Soru

Zorluk: Çok zorKan ve Doku Protozoonları

4545 yaşında, böbrek nakli sonrası yoğun immünsupresif tedavi alan bir erkek hasta; son bir aydır ilerleyen kişilik değişiklikleri, denge kaybı (ataksi) ve nöbet şikayetiyle nöroloji polikliniğine başvuruyor. Fizik muayenesinde alt ekstremitede iyileşmeyen, kronik ülseröz bir deri lezyonu saptanıyor. Kraniyal görüntülemede multipl kitle lezyonları ve yaygın beyin ödemi izleniyor. Beyin biyopsisi örneğinin histopatolojik incelemesinde granülomatöz inflamasyonla birlikte, mikroskopide karakteristik akantopodlu trofozoitler ve çift çeperli kist yapıları saptanıyor.

Bu klinik tablo ve laboratuvar bulguları ışığında, olası etken parazit ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Tanıda kullanılan beyin omurilik sıvısı (BOS) veya doku örneklerinde parazitin kamçılı (flagellat) formlarına rastlanmaz.
  2. B
    Benzer morfolojik özelliklere sahip etkenler, kontakt lens kullanan bireylerde şiddetli keratit tablolarına yol açabilir.
  3. İnsana temel bulaş yolu, kontamine suların nazal mukoza ile teması sonrası koku sinirinin (N. olfactorius) doğrudan invazyonudur.Cevap
  4. D
    Dokuda hem trofozoit hem de kist formlarının bir arada görülmesi, bu etkeni Naegleria fowleri enfeksiyonundan ayıran önemli bir histopatolojik kriterdir.
  5. E
    Mikrobiyolojik tanıda, üzerine canlı veya ölü Enterobacteriaceae üyeleri yayılmış 'non-nutrient agar' besiyerinde kültürü yapılabilir.

Cevap

İnsana temel bulaş yolunun nazal mukoza ve koku siniri üzerinden doğrudan beyne ulaşım olduğunu belirten ifade yanlıştır; çünkü bu yol Naegleria fowleri'ye aittir.
Vaka sunumunda tanımlanan tablo Granülomatöz Amip Ensefaliti (GAE) olup, en olası etken Acanthamoeba'dır. Acanthamoeba'nın beyne ulaşımı genellikle deri veya akciğerdeki primer odaktan hematojen yolladır. Oysa nazal mukoza yoluyla koku siniri üzerinden beyne ulaşım, Primer Amip Meningoensefaliti (PAM) etkeni olan Naegleria fowleri için karakteristiktir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tablonun analiz edilmesi
İmmünsupresif hasta, kronik seyir (1 ay), deri lezyonu ve beyinde granülomatöz multipl lezyonlar saptanmıştır.
Bu bulgular Granülomatöz Amip Ensefaliti'ni (GAE) işaret eder.
2
Morfolojik bulguların değerlendirilmesi
Akantopodlu trofozoit ve çift çeperli kist yapıları Acanthamoeba türleri için karakteristiktir.
Naegleria dokuda kist oluşturmaz ve psödopodları lobopod şeklindedir.
3
Bulaş yollarının karşılaştırılması
Acanthamoeba deri/akciğer yoluyla girip hematojen yayılırken, Naegleria doğrudan koku siniri üzerinden beyne ulaşır.
Soruda sorulan yanlış seçeneği belirlemek için iki türün bulaş mekanizmaları ayırt edilmelidir.

Anahtar Kavram

Acanthamoeba (GAE) ve Naegleria fowleri (PAM) arasındaki klinik, morfolojik ve biyolojik farklar.

Daha Fazla Pratik

Balamuthia mandrillaris'in benzer bir GAE tablosuna yol açtığını ancak morfolojik olarak daha büyük olduğunu ve deri lezyonlarının daha sık görüldüğünü inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla