Uluslararası hukukta devletlerin cezai yargı yetkisini tesis ederken kullandıkları kriterlerden biri; suçun işlendiği yer, failin vatandaşlığı veya mağdurun vatandaşlığı gibi geleneksel bağlantı unsurları () bulunmasa dahi, sadece eylemin niteliği gereği tüm devletlerin ortak çıkarını ihlal ettiği varsayımına dayanır. Bu bağlamda, "insanlığın düşmanı" ( ) olarak kabul edilen deniz haydutlarının veya soykırım suçunu işleyenlerin, eylemle hiçbir mülkiyet veya şahsilik bağı bulunmayan bir devletin mahkemelerince yargılanabilmesine olanak tanıyan hukuki dayanak aşağıdakilerden hangisidir?
- AKoruma İlkesi
- BAktif Şahsilik İlkesi
- Evrensellik İlkesiCevap
- DPasif Şahsilik İlkesi
- EMülkilik İlkesi
Cevap
Evrensellik İlkesi (Evrensel Yetki), suçun niteliği gereği uluslararası toplumun tamamını ilgilendirdiği durumlarda, devlet ile suç arasında mülkiyet veya vatandaşlık bağı aranmaksızın kullanılan yargı yetkisidir.
Evrensellik ilkesi, uluslararası hukukta devletlerin geleneksel mülkilik ve şahsilik kriterlerine dayanmaksızın, sadece işlenen suçun tüm insanlığın vicdanını yaralayan ve uluslararası kamu düzenini bozan niteliği (deniz haydutluğu, soykırım, savaş suçları gibi) nedeniyle yargılama yetkisi kullanabilmesini ifade eder. Bu ilke çerçevesinde fail, eylemi gerçekleştirdiği sırada bulunduğu yerin veya kendi vatandaşlığının sağladığı korumadan bağımsız olarak, ele geçirildiği herhangi bir devlet tarafından yargılanabilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Evrensel yargı yetkisi, suç ile forum devleti arasında toprak veya uyrukluk bağı olmasa dahi, suçun niteliği (erga omnes yükümlülükler) nedeniyle kullanılan istisnai bir yetkidir.
Tahmini Süre:1m 15s