Soru

Zorluk: Çok zorPankreas Hastalıkları

4545 yaşında, uzun süredir alkol kullanım öyküsü ve kronik pankreatit tanısı olan erkek hasta, ani başlayan masif hematemez şikayetiyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde belirgin splenomegali saptanıyor; ancak asit, spider anjiyom veya palmar eritem gibi kronik karaciğer hastalığı bulgularına rastlanmıyor. Laboratuvar incelemesinde karaciğer enzimleri (ASTAST, ALTALT), bilirubin düzeyleri ve INRINR değeri normal sınırlarda bulunuyor. Yapılan üst gastrointestinal sistem endoskopisinde izole gastrik fundus varisleri saptanırken, özofagusta varis izlenmiyor. Bu hasta için en uygun küratif tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. SplenektomiCevap
  2. B
    Transjugüler intrahepatik portosistemik şant (TIPS)
  3. C
    Endoskopik varis band ligasyonu
  4. D
    Non-selektif beta-bloker (Propranolol) tedavisi
  5. E
    Distal splenorenal şant (Warren şantı)

Cevap

Sol taraflı (sol segmental) portal hipertansiyona yol açan splenik ven trombozunun küratif tedavisi splenektomidir.
Vakada tanımlanan klinik tablo (pankreatit öyküsü, splenomegali, normal karaciğer fonksiyonları ve izole gastrik fundus varisleri), tipik bir 'sol taraflı portal hipertansiyon' veya 'splenik ven trombozu' tablosudur. Pankreastaki kronik inflamasyon, hemen arkasından geçen splenik venin trombozuna yol açar. Bu durumda kan, kısa gastrik venler yoluyla gastrik fundusa yönlenerek burada varislere neden olur. Karaciğer fonksiyonları normal olduğu için sistemik portal basınç normaldir ve özofagus varisi görülmez. Bu durumun definitif ve küratif tedavisi splenektomidir; çünkü dalak çıkarıldığında gastrik varisleri besleyen venöz akım kesilmiş olur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların analizi
İzole gastrik varisler + splenomegali + normal karaciğer fonksiyonları + pankreatit öyküsü.
Bu kombinasyon, sirotik olmayan, segmental bir portal hipertansiyonu işaret eder.
2
Patofizyolojik tanının konulması
Splenik Ven Trombozu (SVT).
Kronik pankreatitte inflamasyon splenik venin geçtiği trasta tromboza neden olur. Venöz dönüş kısa gastrik venler üzerinden fundusa yönlenir.
3
Tedavi seçeneğinin belirlenmesi
Splenektomi.
Tıkanıklık sadece splenik vende olduğu için dalağın çıkarılması fundustaki venöz yükü tamamen ortadan kaldırır ve hastayı kür sağlar.

Anahtar Kavram

Sol taraflı portal hipertansiyon (Splenik Ven Trombozu)
Bu soruyu puanla