Tekrarlayan ciddi enfeksiyonlar ve lenfopeni nedeniyle değerlendirilen bir yenidoğanda pürin yıkım yolağında görevli adenozin deaminaz (ADA) enziminin eksik olduğu saptanmıştır. Bu enzim eksikliğinin immün yetmezliğe (SCID) yol açan temel hücresel mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
- dATP birikimi ve ribonükleotid redüktaz enziminin inhibisyonuCevap
- BHipoksantin birikimi ve ksantin oksidaz aktivitesinin artışı
- CÜrik asit sentezinde aşırı artış ve yaygın hiperürisemi
- DGMP birikimi ve de novo pürin sentezinin geri beslemeli uyarımı
- ETimidin birikimi ve DNA polimeraz aktivitesinin kompetitif artışı
Cevap
Adenozin deaminaz eksikliği sonucunda hücre içinde dATP birikir ve bu durum ribonükleotid redüktaz enzimini inhibe ederek diğer deoksiribonükleotidlerin sentezini engeller.
Doğru yanıt olan seçenek, ADA eksikliğinin patofizyolojik temelini açıklar. Biriken deoksiadenozin hücre içinde dATP formuna döner. dATP, ribonükleotid redüktaz enziminin en güçlü doğal inhibitörüdür. Bu inhibisyon sonucunda hücrede diğer deoksiribonükleotidlerin (dCTP, dGTP, dTTP) sentezi yapılamaz ve DNA replikasyonu durur, bu da lenfositlerin ölümüne ve SCID tablosuna neden olur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
ADA eksikliğinde dATP birikimi ribonükleotid redüktazı inhibe ederek lenfositlerin DNA sentezini engeller ve SCID'e yol açar.
İpuçları
1
ADA enziminin eksikliği adenozin ve türevlerinin birikmesine yol açar.
2
Biriken dATP, nükleotid metabolizmasında hız kısıtlayıcı bir enzimi allosterik olarak kapatır.
3
Ribonükleotid redüktaz enziminin inhibisyonu DNA sentezini imkansız hale getirir.
Tahmini Süre:1m 15s