18 aylık bir çocukta, interküren bir enfeksiyon sırasında gelişen uzun süreli açlık sonrası letarji, nöbet geçirme ve hipoketotik hipoglisemi tablosu saptanmıştır. Hastanın idrar analizinde orta zincirli dikarboksilik asitlerin (adipat ve suberat) miktarında belirgin artış gözlenmiştir. Bu hastadaki klinik tablonun biyokimyasal temeli ve yağ asidi oksidasyon süreçleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- İdrarda saptanan dikarboksilik asitler, mitokondriyal -oksidasyonun yetersiz kaldığı durumlarda endoplazmik retikulumda gerçekleşen -oksidasyonun aktivasyonu sonucu oluşur.Cevap
- B1 mol palmitik asidin () tam oksidasyonu sonucu net 106 ATP elde edilirken; yağ asidinin aktivasyonu aşamasında sadece 1 adet yüksek enerjili fosfat bağı tüketilir.
- CAçlık durumunda artan glukagon etkisiyle asetil-KoA karboksilaz aktive olur; bu durum malonil-KoA düzeyini artırarak CPT-I üzerinden -oksidasyonu hızlandırır.
- DPeroksizomlarda gerçekleşen -oksidasyonun ilk basamağında açil-KoA dehidrogenaz enzimi görev yapar ve oluşan elektronlarını doğrudan kompleks II'ye aktarır.
- EYağ asitlerinin aktivasyonunu sağlayan yağ açil-KoA sentetaz enzimi mitokondri matrisinde yerleşiktir ve bu süreçte koenzim olarak sadece kullanılır.
Cevap
Dikarboksilik asitüri, mitokondriyal yetersizlikte mikrozomal omega-oksidasyonun devreye girmesiyle oluşur.
İdrarda saptanan adipat ve suberat gibi dikarboksilik asitler, yağ asidi oksidasyonunun alternatif bir yolu olan -oksidasyonun ürünüdür. Normal koşullarda minör bir yolak olan -oksidasyon, mitokondriyal -oksidasyonun MCAD gibi enzim eksiklikleri nedeniyle bozulduğu durumlarda kompanzatuar olarak artar. Bu yolak endoplazmik retikulumda (mikrozomlarda) sitokrom P450 sistemi tarafından gerçekleştirilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Yağ asidi oksidasyonunun hücresel kompartmanları ve alternatif yolları (Beta, Alfa, Omega)
Tahmini Süre:2m 0s