Genel Embriyoloji

Ürogenital sistemin gelişim sürecinde, mesanenin (idrar torbası) büyük bir bölümü endoderm kökenli ürogenital sinüsten köken alırken; mesanenin posterior duvarında, üreterlerin ve duktus deferenslerin (erkekte) açıldığı bölge olan trigonum vesicae (mesane trigonu) farklı bir gelişimsel sürece sahiptir.

Mesane trigonunun oluşumuna doğrudan katkı sağlayan mezonefrik kanalların (Wolff kanalları) köken aldığı embriyolojik yapı aşağıdakilerden hangisidir?

İmplantasyonu takiben maternal endometriyumun stroma hücrelerinde gözlenen ve "desidual reaksiyon" ($reaktio$ $decidualis$) olarak adlandırılan hücresel değişiklikler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Fertilizasyonun moleküler mekanizmalarının araştırıldığı bir laboratuvar çalışmasında, spermatozoonların korona radiata ve zona pellucida tabakalarını başarıyla penetre ettiği ancak perivitellin aralığa ulaştıktan sonra oosit plazma membranı (oolemma) ile füzyon (kaynaşma) yapamadığı gözlenmiştir. Bu deneysel modelde, sürecin perivitellin aralıkta aksamasına neden olan temel moleküler etkileşim kusuru aşağıdakilerden hangisidir?

Monokoryonik diamniyotik bir ikiz gebelik takibinde, fetüslerden birinin intrauterin ölümü (vanishing twin) saptanmıştır. Bu klinik tabloda, hayatta kalan fetüste iskemik organ hasarlarının (örneğin bağırsak atrezisi veya ensefalomalazi) görülme riski, dizigotik ikizlere göre belirgin şekilde daha yüksektir.

Bu patolojik durumun temelinde yatan embriyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Gelişimin dördüncü haftasında intraembriyonik mezodermin lateral bölgesi; somatik (paryetal) ve splanknik (visseral) olmak üzere iki tabakaya ayrılır. Bu iki tabaka arasında kalan boşluk intraembriyonik sölom boşluğunu oluşturur. Buna göre, lateral mezoderm tabakaları ve bu tabakalardan köken alan yapılarla ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

Gözün embriyolojik gelişimi sırasında optik vezikülün indüklemesiyle farklılaşan ve gözün kırıcı ortamlarından birini oluşturacak olan lens, aşağıdaki germ yapraklarından hangisinden köken alır?

İnsan embriyosunda gelişimin $3.$ haftasında gastrulasyon süreci devam ederken, primitif düğümden ($Hensen$ düğümü) kranyal yönde ilerleyen hücrelerin oluşturduğu notokordal sürecin en uç kısmında bulunan, ektoderm ile endodermin araya mezoderm girmeden birbirine sıkıca tutunduğu ve gelecekte ağız boşluğunun yerini belirleyen yapı aşağıdakilerden hangisidir?

İnsan fertilizasyonu sürecinde, spermatozoonun oosite tür-spesifik olarak bağlanmasını sağlayan ve akrozom reaksiyonunu tetikleyen temel reseptör molekülü olan ZP3 (zona proteini 3), oosite ait aşağıdaki yapıların hangisinde yer almaktadır?

$28$ yaşında bir anne, gebeliği sırasında teratojenik bir ilaca maruz kaldığını bildirmektedir. Dünyaya gelen bebeğinde ekstremite noksanlığı ve kardiyak defektler gibi majör yapısal bozukluklar saptanmıştır. Teratolojideki 'kritik dönem' kavramı temel alındığında, bu anomalilerin oluşmasına neden olan maruziyetin gebeliğin hangi haftaları arasında gerçekleşmesi en muhtemeldir?

İnsan embriyonal gelişiminin birinci haftasının sonuna doğru ($6-7.$ günler), serbest blastokistin endometrium epiteline tutunması ve erken implantasyon süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İnsan embriyogenezinin ikinci haftasında ($2.$ hafta) ekstraembriyonik mezodermin farklılaşması ve koryon boşluğunun (ekstraembriyonik sölom) organizasyonu sonucunda embriyo, trofoblastik kabuğa sadece bir bağlantı sapı (connecting stalk) ile asılı kalır.

Bu süreçte gerçekleşen morfolojik organizasyon ve tabakalarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Plasenta gelişimi sırasında koryon villuslarının maternal dokularla temas ettiği bölgede, trofoblastik invazyonun derinliğini sınırlayan ve maternal desidua basalis ile fetal sitotrofoblastik kabuk arasında bir tampon bölge oluşturan, patolojik durumlarda (örneğin plasenta akreata) eksikliği gözlenen fibrinoid birikim alanı aşağıdakilerden hangisidir?

Embriyolojik gelişim sürecinde vücuttaki kas dokularının büyük çoğunluğu mezoderm kökenli mezenşimden gelişir. Ancak, bazı özelleşmiş kas yapıları bu kuralın önemli bir istisnası olarak nöroektodermden (optik kadeh) köken alır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi nöroektoderm kökenli bir kas yapısıdır?

İnsan embriyosunun gelişiminin birinci haftasında, fertilizasyon sonrası gerçekleşen segmentasyon bölünmeleri neticesinde oluşan, yaklaşık $12-16$ blastomerli ve görünümü nedeniyle 'dut' olarak adlandırılan yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Hirschsprung hastalığı (megakolon konjenitum), bağırsak duvarındaki miyenterik ve submukozal pleksuslarda ganglion hücrelerinin yokluğu ile karakterize konjenital bir anomalidir. Bu klinik tablo, embriyolojik gelişim sürecinde bağırsak duvarına göç etmesi gereken hücrelerin yetersizliği sonucu ortaya çıkar. Buna göre, aşağıdaki yapılardan hangisi bu göç kusurundan etkilenen hücre grubu ile aynı embriyolojik kökene sahip değildir?

$28$ yaşında mekanik kalp kapağı replasmanı nedeniyle oral antikoagülan tedavi alan bir gebe, gebeliğinin $7$. ve $8$. haftalarında da bu tedaviye devam etmiştir. Yapılan prenatal ultrasonografik değerlendirmede fetusta belirgin nazal hipoplazi ve vertebra ile uzun kemik epifizlerinde noktasal kalsifikasyonlar (kondrodisplazi punktata) izlenmiştir. Bu klinik tabloya yol açan teratojenik mekanizma ve en duyarlı olunan gelişimsel aralık aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

İnsan spermatogenezinde, kan-testis bariyerini geçerek adlümenal kompartmanda mayoz bölünmeyi sürdüren ve birinci mayoz bölünme tamamlandığında ortaya çıkan hücrenin genetik özellikleri aşağıdakilerden hangisidir?

Nörülasyon sürecinde, gelişimin $4.$ haftasında nöral tüpün her iki ucunda bulunan nöroporların kapanması beklenir. Buna göre, nöral tüpün kraniyal (baş) ucunun kapanmaması sonucu gelişen ve beyin dokusunun büyük kısmının oluşmadığı ağır klinik tablo aşağıdakilerden hangisidir?

Spermatogenez süreci incelendiğinde, birinci mayoz bölünme (mayoz I) tamamlandıktan sonra oluşan ve sürecin ilk haploid ($n$) kromozom yapısına sahip olan hücresi aşağıdakilerden hangisidir?

Diyabetik annelerin bebeklerinde görülen fetal makrozomi (iri bebek), fetal pankreasın anneden plasenta yoluyla geçen yüksek glukoz seviyelerine karşı kendi insülinini salgılamaya başlaması ve anabolik etki oluşturmasıyla ilişkilidir. Buna göre, insan fetusunda pankreas beta hücrelerinden insülin sekresyonunun başladığı kabul edilen gelişim haftası aşağıdakilerden hangisidir?