Examkin

Soru

Zorluk: OrtaPankreas Hastalıkları

68 yaşında erkek hasta, son 4 aydır devam eden iştahsızlık, 8 kg istemsiz kilo kaybı ve sırta yayılan müphem karın ağrısı şikayetleriyle poliklinliğe başvuruyor. Özgeçmişinde alkol kullanımı olmadığı, ancak 3 ay önce tip 2 diyabet tanısı aldığı ve aile öyküsünde diyabet bulunmadığı öğreniliyor. Fizik muayenede ikter saptanmıyor ve karın muayenesi doğal izleniyor. Laboratuvar tetkiklerinde karaciğer fonksiyon testleri, amilaz ve lipaz düzeyleri normal sınırlarda bulunuyor. Bu hasta için en olası ön tanı ve planlanması gereken en uygun tanısal yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Olası tanı peptik ülserdir; tanı için üst gastrointestinal sistem endoskopisi yapılmalıdır
  2. Olası tanı pankreas adenokarsinomudur; evreleme ve tanı için pankreas protokolü ile çok fazlı bilgisayarlı tomografi çekilmelidirCevap
  3. C
    Olası tanı kronik pankreatittir; tanı için fekal elastaz düzeyi ölçülmelidir
  4. D
    Olası tanı pankreas adenokarsinomudur; tarama amaçlı serum CA 19-9 düzeyi bakılmalıdır
  5. E
    Olası tanı safra kesesi taşıdır; ilk tetkik olarak hepatobiliyer ultrasonografi istenmelidir

Cevap

İleri yaşta yeni ortaya çıkan diyabet ve kilo kaybı pankreas kanseri açısından 'kırmızı bayrak' bulgusudur; en uygun yaklaşım pankreas protokolü ile çekilen BT'dir.
Pankreas kanseri, özellikle ileri yaşta atipik semptomlarla ortaya çıkabilir. 50 yaş üzeri bireylerde yeni gelişen Diabetes Mellitus, pankreas kanserinin erken bir belirtisi olabilir (%1 oranında). Eşlik eden kilo kaybı ve sırta vuran ağrı (retroperitoneal tutulum şüphesi) tanıyı güçlendirir. Bu hastalarda pankreasın detaylı görüntülenmesi, vasküler invazyonun değerlendirilmesi ve evreleme yapılması gerekir. Bu amaçla kullanılan en uygun yöntem 'pankreas protokolü' (arteriyel ve portal fazları içeren) ile çekilen çok kesitli Bilgisayarlı Tomografi'dir (BT).

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın risk faktörlerini ve semptomlarını analiz et
68 yaş, istemsiz kilo kaybı, sırta vuran ağrı ve yeni tanı diyabet (aile öyküsü yok).
Bu bulgular (özellikle yaşlı hastada yeni diyabet), pankreas adenokarsinomu için yüksek şüphe oluşturur.
2
Ayırıcı tanıda görüntüleme yöntemlerini değerlendir
Ultrasonografi pankreas gövde ve kuyruğunu göstermede yetersiz kalabilir (gaz nedeniyle).
Pankreas kanseri şüphesinde tanı ve evreleme (damar invazyonu, metastaz) için en duyarlı yöntem çok fazlı ince kesit BT'dir.
3
Tümör belirteçlerinin rolünü hatırla
CA 19-9 tanısal değildir.
Tümör belirteçleri tarama veya birincil tanı için değil, takipte kullanılır.

Anahtar Kavram

İleri yaşta (>50) yeni tanı konulan diyabet hastalarında, eşlik eden kilo kaybı veya karın ağrısı varsa pankreas kanseri ekarte edilmelidir. Altın standart görüntüleme yöntemi pankreas protokolü BT'dir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Pankreas Hastalıkları

Bu konudan daha fazla soru