenin kendi topraklarında yıkıma yol açması (neticenin gerçekleşmesi) nedeniyle bu yetkiyi kullanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Fiilin ve neticenin gerçekleştiği yerleri belirleyin.
İcra hareketi (laboratuvar çalışması) (A) Devleti'nde, suçun neticesi (ekolojik yıkım) (B) Devleti'nde gerçekleşmiştir.
Mülkilik ilkesinin hangi görünümünün uygulanacağını saptamak için sınır ötesi suçun unsurlarının dağılımı analiz edilmelidir.
2
Ülkesel yetki (mülkilik) alt başlıklarını uyuşmazlığa uygulayın.
(B) Devleti, suçun kendi ülkesinde tamamlanması veya sonucun kendi ülkesinde doğması nedeniyle yetki talep etmektedir.
Mülkilik ilkesi; suçun başladığı yere (öznel) veya bittiği/etki doğurduğu yere (nesnel) göre ikiye ayrılır.
3
Doğru hukuki kavramı seçin.
Neticeye dayalı yetki tesisini sağlayan kavram Nesnel (Objektif) Mülkilik İlkesidir.
Uluslararası hukukta (Lotus davası örneğinde olduğu gibi), suçun unsurlarından herhangi birinin (özellikle neticenin) ülke sınırları içinde gerçekleşmesi nesnel mülkilik kapsamında o devlete yargı hakkı verir.

Anahtar Kavram

Ülkesel Yetki (Mülkilik İlkesi) ve Nesnel Görünümü

Alternatif Yöntem

Lotus Davası (Fransa v. Türkiye) mantığını hatırlamak: Gemilerin çarpışması sonucu ölüm olayının (neticenin) Türk gemisinde gerçekleşmesi, Türkiye'ye nesnel mülkilik temelinde yargı yetkisi vermiştir. Bu soruda da patojenin (neticenin) etkisini gösterdiği yer aynı mantıkla yetkiyi belirler.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla