Bir *Escherichia coli* hücresinin bulunduğu besiyerinde hem glukoz hem de laktoz konsantrasyonunun yüksek olduğu saptanmıştır. Bu metabolik koşullar altında, *lac* operonunun regülasyonu ve transkripsiyonel aktivitesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Baskılayıcı (represör) protein operatör bölgesinden ayrılmıştır; ancak düşük düzeyi nedeniyle proteininin promotora bağlanamaması sonucu transkripsiyon bazal (çok düşük) seviyededir.Cevap
- BYüksek glukoz konsantrasyonu hücre içi düzeyini artırarak proteininin aktivasyonuna ve operonun maksimum düzeyde ifade edilmesine neden olur.
- CLaktoz varlığına rağmen baskılayıcı protein operatör bölgesine bağlı kalmaya devam eder ve RNA polimerazın ilerlemesini fiziksel olarak engeller.
- DOperonun ifadesi, öncü (leader) dizisindeki yüksek laktoz seviyeleri nedeniyle oluşan translasyonel atenüasyon mekanizması ile durdurulur.
- Eproteinine bağlı glukoz molekülleri, proteinin konformasyonunu değiştirerek promotora bağlanmasını ve transkripsiyonun başlamasını sağlar.
Cevap
Baskılayıcı protein operatörden ayrılmış durumdadır ancak düşük cAMP nedeniyle CAP-cAMP kompleksi oluşamadığından transkripsiyon bazal seviyede gerçekleşir.
Besiyerinde laktoz bulunması, indükleyici moleküllerin baskılayıcıyı operatörden uzaklaştırmasını sağlar; ancak glukozun varlığı hücre içi düzeyini düşük tutarak aktivatör bir protein olan 'ın promotora bağlanmasını engeller, bu da operonun tam güçle çalışmasını önler.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Lac Operonunda Çift Kontrol Mekanizması
Daha Fazla Pratik
Prokaryotik operonlarda 'pozitif kontrol' ve 'negatif kontrol' kavramlarını karşılaştırmalı olarak çalışınız.
Tahmini Süre:1m 30s