Soru

Zorluk: ZorKan ve Doku Protozoonları

Güneydoğu Asya'da (Malezya) saha araştırması yapan 3434 yaşındaki bir biyolog, Türkiye'ye döndükten kısa bir süre sonra her gün tekrarlayan (2424 saatte bir), titreme ile yükselen ateş ve şiddetli baş ağrısı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede splenomegali saptanıyor. Periferik yaymada eritrositlerin boyutunun normal olduğu, bazı eritrositlerin içinde sitoplazmayı enine kateden 'bant formu' trofozoitler ve kaba pigment toplulukları gözleniyor. Parazitemi oranı %5\%5 olarak hesaplanan hastada kliniğin hızla sepsise doğru ilerlediği görülüyor. Bu hastada en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Plasmodium malariae
  2. B
    Plasmodium falciparum
  3. Plasmodium knowlesiCevap
  4. D
    Plasmodium vivax
  5. E
    Babesia microti

Cevap

Plasmodium knowlesi
Doğru cevap olan *Plasmodium knowlesi*, Güneydoğu Asya'da makak maymunlarından insanlara tatarcıklar (Anopheles cinsi sivrisinekler) aracılığıyla bulaşan zoonotik bir sıtma etkenidir. Eritrositer döngüsünü 24 saatte tamamlar (kotidyen ateş). Morfolojik olarak *P. malariae*'ye benzeyen bant formları oluşturmasına rağmen, hızla artan parazitemi düzeyi ve ağır seyri ile ondan ayrılır.

Adım Adım Çözüm

1
Coğrafi verinin ve ateş periyodunun analizi
Güneydoğu Asya seyahati ve 24 saatlik (kotidyen) ateş döngüsü saptandı.
Plasmodium türleri arasında 24 saatlik eritrositer döngüye sahip olan tek tür Plasmodium knowlesi'dir.
2
Morfolojik bulguların değerlendirilmesi
Normal boyutlu eritrositlerde bant formu trofozoitler saptandı.
Bant formları klasik olarak Plasmodium malariae ile özdeşleşse de, Plasmodium knowlesi mikroskobik olarak P. malariae'ye çok benzer.
3
Klinik şiddet ve parazitemi oranının yorumlanması
%5 gibi yüksek bir parazitemi ve hızlı klinik kötüleşme saptandı.
P. malariae genellikle selim seyirli ve düşük parazitemili iken, P. knowlesi P. falciparum gibi hayatı tehdit eden ağır enfeksiyonlara yol açabilir.

Anahtar Kavram

Plasmodium knowlesi ve P. malariae ayrımı
Bu soruyu puanla