Soru

Zorluk: Çok zorKompleman Sistemi

Atipik Hemolitik Üremik Sendrom (aHÜS) tanısı alan bir hastada yapılan moleküler incelemeler sonucunda, kompleman sisteminin alternatif yolağında 'self' (konak) hücrelerin korunmasını sağlayan kritik bir denetleyici mekanizmanın bozulduğu saptanmıştır. Bu mekanizmada, konak hücre membranındaki sialik asit ve glikozaminoglikanlara yüksek afinite ile bağlanarak C3bC3b molekülü ile etkileşime giren, Faktör B'nin C3bC3b'ye bağlanmasını engelleyen ve mevcut C3bBbC3bBb konvertazını parçalayan temel regülatör protein aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Faktör HCevap
  2. B
    Faktör I
  3. C
    Properdin
  4. D
    C4b-bağlayan protein (C4BP)
  5. E
    Faktör D

Cevap

Faktör H, alternatif yolağın en önemli regülatörüdür ve sialik asit/glikozaminoglikan tanıma özelliği sayesinde sistemi konak hücrelere karşı inaktive eder.
Doğru seçenek Faktör H'dir. Kompleman alternatif yolağı sürekli düşük düzeyde ('tick-over') aktive haldedir. Konak hücrelerini bu aktivasyondan koruyan en önemli mekanizma, yüzeydeki sialik asit ve glikozaminoglikanların Faktör H'yi çekmesidir. Faktör H, bu yapılara bağlandığında C3bC3b üzerindeki Faktör B bağlanma bölgeleri için yarışır ve mevcut konvertazları hızla yıkar. Eksikliği veya mutasyonları (aHÜS gibi), sistemin kendi hücrelerine (özellikle endotel) saldırmasına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tablo ve yolağın belirlenmesi
Atipik HÜS (aHÜS) tablosu, alternatif kompleman yolağının kontrolsüz aktivasyonu ile ilişkilidir.
aHÜS patogenezinde alternatif yolak regülatörlerindeki (özellikle Faktör H) genetik kusurlar temel rol oynar.
2
'Self' vs 'Non-self' ayrım mekanizmasının analizi
Konak hücrelerin (self) yüzeyinde bulunan sialik asit ve glikozaminoglikanlar, regülatör proteinler için bağlanma sahası oluşturur.
Bakteri yüzeyleri genellikle bu asidik şekerlerden yoksundur, bu da alternatif yolağın seçici olarak yabancı yüzeylerde aktive olmasını sağlar.
3
Protein fonksiyonunun eşleştirilmesi
Faktör H, sialik asit varlığında C3bC3b'ye bağlanma afinitesini artırır ve Faktör B ile yarışarak aktivasyonu durdurur.
Faktör H hem 'decay accelerating' (parçalayıcı) hem de Faktör I için kofaktör olarak görev yaparak güçlü bir inhibisyon sağlar.

Anahtar Kavram

Alternatif kompleman yolağında sialik asit aracılı self/non-self ayrımı ve Faktör H'nin regülatör rolü.
Bu soruyu puanla