Majör yanık (Vücut yüzey alanının \%30'undan fazlası) sonrası gelişen sistemik patofizyolojik süreçler ve hücresel düzeydeki değişiklikler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- AYanığın ilk 24-48 saatini kapsayan 'Ebb' fazı, metabolik hızın ve kardiyak debinin supranormal seviyelere çıktığı hiperdinamik bir evredir.
- Majör yanıklarda ATPaz pompa aktivitesinin sistemik olarak baskılanması sonucu, hasar görmemiş dokularda dahi hücre içi sodyum ve su artışı ile birlikte istirahat membran potansiyeli azalır.Cevap
- CSistemik kapiller permeabilite artışından ve uzak organ ödeminden esas olarak sorumlu olan mediyatörler ve gibi anti-inflamatuar sitokinlerdir.
- DHipermetabolik fazda (Flow fazı), hepatik glukoneogenez baskılanarak kas proteinlerinin korunması ve pozitif nitrojen dengesinin sağlanması hedeflenir.
- EYanık şokunda görülen sıvı kayıpları tamamen interstisiyel alana sızıntı ile sınırlı olup, hücre içi hacim pompaların kompanzasyonu sayesinde tüm dokularda sabit kalır.
Cevap
Majör yanıklarda sodyum-potasyum pompa disfonksiyonuna bağlı olarak hücre içi sodyum ve suyun artması, istirahat membran potansiyelinin ise daha az negatif hale gelmesi doğrudur.
Majör yanıklarda görülen sistemik yanıt, sadece yanık alanında değil, uzak ve hasar görmemiş dokularda da ATPaz enzim aktivitesini azaltır. Bu durum sodyumun hücre içinde birikmesine, ozmotik olarak suyun hücre içine girmesine ve hücrenin şişmesine (hücre içi ödem) yol açar. Elektriksel olarak ise normalde civarında olan istirahat membran potansiyeli, iyon dengesinin bozulmasıyla gibi değerlere yükselir (mutlak değerce azalır, yani daha az negatif olur).
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Yanık Hücre Sendromu ve Sistemik Patofizyoloji