Soru

Zorluk: ZorSantral Sinir Sistemi Enfeksiyonları

Dört yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık üç haftadır devam eden halsizlik, aralıklı hafif ateş ve iştahsızlık şikayetleriyle polikliniğe getiriliyor. Ailesi son üç gündür çocuğun uykudan zor uyandığını ve gözlerinde kayma olduğunu ifade ediyor. Fizik muayenede ense sertliği pozitif, sol abdusens paralizisi (6. kranial sinir tutulumu) saptanıyor. Yapılan lomber ponksiyonda BOS basıncı artmış bulunuyor. BOS örneği bir süre bekletildiğinde yüzeyde 'fibrin tülü' (örümcek ağı) oluşumu gözleniyor. Laboratuvar incelemesinde BOS hücre sayısı 450/mm³ (%85 lenfosit hakimiyeti), protein 280 mg/dL ve glukoz 20 mg/dL (eş zamanlı kan şekeri 100 mg/dL) olarak saptanıyor.

Klinik seyir ve laboratuvar bulguları birlikte değerlendirildiğinde, bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Tüberküloz menenjitCevap
  2. B
    Kısmen tedavi edilmiş piyojenik menenjit
  3. C
    Herpes simpleks ensefaliti
  4. D
    Enteroviral menenjit
  5. E
    Pnömokok menenjiti

Cevap

En olası tanı Tüberküloz menenjittir.
Vaka, tüberküloz menenjitin klasik 'menenjit' evresini (Evre 2) yansıtmaktadır. Tüberküloz menenjit; subakut başlangıç (2-3 hafta), ateş, kusma, halsizlik ile başlar. BOS bulguları karakteristiktir: Basınç artmıştır, görünüm 'buzlu cam' manzarasındadır ve bekletilince protein yüksekliğine bağlı 'fibrin tülü' (örümcek ağı) oluşur. Hücre sayısı genellikle 50-500/mm³ arasındadır ve lenfosit hakimiyeti vardır. En ayırt edici özelliklerden biri BOS glukozunun kan şekerine oranla belirgin düşük olması (< %50, sıklıkla < 30 mg/dL) ve proteinin belirgin yüksekliğidir (100-500 mg/dL). Ayrıca bazal eksuda nedeniyle kranial sinir tutulumları (en sık VI. sinir) sık görülür.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik öyküyü zamanlama açısından analiz et
3 haftadır süren halsizlik ve ateş (subakut seyir)
Bakteriyel menenjitler akut (günler içinde), tüberküloz menenjit subakut (haftalar içinde) seyreder.
2
Nörolojik bulguları değerlendir
6. kranial sinir felci (abdusens paralizisi) ve bilinç değişikliği
Bazal menenjit tutulumu (TB menenjit özelliği) kranial sinirleri sık tutar; özellikle 3, 4 ve 6. sinirler etkilenir.
3
BOS (Beyin Omurilik Sıvısı) bulgularını yorumla
Lenfosit hakimiyeti, çok düşük glukoz (<40 mg/dL), çok yüksek protein (>100 mg/dL) ve 'fibrin tülü'
Bu BOS profili (hipoglikoraşi + yüksek protein + lenfositoz) tüberküloz menenjit için tipiktir. Fibrin tülü (örümcek ağı) patognomoniktir.

Anahtar Kavram

Tüberküloz menenjit, subakut seyri, bazal tutulum nedeniyle kranial sinir felçleri ve BOS'ta 'fibrin tülü' görünümü ile diğer menenjitlerden ayrılır.
Bu soruyu puanla