Sürtünmelerin ve basit makine ağırlıklarının önemsenmediği aşağıdaki üç farklı basit makine düzeneğinde, özdeş ağırlıklı yükler sırasıyla , ve büyüklüğündeki kuvvetlerle dengelenmiştir.
I. Eğik düzlem: Eğik düzlem boyu , yüksekliği ise 'dir. Yük, eğik düzlem yüzeyine paralel kuvveti ile dengelenmiştir.
II. Kaldıraç: Desteğin arada olduğu kaldıraçta, desteğin yüke olan uzaklığı , kuvvetinin uygulandığı noktaya olan uzaklığı ise 'dir.
III. Çıkrık: Çıkrık kolunun uzunluğu , yükün asılı olduğu silindirin yarıçapı 'dir. Yük, çıkrık kolunun ucuna dik olarak uygulanan kuvveti ile dengelenmiştir.
Buna göre; bu basit makinelerin sağladığı kuvvet kazançlarını büyükten küçüğe doğru sıralayınız.
- 1Çıkrık düzene��i (Kuvvet kazancı = )
- 2Eğik düzlem düzeneği (Kuvvet kazancı = )
- 3Kaldıraç düzeneği (Kuvvet kazancı = )
Cevap
Kuvvet kazançlarının büyükten küçüğe doğru doğru sıralaması Çıkrık (III) > Eğik düzlem (I) > Kaldıraç (II) şeklindedir.
Doğru sıralama olan Çıkrık > Eğik düzlem > Kaldıraç sırasında, her bir düzeneğin kuvvet kazancı sırasıyla 5, 4 ve 3 olarak hesaplanır. Dolayısıyla en büyük kuvvet kazancı çıkrıkta, en küçüğü ise kaldıraçtadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Basit makinelerde kuvvet kazancı, yükün uygulanan kuvvete (veya kuvvet kolunun yük koluna) oranı ile belirlenir ve sürtünmesiz sistemlerde yoldan kayıp oranına eşittir.