İnsan vücudunda demir homeostazı; emilim, taşıma ve depolama süreçlerinin moleküler düzeyde sıkı bir kontrol altında tutulmasıyla korunur. Sağlıklı bir bireyde vücut demir depolarının arttığı ve plazma demir düzeyinin yükseldiği bir durumda, dengeyi yeniden sağlamak amacıyla gerçekleşen fizyolojik yanıtlarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Karaciğerden sentezlenerek kana salınan hepsidin miktarı artar; bu protein enterositlerin bazolateral membranındaki ferroportine bağlanarak demirin dolaşıma geçişini engeller.Cevap
- BPlazmada artan serbest demir iyonlarını bağlayıp böbreklerden atılımını kolaylaştırmak için haptoglobin ekspresyonu indüklenir.
- CArtan demir düzeyine yanıt olarak salınan eritropoetin, kemik iliğinde demirin hemoglobin sentezi yerine ferritin formunda depolanmasını sağlar.
- DSerbest hemin toksik etkilerini önlemekle görevli olan hemopeksin, ferritine bağlanarak demirin dokularda hemosiderin olarak çökelmesini hızlandırır.
- EBağırsak lümenindeki demir emilimini artırmak amacıyla enterositlerin fırçamsı kenarındaki divalan metal taşıyıcı 1 () proteinlerinin sayısı yukarı regüle edilir.
Cevap
Karaciğerden sentezlenen hepsidin miktarının artması ve ferroportin kanallarını inhibe ederek demir çıkışını engellemesi doğru bir fizyolojik yanıttır.
Vücutta demir fazlalığı olduğunda karaciğerden hepsidin salınımı uyarılır. Hepsidin, demirin hücre içinden plazmaya çıkışını sağlayan yegane protein olan ferroportine bağlanarak onu hücre içine çeker ve lizozomlarda yıkımını sağlar. Bu durum hem bağırsaktan demir emilimini hem de makrofajların fagositoz sonrası elde ettiği demiri dolaşıma vermesini engelleyerek demir yükünü azaltır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Hepsidin-Ferroportin Aksı
Daha Fazla Pratik
İnflamasyon durumunda IL-6 aracılı hepsidin artışının neden olduğu 'Kronik Hastalık Anemisi' mekanizmasını incelemek bu konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 30s