Menkes hastalığı (kinky hair disease), ATP7A genindeki mutasyonlar sonucu gelişen, bakırın… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Menkes hastalığı ( $kinky$ $hair$ $disease$ ), $ATP7A$ genindeki mutasyonlar sonucu gelişen, bakırın intestinal absorbsiyonu ve dokulara dağılımının bozulduğu $X$ 'e bağlı resesif bir bozukluktur. Bu hastalarda nörolojik bulguların yanı sıra sıklıkla mikrositer hipokrom bir anemi tablosu da eşlik eder. Menkes hastalığında saptanan aneminin temel biyokimyasal nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A
Karaciğerde ferritin sentezinin baskılanması sonucu demir depolanamaması
B
Hepsidin artışına sekonder olarak ferroportin kanallarının internalizasyonu
C
Plazma seruloplazmin düzeyindeki düşüşe bağlı olarak makrofajlardan demir mobilizasyonunun bozulması
Enterositlerin bazolateral membranında yer alan bakır bağımlı hefaestin (hephaestin) enziminin fonksiyon kaybıCevap
E
İntestinal lümende bakır ve demir iyonları arasındaki divalan metal transporter-1 ( $DMT1$ ) düzeyinde yarışmalı inhibisyon

Cevap

Enterositlerin bazolateral membranında yer alan bakır bağımlı hefaestin (hephaestin) enziminin fonksiyon kaybı

Menkes hastalığında

ATP7A

proteini çalışmadığı için bakır enterositlerde birikir ve hücresel enzimlere (örneğin hefaestin) aktarılamaz. İnce bağırsak enterositlerinin bazolateral membranında yer alan bakır bağımlı bir ferroksidaz olan hefaestin, emilen

Fe^{2+}

'nin

Fe^{3+}

'e dönüşümünü sağlar. Bu dönüşüm olmadan demir transferrine bağlanamaz ve dolaşıma geçemez, bu da mikrositer anemi ile sonuçlanır.

Adım Adım Çözüm

ATP7A

mutasyonunun enterosit düzeyindeki sonucunu belirle.

Bakır enterositlerde hapsolur ve

trans-Golgi

ağına taşınamaz.

ATP7A

proteini bakırı enterositten dolaşıma vermek ve hücre içi bakır bağımlı enzimlere bakır yüklemekle görevlidir.

Bakır eksikliğinin hefaestin ferroksidazı üzerindeki etkisini analiz et.

Hefaestin, fonksiyonu için bakıra ihtiyaç duyan bir enzimdir ve bakır yokluğunda inaktif kalır.

Hefaestin, enterosit bazolateral membranında yer alan ve demiri dolaşıma hazırlayan bir multibakır oksidazdır.

Hefaestin inaktivasyonunun demir transportu üzerindeki etkisini değerlendir.

Divalan demir (

Fe^{2+}

), dolaşımdaki transferrine bağlanabilmesi için

Fe^{3+}

formuna oksitlenemez.

Transferrin yalnızca ferrik (

Fe^{3+}

) demiri bağlayabilir; oksidasyon gerçekleşmezse demir enterosit içinde kalır.

Klinik tablo ile mekanizmayı eşleştir.

Demir emilimindeki bu blok, mikrositer hipokrom anemiye yol açar.

Bakır metabolizması bozukluğu, ikincil bir fonksiyonel demir eksikliği anemisi tablosu yaratır.

Anahtar Kavram

Hefaestin, bağırsaklardan demir emilimi için gerekli olan bakır bağımlı bir ferroksidazdır.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru