Soru

Zorluk: OrtaKan ve Doku Protozoonları

Nijerya seyahati sonrası yüksek ateş, şiddetli baş ağrısı ve bilinç değişikliği ile acil servise başvuran 3030 yaşındaki erkek hastanın periferik yaymasında; eritrositlerin büyümediği, bir eritrosit içerisinde birden fazla yüzük (ring) formu ve karakteristik olarak "hilal/muz" biçimli gametositler izlenmiştir. Bu hastada gelişen ağır klinik tablonun (serebral malarya) temel patofizyolojik mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Enfekte eritrositlerin vasküler endotel yüzeyine yapışarak mikrovasküler sekestrasyona yol açmasıCevap
  2. B
    Karaciğer hücrelerinde saklı kalan hipnozoitlerin aylar sonra tekrar aktif hale gelerek eritrositer evreyi başlatması
  3. C
    Parazitin eritrosit yüzeyindeki Duffy antijenine bağlanarak hücre içine girmesi
  4. D
    Enfeksiyonun sadece genç eritrositleri (retikülositleri) tutması nedeniyle parazitemi düzeyinin sınırlı kalması
  5. E
    Eritrositlerin dalak sinüzoidlerinden geçerken aşırı sekestrasyonu sonucu masif splenomegali gelişmesi

Cevap

Doğru yanıt, enfekte eritrositlerin vasküler endotel yüzeyine yapışarak mikrovasküler sekestrasyona yol açmasıdır.
Plasmodium falciparum enfeksiyonunda, parazit eritrositlerin içinde olgunlaştıkça hücre yüzeyinde 'knob' yapıları oluşturur. Bu yapılar içinde yer alan PfEMP−1PfEMP-1 proteinleri, hayati organların (beyin, böbrek vb.) kapiller endotelindeki reseptörlere bağlanarak enfekte eritrositlerin damar içinde kümelenmesine (sekestrasyon) ve tıkanıklıklara neden olur. Serebral malarya tablosu bu patofizyolojik süreç sonucunda gelişir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve mikroskobik verilerin analizi
Hilal şeklinde gametosit ve çoklu yüzük formu bulguları etkenin Plasmodium falciparum olduğunu kanıtlar.
Bu morfolojik özellikler Plasmodium türleri arasında sadece Plasmodium falciparum'a özgüdür.
2
Türün patogenez özelliklerinin değerlendirilmesi
Plasmodium falciparum, enfekte eritrosit yüzeyinde 'knob' adı verilen çıkıntılar oluşturur.
Bu yapılar PfEMP-1 (Plasmodium falciparum erythrocyte membrane protein-1) gibi proteinler içerir.
3
Ağır malarya mekanizmasının belirlenmesi
PfEMP-1 proteinleri, damar endotelindeki ICAM-1 ve VCAM-1 gibi reseptörlere bağlanarak sitoadezyona neden olur.
Sitoadezyon sonucu damar içinde biriken eritrositler (sekestrasyon) doku hipoksisine ve organ yetmezliğine (serebral sıtma vb.) yol açar.

Anahtar Kavram

Plasmodium falciparum Sitoadezyonu ve Sekestrasyon Mekanizması

Daha Fazla Pratik

Plasmodium falciparum'un periferik yaymasında neden olgun trofozoit ve şizont formlarının nadiren görüldüğünü sekestrasyon mekanizması ile ilişkilendirerek çalışınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla