Soru

Zorluk: ZorPankreas Hastalıkları

3232 yaşında erkek hasta, ani başlayan şiddetli epigastrik ağrı, bulantı ve kusma şikayetiyle acil servise başvuruyor. Özgeçmişinde tip V hiperlipoproteinemi tanısı olduğu ve son dönemde diyetine uyum sağlamadığı öğreniliyor. Fizik muayenesinde gövdede ve kolların ekstansör yüzlerinde çok sayıda eruptif ksantom saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum lipaz düzeyi 1200 U/L1200\ U/L (referans: <60 U/L< 60\ U/L) bulunurken, serum amilaz düzeyi 95 U/L95\ U/L (referans: <100 U/L< 100\ U/L) olarak ölçülüyor. Serumun makroskobik olarak laktans (süt görünümünde) olduğu gözleniyor.

Bu hastada serum amilaz düzeyinin normal sınırlarda saptanmasının en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Üriner amilaz klirensinin trigliserid artışına bağlı olarak aşırı hızlanması
  2. Hipertrigliseridemiye bağlı dolaşımdaki bir inhibitörün amilaz ölçümünü engellemesiCevap
  3. C
    Pankreasın masif nekroza uğrayarak enzim sentez kapasitesini tamamen yitirmesi
  4. D
    Semptomların başlangıcından sonra geçen sürenin amilazın normale dönmesi için yeterli olması
  5. E
    Plazma trigliseridlerinin amilaz moleküllerine bağlanarak onları inaktive etmesi

Cevap

Hipertrigliseridemiye bağlı pankreatitlerde amilaz ölçümü, serumdaki bir inhibitör nedeniyle yalancı normal sonuç verebilir.
Akut pankreatit tanısında amilaz ve lipaz en önemli belirteçlerdir. Ancak hipertrigliseridemi (özellikle >1000 mg/dL>1000\ mg/dL) varlığında, serumda bulunan bir inhibitör amilazın kolorimetrik tayinini engeller. Bu durum, hastada pankreatit olmasına rağmen amilazın normal ölçülmesine (yalancı negatiflik) yol açar. Lipaz düzeyi bu inhibitörden etkilenmez, bu nedenle hipertrigliseridemi şüphesi olan vakalarda lipaz ölçümü daha güvenilirdir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Genç erkek hasta, akut epigastrik ağrı ve eruptif ksantomlar (hipertrigliseridemi belirtisi) ile başvuruyor.
Hastanın özgeçmişi ve fizik muayene bulguları hipertrigliseridemiye bağlı bir akut pankreatit atağını düşündürür.
2
Laboratuvar diskordansını değerlendir
Lipaz düzeyi belirgin yüksek (1200 U/L1200\ U/L) iken amilazın normal sınırlarda (95 U/L95\ U/L) olduğu saptanıyor.
Lipazın bu denli yüksek olduğu bir akut pankreatit tablosunda amilazın normal olması tipik bir laboratuvar interferansına işaret eder.
3
Hipertrigliserideminin amilaz üzerindeki spesifik etkisini hatırla
Hipertrigliseridemi varlığında serumda dolaşan bir inhibitörün amilaz ölçümünü baskıladığı bilinmektedir.
TUS sınavlarında sıkça sorgulanan bu bilgi, laktans (lipemik) serumlu hastalarda amilazın tanısal değerinin düşük olabileceğini açıklar.

Anahtar Kavram

Hipertrigliseridemiye bağlı akut pankreatitte amilaz düzeyi, serumdaki inhibitörler nedeniyle yalancı düşük (normal) saptanabilir.

Daha Fazla Pratik

Hipertrigliseridemiye bağlı akut pankreatitin acil tedavisinde plazmaferez veya insülin infüzyonunun yerini gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla