Soru

Zorluk: OrtaPankreas Hastalıkları

4848 yaşında erkek hasta, son 66 aydır devam eden, özellikle yağlı yemeklerden sonra belirginleşen karın şişliği, iştahsızlık ve kötü kokulu, tuvaletten temizlenmesi zor, yağlı dışkılama (steatore) şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın özgeçmişinde yaklaşık 2020 yıldır günde 8080 gramın üzerinde alkol kullanım öyküsü mevcuttur. Fizik muayenesinde vücut kitle indeksi 1919 kg/m2kg/m^2 saptanan hastanın epigastrik bölgesinde derin palpasyonla hafif hassasiyet dışında bulgu saptanmıyor. Bu hastada kronik pankreatit zemininde gelişen ekzokrin pankreas yetmezliği tanısını desteklemek için kullanılabilecek en duyarlı non-invaziv test aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Fekal elastaz-1 düzeyi ölçümüCevap
  2. B
    Serum amilaz ve lipaz düzeyleri
  3. C
    Serum CA 19-9 seviyesi
  4. D
    D-ksiloz testi
  5. E
    Ayakta direkt karın grafisi

Cevap

Kronik pankreatit zemininde gelişen ekzokrin yetmezlik tanısında kullanılan en duyarlı non-invaziv test fekal elastaz-1 düzeyi ölçümüdür.
Fekal elastaz-1, pankreasın asiner hücreleri tarafından sentezlenen bir proteazdır. Barsak pasajı sırasında değişikliğe uğramaması ve konsantrasyonunun ekzokrin çıktı ile korele olması nedeniyle, non-invaziv testler arasında orta ve ağır pankreatik yetmezlikte %90-100 duyarlılığa sahiptir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Uzun süreli alkol kullanımı ve steatore (yağlı dışkılama) varlığı kronik pankreatit ve sekonder ekzokrin yetmezliği düşündürür.
Alkol, kronik pankreatitin en sık nedenidir ve steatore, pankreatik lipaz sekresyonunun %90'ın altına düştüğünü gösterir.
2
Test yönteminin seçilmesi
İnvaziv testler (Sekretin testi) altın standart olsa da pratik değildir; non-invaziv testler arasında en yüksek duyarlılığa sahip olan seçilmelidir.
Hastanın konforu ve maliyet-etkinlik açısından non-invaziv testler önceliklidir.
3
Fekal elastaz-1'in doğrulanması
Dışkıda bakılan elastaz-1 seviyesinin <200 μg/g olması yetmezliği gösterir.
Elastaz-1, pankreasa özgüdür ve barsaktan geçerken yapısı bozulmaz.

Anahtar Kavram

Ekzokrin Pankreas Yetmezliği Tanısı

Alternatif Yöntem

Pankreatik yetmezlik tanısında altın standart (en duyarlı ve özgül) test invaziv bir yöntem olan Sekretin stimülasyon testidir; ancak klinik pratikte zorluğu nedeniyle yerini büyük oranda elastaz-1 ölçümüne bırakmıştır.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla