Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorBakır Metabolizması ve Bozuklukları

Ailesinde benzer öykü bulunan 44 aylık bir erkek bebekte; nöromotor gelişme geriliği, hipotoni, açık ten rengi ve saçlarında 'çelik tel' (pilipili tortitorti) görünümü saptanmıştır. Yapılan laboratuvar incelemelerinde serum bakır (Cu2+Cu^{2+}) ve seruloplazmin düzeyleri belirgin olarak düşük bulunmuştur. Bu hastadaki klinik tablonun moleküler temeli ve beklenen biyokimyasal değişikliklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    ATP7BATP7B geninde meydana gelen mutasyon sonucu hepatositlerden safra kanalına bakır transportunun bozulması temel patogenetik mekanizmadır.
  2. Dopamin beta-hidroksilaz enzim aktivitesindeki azalma sonucunda, katekolamin sentez yolunda dopaminin norepinefrine dönüşümü aksar.Cevap
  3. C
    Enterositlerde biriken bakırın portal dolaşıma geçişini sağlayan ATP7AATP7A pompasının aşırı aktivitesi nedeniyle sistemik toksisite gelişir.
  4. D
    Hastadaki bağ dokusu bozuklukları, lizil oksidaz enziminin kofaktörü olan CC vitamini emilimindeki yetersizliğe sekonder olarak gelişir.
  5. E
    Karaciğer biyopsisinde bakır konsantrasyonunun normalden çok daha yüksek saptanması Menkes hastalığı için karakteristik bir bulgudur.

Cevap

Dopamin beta-hidroksilaz enzim aktivitesindeki azalma sonucunda, katekolamin sentez yolunda dopaminin norepinefrine dönüşümü aksar.
Menkes hastalığında temel sorun ATP7AATP7A genindeki mutasyon nedeniyle bakırın enterositlerden kana verilememesidir. Bu durum vücutta ağır bir bakır eksikliğine yol açar. Bakır bağımlı bir enzim olan dopamin beta-hidroksilazın (DBH) aktivitesi azalır; bu enzim dopamini norepinefrine dönüştürdüğü için, eksikliğinde dopamin düzeyi artarken norepinefrin düzeyi düşer. Bu biyokimyasal değişiklik, hastadaki nörolojik ve otonomik bulguların önemli bir bileşenidir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz etme
Pili torti (çelik tel saç), hipopigmentasyon, hipotoni ve düşük serum bakır/seruloplazmin düzeyleri Menkes hastalığına (ATP7A defekti) işaret eder.
Bu bulgular tipik bir sistemik bakır eksikliği tablosudur.
2
Moleküler defekti belirleme
ATP7AATP7A geni mutasyonu sonucu barsak mukoza hücrelerinde (enterositlerde) bakır hapsolur.
Sistemik dolaşıma bakır geçemediği için karaciğer de dahil olmak üzere tüm dokularda bakır eksikliği gelişir.
3
Bakır bağımlı enzimleri değerlendirme
Tirozinaz (hipopigmentasyon), Lizil oksidaz (bağ dokusu defekti), Sitokrom c oksidaz (enerji eksikliği) ve Dopamin beta-hidroksilaz (nörolojik bulgular) fonksiyonları azalır.
Bakır, bu enzimlerin katalitik aktivitesi için zorunlu bir kofaktördür.
4
Katekolamin metabolizmasıyla ilişkilendirme
Dopaminin norepinefrine dönüşümü bozulur, bu da plazma dopamin/norepinefrin oranının artmasına neden olur.
Dopamin beta-hidroksilaz enzimi bu spesifik dönüşümden sorumludur.

Anahtar Kavram

Menkes hastalığında sistemik bakır eksikliği, bakır bağımlı tüm enzimlerin fonksiyonunu bozarak çoklu sistemik bulgulara yol açar.

Daha Fazla Pratik

Menkes ve Wilson hastalıklarını karşılaştıran bir tablo üzerinden bakırın hücre içi yolculuğundaki (ATOX1, şaperonlar) farkları inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Bakır Metabolizması ve Bozuklukları

Bu konudan daha fazla soru