Soru

Zorluk: ZorAğır Metaller ve Toksisite (Pb, Hg, As, Al)

Hücresel enerji metabolizması üzerine ağır metallerin etkilerinin incelendiği bir çalışmada; bir metal iyonunun yapısal olarak inorganik fosfata (PiP_i) benzemesi nedeniyle gliseraldehit 3-fosfat dehidrogenaz reaksiyonuna katıldığı saptanmıştır. Bu etkileşim sonucunda oluşan kararsız ara ürünün spontan hidrolizi ile 1,3-bisfosfogliserat basamağının baypas edildiği ve glikolizden elde edilecek net ATP kazancının ortadan kalktığı gözlemlenmiştir. Söz konusu toksisite mekanizmasına sahip olan ağır metal formu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Arsenat (As5+As^{5+})Cevap
  2. B
    Arsenit (As3+As^{3+})
  3. C
    Kurşun (Pb2+Pb^{2+})
  4. D
    Alüminyum (Al3+Al^{3+})
  5. E
    İnorganik cıva (Hg2+Hg^{2+})

Cevap

Arsenat (As5+As^{5+})
Arsenat (As5+As^{5+}), kimyasal yapısının inorganik fosfata benzemesi nedeniyle gliseraldehit 3-fosfat dehidrogenaz enzimi tarafından substrat olarak kabul edilir. Bu reaksiyon sonucunda 1,3-bisfosfogliserat yerine kararsız olan 1-arseno-3-fosfogliserat oluşur. Bu ara ürün spontan olarak 3-fosfogliserata dönüştüğü için, normalde ATP üretilen fosfogliserat kinaz basamağı atlanmış olur. Sonuç olarak glikoliz devam etse de net ATP üretimi sıfırlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Etkilenen enzim ve reaksiyonu belirleyin.
Gliseraldehit 3-fosfat dehidrogenaz, gliseraldehit 3-fosfatı 1,3-bisfosfogliserata dönüştürürken PiP_i kullanır.
Soruda bu enzimin reaksiyonuna bir metalin fosfat analoğu olarak katıldığı belirtilmiştir.
2
Metal formunun kimyasal davranışını analiz edin.
Arsenat (As5+As^{5+}), yapısal olarak fosfata (PO43PO_4^{3-}) çok benzediği için enzimin aktif bölgesinde fosfatın yerini alır.
Beş değerli arsenik (arsenat), fosfatın en önemli biyolojik mimetiklerinden biridir.
3
Oluşan ara ürünün kaderini değerlendirin.
1-arseno-3-fosfogliserat oluşur; bu ürün kararsızdır ve enzimatik olmayan bir şekilde 3-fosfogliserata hidroliz olur.
Hidroliz basamağı enerji (ATP) üretimi gerektiren fosfogliserat kinaz adımını baypas eder.
4
Enerji dengesini hesaplayın.
Glikolizde harcanan 2 ATP'ye karşılık sadece 2 ATP (piruvat kinaz basamağından) üretilir; net kazanç sıfıra iner.
Normalde substrat düzeyinde fosforilasyon ile üretilen 2 ATP (1,3-BPG üzerinden) kaybedilmiş olur.

Anahtar Kavram

Arsenatın (As5+As^{5+}) inorganik fosfat analoğu olarak glikolizi substrat düzeyinde dekuple etmesi.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla