Uluslararası hukukta diplomatik temsilcilerin kabul eden devlet nezdindeki statüleri ve bu statünün sona erdirilmesine ilişkin hükümler uyarınca; bir devletin, başka bir devletten gönderilen bir diplomasi memurunu henüz ülkeye ulaşmadan reddetmesi veya görevdeyken statüsünü kaldırmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Kabul eden devlet, ilgili kişiyi ülkeye gelmeden önce de ilan edebilir ve bu tasarrufu için herhangi bir gerekçe sunmakla yükümlü değildir.Cevap
- BBir kişinin istenmeyen kişi ilan edilebilmesi için mutlaka kabul eden devletin iç hukukuna aykırı somut bir fiilde bulunmuş olması ve bu durumun diplomatik yollarla ispatlanması gerekir.
- CGönderen devlet, istenmeyen kişi ilan edilen diplomatını geri çağırmayı reddederse, kabul eden devletin bu kişiyi diplomatik dokunulmazlığı nedeniyle ülkede tutma ve tüm ayrıcalıklarını tanıma mecburiyeti devam eder.
- Dİstenmeyen kişi ilanı yetkisi, sadece misyon şefleri (büyükelçiler) için geçerli olan bir usul olup, misyonun idari ve teknik personeli bu kapsamda değerlendirilemez.
- EKabul eden devletin bu yetkiyi kullanabilmesi için diplomatın güven mektubunu sunarak görevine resmen başlamış olması ve asgari bir süre görev yapması şarttır.
Cevap
Kabul eden devletin, bir misyon üyesini ülkeye gelmeden önce de istenmeyen kişi ilan edebileceği ve bunun için herhangi bir gerekçe sunmakla yükümlü olmadığı yönündeki ifade doğrudur.
Doğru olan seçenek, kabul eden devletin diplomatik temsilciyi ülkeye giriş yapmadan önce de ilan edebileceğini ve bu süreçte herhangi bir gerekçe sunma yükümlülüğünün bulunmadığını belirtmektedir. Bu durum 1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 9. maddesinde 'her zaman ve kararını açıklamak zorunda kalmaksızın' şeklinde açıkça düzenlenmiştir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İstenmeyen Kişi (Persona Non Grata) İlanı ve Egemen Takdir Yetkisi