Soru

Zorluk: OrtaKırım Savaşı ve Paris Antlaşması

Aşağıda 1856 Paris Antlaşması'nın bazı maddeleri ve bu maddelerin Osmanlı Devleti açısından doğurduğu siyasi ve hukuki sonuçlar verilmiştir. Antlaşma maddelerini, Osmanlı Devleti için taşıdığı doğru anlam ve sonuçlarla eşleştiriniz.

  • Osmanlı Devleti'nin Avrupa devletler genel hukukundan yararlanması ve toprak bütünlüğünün Avrupalı devletlerin garantisi altına alınmasıOsmanlı Devleti'nin Avrupalı bir devlet sayıldığını gösterirken, diğer yandan kendi toprak bütünlüğünü tek başına korumaktan aciz olduğunu ortaya koymuştur.
  • Karadeniz'in tarafsızlaştırılması; tüm devletlerin ticaret gemilerine açılırken Osmanlı Devleti ve Rusya'nın burada savaş gemisi ve tersane bulundurmasının yasaklanmasıOsmanlı Devleti'nin galip devlet konumunda olmasına rağmen Karadeniz'deki egemenlik haklarının sınırlandırıldığını ve yenik devlet muamelesine maruz kaldığını gösterir.
  • Islahat Fermanı'nın antlaşma metnine dahil edilmesi ve fermanın Avrupalı devletlere Osmanlı Devleti'nin iç işlerine karışma hakkı vermeyeceğinin belirtilmesiDış müdahaleleri engelleme amacına yönelik bir hüküm barındırsa da, fermanın uluslararası bir belgede yer alması Avrupalı gü��lerin iç işlerine müdahalesine yasal kılıf kazandırmıştır.
  • Boğazlar'ın statüsünün 1841 Londra Boğazlar Sözleşmesi hükümlerine göre devam ettirileceğinin kabul edilmesiBoğazlar'ın çok taraflı uluslararası statüsünün korunmasını sağlamış ve Rusya'nın Boğazlar üzerinde tek taraflı baskı kurma girişimlerini engellemiştir.

Cevap

1856 Paris Antlaşması'nın maddeleri ile bu maddelerin Osmanlı Devleti üzerindeki siyasi ve hukuki etkilerinin doğru eşleştirilmesi sırasıyla; Avrupa hukuku ve garantörlük maddesinin Osmanlı'nın zayıflığı ve Avrupalı sayılmasıyla (sol_1 - sağ_c), Karadeniz'in tarafsızlığı maddesinin galipken mağlup durumuna düşülmesiyle (sol_2 - sağ_a), Islahat Fermanı maddesinin iç işlere müdahale riskiyle (sol_3 - sağ_d) ve Boğazlar maddesinin uluslararası statünün korunmasıyla (sol_4 - sağ_b) eşleşmesidir.
Paris Antlaşması'nın her maddesi Osmanlı Devleti'nin egemenlik hakları ve uluslararası statüsü üzerinde derin etkilere sahiptir. Avrupa hukukuna dahil edilip toprak bütünlüğünün garanti edilmesi Osmanlı'nın Avrupalı sayıldığını fakat tek başına kendini koruyamadığını (koruyucu bir güce muhtaç olduğunu) gösterir. Karadeniz'in tarafsızlığı ve donanma yasağı galip gelinen savaştan yenik devlet muamelesiyle çıkıldığını kanıtlar. Islahat Fermanı'nın antlaşmaya girmesi iç işlere müdahaleyi engellemeyi amaçlasa da uluslararası zemin oluşturarak tam tersi etki yaratmıştır. Boğazlar maddesi ise çok taraflı statüyü koruyarak Rusya'nın tek taraflı yayılmacılığını sınırlandırmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Osmanlı Devleti'nin Avrupa devletler hukukundan yararlanması ve toprak bütünlüğ��nün garanti altına alınması maddesi analiz edilir.
Bu madde, Osmanlı Devleti'nin hukuken Avrupalı devlet sayıldığını gösterirken, toprak koruma garantisinin verilmesi Osmanlı'nın tek başına kendini koruyamayacak kadar zayıf olduğunu gösterir. Dolayısıyla ilk madde Osmanlı'nın Avrupalı sayılması ve zayıflığı yönündeki açıklamayla eşleşir.
Maddenin hem olumlu (Avrupalı sayılma) hem de olumsuz (garantörlüğe muhtaç olma) diplomatik sonuçlarını belirlemek için.
2
Karadeniz'in tarafsızlığı ve Osmanlı ile Rusya'nın savaş gemisi ve tersane bulundurmasının yasaklanması maddesi değerlendirilir.
Osmanlı Devleti savaştan galip ayr��lmasına rağmen, Rusya ile birlikte Karadeniz'de egemenlik haklarının kısıtlanması (tersane/donanma yasağı) onun galipken yenik devlet muamelesi gördüğünü ortaya koyar. Bu durum ilgili açıklamayla eşleşir.
Savaşın askeri sonucu ile diplomatik sonucu arasındaki çelişkiyi (galipken mağlup muamelesi) analiz etmek için.
3
Islahat Fermanı'nın antlaşmada yer alması ve iç işlerine karışılamayacağı vurgusu incelenir.
Antlaşma metninde iç işlerine karışılamayacağı yazsa da, Islahat Fermanı gibi iç hukuku ilgilendiren bir belgenin uluslararası bir antlaşmada yer alması, Avrupalı devletlerin azınlık haklarını bahane ederek Osmanlı iç işlerine müdahale etmesine yasal/diplomatik bir zemin hazırlamıştır. Bu durum ilgili açıklamayla eşleşir.
Fermanın antlaşma metnindeki diplomatik yansımalarını ve egemenlik hakları üzerindeki uzun vadeli etkilerini anlamak için.
4
Boğazlar'ın 1841 Londra Sözle��mesi hükümlerine göre yönetilmesi kararı analiz edilir.
Bu karar, Boğazlar'ın uluslararası çok taraflı statüsünün devam ettiğini gösterir ve Rusya'nın sıcak denizlere inme veya Boğazlar üzerinde tek taraflı denetim kurma hedeflerini engeller. Bu durum ilgili açıklamayla eşleşir.
Boğazlar Meselesi'nin uluslararası boyutunu ve Rusya'nın yayılmacılık politikasının nasıl sınırlandırıldığını belirlemek için.

Anahtar Kavram

1856 Paris Antlaşması Maddeleri ve Osmanlı Devleti'ne Etkileri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla