Soru

Zorluk: ZorKemoterapi İlaçları ve Toksisiteleri

Akut miyeloid lösemi (AMLAML) tanısıyla remisyon indüksiyon tedavisi sonrası konsolidasyon amacıyla yüksek doz sitarabin (AraCAra-C, 33 g/m2g/m^2 her 1212 saatte bir) başlanan 5656 yaşında kadın hastada, tedavinin 44. gününde yeni gelişen dismetri, trunkal ataksi ve nystagmus saptanıyor. Hastanın yapılan tetkiklerinde serum kreatinin düzeyi 2.12.1 mg/dLmg/dL (bazal: 0.90.9 mg/dLmg/dL) olarak bulunuyor. Bu klinik tablo ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Sitarabinin bu dozdaki kullanımında serebellar toksisite riski böbrek yetmezliği varlığında belirgin artar ve kalıcı hasarı önlemek için tedavi kesilmelidir.Cevap
  2. B
    Bu tablo mikrotübül inhibisyonuna bağlı aksonal transport bozukluğu sonucu gelişir ve otonomik disfonksiyon eşlik eder.
  3. C
    Klinik tabloya konfüzyon ve halüsinasyonlar eşlik eder; tedavide metilen mavisi kullanımı endikedir.
  4. D
    Toksisiteyi azaltmak için yüksek doz lökovorin (folinikfolinik asitasit) kurtarma tedavisi başlanmalıdır.
  5. E
    Mevcut kreatinin yüksekliği ilacın direkt nefrotoksik etkisine bağlıdır ve agresif hidrasyon ile serebellar bulgular düzelir.

Cevap

Sitarabinin yüksek doz kullanımında böbrek yetmezliği varlığı serebellar toksisite riskini artırır ve tedavi acilen kesilmelidir.
Sitarabin (Ara-C), özellikle 131-3 g/m2g/m^2 gibi yüksek dozlarda kullanıldığında santral sinir sistemine yüksek oranda geçer. Serebellar toksisite, bu tedavinin en korkulan yan etkilerinden biridir ve ileri yaş ile böbrek yetmezliği olan hastalarda insidansı artar. Böbrek yetmezliği, sitarabin metabolitlerinin vücuttan uzaklaştırılamamasına neden olarak toksisiteyi derinleştirir. Serebellar bulgular geliştiğinde kalıcı atrofi gelişmemesi için tedavi hemen durdurulmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kullanılan ilaç dozunu ve klinik bulguları analiz et.
Yüksek doz sitarabin (>1>1 g/m2g/m^2) kullanımı ve buna bağlı gelişen serebellar disfonksiyon (ataksi, nystagmus) saptandı.
Sitarabinin yüksek dozları kan-beyin bariyerini geçer ve beyincik dokusu için toksiktir.
2
Hastadaki risk faktörlerini (renal fonksiyon) değerlendir.
Serum kreatinin düzeyindeki artış (2.12.1 mg/dLmg/dL), ilacın sitotoksik metaboliti olan urasil arabinozid (AraUAra-U) klirensini azaltmıştır.
Sitarabin metabolitleri böbrek yoluyla atıldığı için renal yetmezlik nörotoksisite riskini dramatik şekilde artırır.
3
Yönetim planını belirle.
İlacın derhal kesilmesi kararı alınır.
Kalıcı serebellar atrofi ve nörolojik sekelleri önlemek için tedaviye devam edilmemelidir.

Anahtar Kavram

Yüksek doz sitarabin kullanımında renal yetmezlik varlığı serebellar toksisite riskini artırır; kalıcı hasarı önlemek için ilaç kesilmelidir.

Daha Fazla Pratik

Sitarabin kullanımında görülebilecek 'kimyasal konjonktivit' ve profilaktik steroid damla kullanımını gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla