Examkin

Soru

Zorluk: ZorTürkiye'nin Coğrafi Konumu ve Jeopolitik Etkileri

Türkiye’nin jeopolitik konumunda etkili olan unsurlar; fiziki coğrafya özellikleri gibi uzun süre değişmeyen statik unsurlar ile ekonomik, siyasi ve askeri durumlar gibi zamana göre değişen dinamik unsurlardan oluşur. Statik unsurlar, dinamik unsurların gelişim yönünü ve sınırlarını belirleyerek dış politika stratejilerinin temelini oluşturur.

Buna göre, Türkiye’nin yakın çevresindeki jeopolitik mücadeleler düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi statik unsurların dinamik unsurlar üzerindeki belirleyici etkisine örnek gösterilebilir?

  1. A
    Orta Doğu ve Hazar Havzası'ndaki petrol ve doğal gaz kaynaklarının, küresel enerji talebindeki dalgalanmalara bağlı olarak Türkiye'nin boru hatlarından elde ettiği transit gelirleri değiştirmesi
  2. B
    Türkiye'nin askeri savunma sanayisindeki yerlilik oranını artırmasının, sınır ötesi terörle mücadele operasyonlarındaki stratejik karar alma mekanizmasını güçlendirmesi
  3. Ege Denizi'ndeki girintili çıkıntılı kıyı yapısı ile adaların coğrafi dağılışının, Türkiye ve Yunanistan arasındaki kıta sahanlığı ve kara suları sınırlandırması diplomatik müzakerelerini şekillendirmesiCevap
  4. D
    Küresel ölçekte faaliyet gösteren çok uluslu enerji şirketlerinin kararlarının, Doğu Akdeniz'deki sismik araştırma faaliyetlerinin durdurulması ya da ertelenmesinde rol oynaması
  5. E
    Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi'nin getirdiği hukuki çerçevelerin, kıyıdaş devletler arasında yapılan ikili deniz yetki sınırlandırma anlaşmalarının içeriğini belirlemesi

Cevap

Ege Denizi'ndeki girintili çıkıntılı kıyı yapısı ile adaların coğrafi dağılışının, Türkiye ve Yunanistan arasındaki kıta sahanlığı ve kara suları sınırlandırması diplomatik müzakerelerini şekillendirmesi
Ege Denizi'nin girintili çıkıntılı kıyı yapısı ile adaların coğrafi dağılışı Türkiye'nin değişmeyen fiziki coğrafya (statik) özellikleridir. Bu coğrafi yapının iki ülke arasındaki kara suları sınırlandırması ve kıta sahanlığı diplomatik müzakerelerini (dinamik) şekillendirmesi, statik unsurların dinamik unsurlar üzerindeki belirleyici etkisine doğrudan bir örnektir.

Adım Adım Çözüm

1
Jeopolitik konumu etkileyen statik (değişmeyen) ve dinamik (değişen) unsurları tanımlamak.
Statik unsurlar coğrafi konum, yer şekilleri, iklim gibi fiziki özellikleri kapsarken; dinamik unsurlar askeri, ekonomik, siyasi ve teknolojik gelişmeleri kapsar.
Seçeneklerdeki durumların hangi unsurlar sınıfına girdiğini belirlemek için bu temel ayrım gereklidir.
2
Seçeneklerde verilen durumları analiz ederek statik bir unsurun dinamik bir unsuru etkilediği ilişkiyi bulmak.
Ege Denizi'nin kıyı yapısı ve adaların dağılışı fiziki coğrafya (statik) özelliğiyken, diplomatik müzakereler ve sınır tezleri siyasi/beşeri (dinamik) özelliklerdir. Bu durumda fiziki/statik yapı siyasi/dinamik süreci yönlendirmektedir.
Soruda istenen 'statik unsurların dinamik unsurlar üzerindeki belirleyici etkisi' ilişkisini doğrulamak.

Anahtar Kavram

Jeopolitik konumda statik (değişmeyen) unsurlar ile dinamik (değişen) unsurlar arasındaki etkileşim.
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'nin Coğrafi Konumu ve Jeopolitik Etkileri

Bu konudan daha fazla soru