Şiddetli karın ağrısı ve bulantı şikayetiyle acil servise başvuran yaşında erkek hastada serum lipaz düzeyi U/L, kalsiyum düzeyi ise mg/dL (normal: mg/dL) saptanıyor. Yapılan incelemelerde omentum ve peritonda 'tebeşir beyazı' renkli, opak plaklar izleniyor. Bu hastada saptanan hipokalseminin temel patofizyolojik nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Lipaz etkisiyle açığa çıkan serbest yağ asitlerinin kalsiyum ile birleşerek sabunlaşmasıCevap
- BPankreas enzimlerinin dolaşımdaki kalsiyum bağlayan proteinleri doğrudan degrade etmesi
- CNekrotik asiner hücrelerin kalsiyumu aktif olarak hücre içine pompalaması
- DBöbrek tübüllerinde kalsiyum geri emiliminin proteolitik enzimler tarafından baskılanması
- EParatiroid hormon salınımının hiperlipazemi nedeniyle geri bildirimle engellenmesi
Cevap
Hipokalseminin nedeni, lipaz etkisiyle açığa çıkan serbest yağ asitlerinin kalsiyum ile birleşerek sabunlaşması (saponifikasyon) sürecidir.
Akut pankreatit sırasında salınan lipaz enzimi, adipositlerdeki trigliseridleri hidroliz ederek serbest yağ asitlerini açığa çıkarır. Bu yağ asitleri, ortamdaki kalsiyum iyonları ile birleşerek kimyasal olarak sabun (saponifikasyon) oluşturur. Bu süreçte kalsiyumun dokuda hapsolması, serum kalsiyum seviyelerinin düşmesine neden olur. Makroskobik olarak izlenen 'tebeşir beyazı' plaklar, bu kalsiyum sabunlarının birikimidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Saponifikasyon (Sabunlaşma)
Tahmini Süre:1m 30s