Soru

Zorluk: OrtaNükleik Asit Yapısı ve Organizasyonu

Ökaryotik hücrelerde DNA molekülü, fizyolojik koşullar altında genellikle sağ el sarmalı yapısındaki B-DNA formunda bulunur. Ancak yüksek tuz konsantrasyonu veya ardışık d(CpG)nd(CpG)_n dizileri gibi özel dizilimlerin varlığında, sarmalın dönüş yönünün değiştiği ve şeker-fosfat omurgasının karakteristik bir zig-zag görünümü aldığı farklı bir konformasyon saptanabilir. Bu yapısal özelliklere sahip olan nükleik asit formu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    A-DNA
  2. Z-DNACevap
  3. C
    H-DNA
  4. D
    B-DNA
  5. E
    G-kuadrupleks

Cevap

Sol el sarmalı yapısına sahip olan ve zig-zag şeker-fosfat omurgası içeren konformasyon Z-DNA'dır.
Z-DNA, biyolojik olarak saptanan majör DNA formları arasında sol el sarmalı (left-handed) yapısına sahip olan tek formdur. Şeker-fosfat omurgasının zig-zag yapısı, ardışık pürin-pirimidin dizilerindeki nükleotidlerin konformasyonel özelliklerinden kaynaklanır.

Adım Adım Çözüm

1
DNA'nın helis yönünü (helicity) ve sarmal tipini değerlendirin.
B-DNA ve A-DNA sağ el sarmalı (right-handed) iken, Z-DNA sol el sarmalı (left-handed) yapısındadır.
Sarmalın dönüş yönü, nükleik asit konformasyonlarını ayıran temel bir fiziksel özelliktir.
2
Şeker-fosfat omurgasının geometrik dizilimini inceleyin.
Z-DNA'da pürin ve pirimidin nükleotidlerinin farklı glikozid bağ açıları (syn ve anti) alması, omurgada zig-zag bir görünüme yol açar.
Bu yapısal zorunluluk, moleküle karakteristik zig-zag formunu ve ismini verir.

Anahtar Kavram

DNA Yapısal Polimorfizmi (A, B ve Z Formları)
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla