Soru

Zorluk: ZorKemoterapi İlaçları ve Toksisiteleri

5252 yaşında metastatik kolorektal kanser tanısıyla FOLFIRI (irinotekan, 55-fluorourasil, lökovorin) protokolü uygulanan erkek hastada, irinotekan infüzyonu sırasında ani başlayan şiddetli abdominal kramplar, sulu diyare, hipersalivasyon, terleme ve miyozis gelişiyor. Bu klinik tablo ve yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Asetilkolinesteraz enziminin geçici inhibisyonuna bağlı gelişen akut kolinerjik bir tablodur ve tedavisinde atropin kullanılmalıdır.Cevap
  2. B
    İrinotekanın aktif metaboliti olan SN38SN-38'in direkt bağırsak mukozal hasarı sonucu gelişir ve tedavide yüksek doz loperamid endikedir.
  3. C
    Bu bulgular primer tümörden salınan serotonin ve histamine bağlı gelişen karsinoid sendrom ile uyumludur.
  4. D
    İrinotekan infüzyonu sonrası gelişen nötropenik enterokolit (tiflit) tablosudur ve geniş spektrumlu antibiyotik başlanmalıdır.
  5. E
    Tablo, kanda artan SN38SN-38 düzeylerinin tanısal bir gösterge olarak kullanılmasını gerektirir ve antidotu lökovorin takviyesidir.

Cevap

İrinotekan infüzyonu sırasında gelişen bu tablo, asetilkolinesteraz enziminin inhibisyonuna bağlı akut kolinerjik sendromdur ve atropin ile tedavi edilir.
İrinotekan, yapısal olarak asetilkolinesteraza benzerlik gösterir ve bu enzimi geçici olarak inhibe edebilir. İnfüzyon sırasında veya hemen sonrasında gelişen karın ağrısı, diyare, terleme, hipersalivasyon, lakrimasyon ve miyozis gibi bulgular bu kolinerjik deşarjın sonucudur. Bu 'akut' tablo atropin ile hem önlenebilir hem de tedavi edilebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Karın ağrısı, diyare, terleme, tükürük artışı (salivasyon) ve göz bebeklerinde küçülme (miyozis) saptandı.
Bu bulgular otonom sinir sistemi üzerinden kolinerjik aşırı uyarılmayı (muskarinik etkiler) işaret eder.
2
Zamanlamanın analizi
Belirtilerin irinotekan infüzyonu sırasında (akut) ortaya çıktığı görüldü.
İrinotekan iki tip diyareye neden olur: Akut (kolinerjik) ve Geç (mukozal hasar). İnfüzyon sırasındaki tablo akuttur.
3
Fizyopatolojik mekanizmanın belirlenmesi
İrinotekanın asetilkolinesteraz enzimini geçici olarak inhibe ettiği belirlendi.
Bu inhibisyon asetilkolin düzeyini artırarak kolinerjik krize yol açar.
4
Tedavi yaklaşımının seçilmesi
Antikolinerjik bir ajan olan atropin uygulanması kararlaştırıldı.
Atropin, muskarinik reseptörleri bloke ederek kolinerjik semptomları hızla geri döndürür.

Anahtar Kavram

İrinotekan Toksisitesi (Akut Kolinerjik Sendrom vs. Geç Diyare)

Daha Fazla Pratik

İrinotekan metabolizmasında görev alan UGT1A1UGT1A1 gen polimorfizminin geç diyare ve nötropeni riski üzerindeki etkisini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla