DNA molekülünün denatürasyonu sırasında çift sarmal yapının çözülmesiyle birlikte dalga boyundaki ultraviyole ışık emiliminde (absorbans) yaklaşık oranında bir artış gözlenir. "Hiperkromik etki" (hiperkromisite) olarak adlandırılan bu fenomenin temel biyokimyasal nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Çift sarmal yapıdaki bazların üst üste istiflenmesinin (base stacking) bozulmasıyla elektronik etkileşimlerin azalmasıCevap
- BSarmalın açılmasına bağlı olarak fosfodiester bağlarının hidroliz olması ve serbest nükleotidlerin açığa çıkması
- CNükleozid yapısındaki N-glikozidik bağların kopması sonucu pürin ve pirimidin bazlarının şekerden ayrılması
- DDeoksiriboz şekerlerinin halkasal yapıdan lineer (açık zincir) yapıya geçerek konformasyon değiştirmesi
- EDNA'nın süperkıvrımlı (supercoiled) yapısının topoizomerazlar aracılığıyla gevşeyerek relaks forma dönmesi
Cevap
Hiperkromik etki, çift sarmal yapının çözülmesiyle bazların üst üste istiflenmesinin (base stacking) bozulmasından kaynaklanır.
DNA'nın çift sarmal yapısında azotlu bazlar (pürin ve pirimidinler) birbirlerinin üzerine istiflenmiş (base stacking) haldedir. Bu istiflenme, bazların aromatik halkalarındaki elektronların UV ışığını emme kapasitesini sınırlar (hipokromik etki). Denatürasyon sırasında zincirler ayrıldığında bu istiflenme bozulur ve bazlar daha fazla ışık emmeye başlar, bu da hiperkromik etkiyle sonuçlanır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Hiperkromisite ve Baz İstiflenmesi (Base Stacking)
Daha Fazla Pratik
DNA'nın Tm (erime sıcaklığı) değerini etkileyen faktörleri (GC içeriği, iyonik güç) tekrar ediniz.
Tahmini Süre:50s